Digibron.nl

Brussel wil Oost-Europa voorlopig buiten EG houden

Bron: Reformatorisch Dagblad
Datum: vrijdag 2 februari 1990
Auteur: Auteur niet bekend
Pagina: 11 (Financiën en Economie)

BRUSSEL — De Europese Commissie voelt er voorlopig niets voor om de landen in Oost-Europa lid te maken van de Europese Gemeenschap. Een netwerk van associatieverdragen volstaat om de solidariteit met de democratische krachten in Oost-Europa tot uitdrukking te brengen, zo stelt de commissie in een document dat maandag en dinsdag wordt voorgelegd aan de EG-ministers van buitenlandse zaken.

De voorzitter van de Europese Commissie, Jacques Delors, heeft dit standpunt gisteren uiteengezet in een gesprek met de Poolse premier Mazowiecki. De Ierse minister van buitenlandse zaken, Gerry Collins, zei afgelopen week dat Polen, Tsjechoslowakije en Joegoslavië bij hem hadden aangedrongen op een vorm van associatie die is gericht op het EG-lidmaatschap, naar het model van de verdragen die de EG in het verleden heeft afgesloten met Griekenland en Turkije.

Een woordvoerder van EG-commissaris Andriessen (buitenlandse betrekkingen) zei gisteren dat de Commissie de associatieovereenkomsten wil baseren op artikel 238 van het EG-verdrag. Daarin wordt met geen woord over het lidmaatschap gerept.

Volgens de woordvoerder betekent dit niet dat onderhandelingen over het lidmaatschap van een of meer Oosteuropese landen volledig worden uitgesloten. Associatie en lidmaatschap staan elkaar niet in de weg, zo zei hij. De commissie wil voor 1992 echter geen „toegangsbiljet" voor de EG verstrekken, uit vrees dat uitbreiding van de EG de integratie van de huidige twaalf lidstaten in gevaar zou brengen. De EG zal de komende jaren de handen vol hebben aan de vorming van een economische en monetaire unie, zo luidt de verwachting.

In het beleidsdocument heet het dat associatie overeenkomt met de belangen van de gemeenschap. Alleen de DDR moet volgens de commissie als een bijzonder geval worden gezien. Blijkbaar wil zij de mogelijkheid openlaten dat de DDR, al dan niet als onderdeel van de Bondsrepubliek, voor 1992 lid wordt van de EG.

De commissie wil het komende halfjaar handels- en samenwerkingsakkoorden sluiten met de DDR^f Tsjechoslowakije, Bulgarije en Roemenië. Met Polen, Hongarije en deSowjet-Unie werden al dergelijke akkoorden bereikt. Zodra de economische en politieke situatie in Oost-Eu-"; ropa dat toelaat, wil Andriessen gaan onderhandelen over associatie. EerstöH, doelstelling daarbij is het creëren varf' een vrijhandelszone. Er wordt verda|| gedacht aan nauwere samenwerking,* financiële steun, gemeenschappelijke Infrastructuurprojecten en een politie*^ ke dialoog.

Mensenrechten

Wat betreft de Sowjet-Unie houdt de commissie nog een slag om de arm. Gezien de omvang van de So$|r( jet-economie „rijzen er specifiefeèe vragen die nader bestudeerd moeten worden", zo wordt gesteld.

Om voor steun uit het Westen in" aanmerking te komen moeten de Oosteuropese landen de rechtsstaat en de mensenrechten respecteren, een meerpartijensysteem instellen, i*de loop van dit jaar vrije verkieziifcOB gen houden en maatregelen nemen om hun economie marktgericht "rat maken. "Sb