+ Meer informatie

Tentoonstelling Utrecht en zijn middeleeuwse kerken

Rol van kerken als oriëntatiepunt in de stad

4 minuten leestijd

UTRECHT — Gistermiddag werd in het rijksmuseum Het Catharijneconvent te Utrecht de tentoonstelling „Utrecht en zijn middeleeuwse kerken" officieel geopend. Het gaat op deze tentoonstelling over toen en nu van de Utrechtse kerken.

De tentoonstelling valt in twee gedeelten uiteen. Het eerste deel van de expositie: plaats een aantal maquettes van negen middeleeuwse kerken centraal. De oude romaanse Dom, de gotische Dom, de St. Salvator, de Pieterskerk, de Janskerk, de Paulusabdij, de Mariakerk, de Buurkerk en de Klaaskerk. Deze maquettes werden in de jaren 1971 tot 1981 vervaardigd door de heren G. M. J. Engelbregt en J. B. A. Terlingen.

Rond deze maquettes wordt met behulp van voorwerpen uit de kerken zelf, bouwfragmenten en fotomateriaal ingegaan op de bouwgeschiedenis en de functie van deze kerken in de middeleeuwen. Op de tentoonstelling is over deze maquettes een inleidend diaprogramma samengesteld.

Nagebouwd
De exterieuren van de kerken zijn nauwkeurig nagebouwd, ook inwendig is de architectuur met al haar zuilen, gewelven, krochten enz., nauwkeurig nagebouwd of gereconstrueerd.

Van sommige kerken hebben zij de romaanse verschijningsvorm weergegeven, van andere de gotische, van weer andere beide stadia. Waarom zij de ene kerk zo en de andere zus gebouwd hebben is te vinden in hun bijdrage in de bundel „Utrecht en zijn middeleeuwse kerken" die de tentoonstelling begeleidt.

Men verzekerde ons dat een aantal zaken, die op deze tentoonstelling geëxposeerd worden, nooit eerder te zien waren. Zo zijn bij restauratie naar voren gekomen gewelfschotels van pijpaarde uit de Jacobikerk en de koorbanken uit de Janskerk.

Gaat het eerste gedeelte van de tentoonstelling over de kerken in de middeleeuwen, het tweede gedeelte gaat over de plaats die de Utrechtse kerken thans innemen. Voor men dit gedeelte betreedt, kan men avondmaalstellen bewonderen, een toga, naar muziek luisteren en er ook van kennis nemen, dat als men in 1922 een dienst bij wilde wonen waar openbare belijdenis gedaan werd, men een plaatsbewijs nodig had.

Oriëntatie
Op dit gedeelte van de tentoonstelling wil men laten zien welke rol de kerken hebben als oriëntatiepunt in de stad en de wijk, maar ook hoe zij een inspiratiebron vormen, niet alleen voor kunstenaars maar ook voor doe-het-zelvers en amateurs.

De voorzitter van het museum, drs. H. L. M. Defoer betoogde in zijn toespraak ter gelegenheid van de opening, dat het kerkelijk functioneren van de gebouwen altijd voorop heeft gestaan. Toch zag hij ook nog andere mogelijkheden. Wat kan er nog meer met deze recentelijk gerestaureerde gebouwen gebeuren, zo vroeg hij zich af. Hierover is al vaak en lang gediscussieerd, en de tentoonstelling zal op deze discussie geen antwoord kunnen geven, maar het verdient wel de aandacht.

Kerken blijven publieke gebouwen, die op kosten van de gemeenschap gerestaureerd zijn, vaak gaat het onderhoud de financiële draagkracht van de kerkelijke gemeenschap te boven.

Defoer hoopte dat door deze tentoonstelling de discussie over de toegankelijkheid van de kerkgebouwen weer op gang zal komen. Dan niet alleen tijdens de openbare diensten, maar ook zomaar in de week. Een groot probleem is het feit dat de kerken geen geld hebben om de gebouwen dan te laten bewaken als ze open zijn.

Stadsbestuur
Spreker was van mening dat deze kosten niet op rekening van de kerken moeten komen, dat is in de eerste plaats een zaak voor het stadsbestuur of de VVV. Twee kerken zijn in Utrecht bijna permanent geopend, de Klaaskerk via het Centraal Museum en de Catharinakerk via het Catharijneconvent.

Deze tentoonstelling duurt tot en met 16 augustus. Ook groepen scholieren kunnen haar bezoeken, voor hen is een leerlingenboekje en een docentenbegeleiding beschikbaar. Voor de prijs van ƒ7,50 is een boekje te verkrijgen. In een viertal artikelen gaat men hier in op de Utrechtse kerken, de maquettes ervan, de middeleeuwen en onze eeuw.

De tentponsteling is geopend van dinsdag tot en met vrijdag van tien tot vijf uur en zaterdag van elf tot vijf uur. Op Tweede Paasdag en Tweede Pinksterdag van elf tot vijf uur.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.