+ Meer informatie

Bijbelverspreiding in Ghana

Vraaggesprek met W. Chr. Hammink

10 minuten leestijd

"De Ghanezen zijn heel vriendelijk en betrouwbaar. Het is plezierig om met hem om te gaan. Je hoeft je bij hen ook niet onveilig te voelen." De heer Hammink heeft in het verleden al heel wat landen bezocht, maar Ghana heeft zijn hart gestolen. Hij is er eind november weer geweest voor het Deputaatschap Bijbelverspreiding, waarvan hij sinds 7 februari 1996 algemeen secretaris is. Met liefde vertelt hij over het werk voor het Deputaatschap. Hij mag weten, dat de Heere dit op zijn weg heeft geplaatst.

Het Deputaatschap Bijbelverspreiding heeft vooral bekendheid gekregen door het Bijbelcursuswerk in Ghana, dat sinds 1982 vanuit Dordrecht wordt verzorgd. Daarover heeft in Daniël van 30 oktober 1992 een interview gestaan met ds. C. Harinck en de heer A. Jobse. Het werk heeft zich sinds die tijd uitgebreid. In 1994 werd - met steun van de Jeugdbondactie - een Bijbelwinkel geopend, waar veel belangstelling voor is. Naast Ghana richt het Deputaatschap zich op Rusland, China en sinds kort ook Italië. Naar deze landen gaan ook Bijbels en boeken. Sinds mei 1997 verzendt het Deputaatschap naar Rusland zelf lectuurpakketten. Omdat het werk zo uitbreidde heeft men nu een algemeen secretaris als vrijwilliger in dienst, de heer W. Chr. Hammink (56) te Woerden. Met hem hadden we een levendig interview, ook nu weer over Ghana.

Mijnheer Hammink, hoe lang is Ghana al bekend in de wereldgeschiedenis?

Sinds 800. Het is ontstaan toen Berbers vanuit Noord-Afrika naar het zuiden trokken en zich vermengden met de negerbevolking. Het werd een enorm rijk met als centrum het huidige Mali, en omvatte bijna geheel West-Afrika. De hoofdstad had in de middeleeuwen 30.000 inwoners, en was daarmee groter dan welke Europese hoofdstad ook in die tijd. Het tegenwoordige land Ghana, voorheen 'De Goudkust', is naar dit oude rijk genoemd.

Later kreeg het bekendheid als centrum van de slavenhandel. Uit andere Afrikaanse landen werden mannen en vrouwen weggehaald en naar forten in Ghana gebracht. Daarvandaan werden ze door Engelsen en Nederlanders naar Amerika vervoerd, waar maar een derde deel van hen levend aankwam!

In 300 jaar werden zo 60 miljoen mensen weggeroofd. Het grootste fort langs de kust, 'Elmina', was 280 jaar lang de residentie van de Nederlanders. We hebben er zelfs een gouverneur gehad. 'Elmina' is nu door Unesco uitgeroepen als een wereldmonument ter herinnering aan de slavenhandel.

Waar ligt Ghana en hoe is de toestand er nu?

Het ligt in West-Afrika, in de rij van Liberia, Ivoorkust, Ghana, Togo, Benim en Nigeria, zes landen die alle aan de Atlantische Oceaan grenzen in het zuiden.

Als een van de eerste landen in Afrika werd het onafhankelijk en nam toen de naam Ghana aan.

Onder de tegenwoordige president Jerry Rawlings, die in Accra op het vroegere Deense fort Christiansborg woont, is de politieke toestand met vrije verkiezingen stabiel. Economisch gaat het niet goed. Eerst kon dit land anderen financieren, nu is het zelf financieel afhankelijk. Het minimumloon bedraagt ƒ 1, 60 per dag, terwijl een brood ƒ 2, - kost. En lang niet iedereen heeft het minimumloon! Er is ook geen uitzicht op verbetering. Zonder hulp van het Westen zullen de landen in de Derde Wereld er niet bovenop komen.

Zending

Is er vroeger ook zending bedreven?

Ja, in 1828 is de Baseier Zending uit Zwitserland er gaan werken. De meeste zendelingen stierven al na korte tijd aan malaria. Zo kreeg 'de Goudkust' de naam: 'Het graf van de blanke man'.

De bekendste zendeling is Riis geworden, een Deen die door de Baseier Zending was uitgezonden.

Heeft dit zendingswerk gevolgen gehad? blijvende

Zeker wel. Van de 20 miljoen inwoners is 30% protestant. Uit de Base-Ier Zending is de Presbyterian Church ontstaan, een kerk met de belijdenis van Westminster. Ook zijn er fundamentele Baptisten. Het Deputaatschap onderhoudt met beide contacten.

Kunnen die kerken zelf niet voldoen aan de grote vraag naar Bijbels en goede lectuur?

Ze hebben er de financiële middelen en de werkkracht niet voor. Ook is het kerkelijk leven op veel plaatsen ingezonken en verwaterd. En het grootste deel van de bevolking is niet christelijk, zodat er heel wat te doen is.

Is er een Bijbel in de Ghanese taal?

Er is geen Ghanese taal! Er zijn wel 70 talen en dialecten; de Bijbel is in meerdere daarvan vertaald. Met Engels kunnen we veel mensen bereiken, want dat wordt nog altijd op school geleerd.

Hoe is het Deputaatschap Ghana betrokken geraakt? zo sterk bij

Door een Bijbelgenootschap in Schotland, de Blythwood Tract Society (BTS) van de Free Presbyterian Church. Enkele deputaten hadden contact met ds. Ross, die in ons land spreekbeurten vervulde voor de BTS. Zo hoorden ze ook van het cursuswerk, dat dit Bijbelgenootschap in Ghana verzorgde en dat boven 't hoofd dreigde te groeien. Na veel besprekingen en aanvankelijk alleen financiële steun is het werk in Ghana helemaal door ons Deputaatschap overgenomen. Ds. C. Harinckwas daar nauw bij betrokken. Hij heeft in 1982 in zijn gemeente Dordrecht een commissie gevormd, die de cursussen ging verzenden.

Het cursuswerk

Bestaat de commissie in nog steeds? Dordrecht

Elke dinsdagavond komt een groep vrijwilligers (er zijn er ongeveer 30) bij elkaar in een zaal van de kerk om de ontvangen post uit Ghana te sorteren en de cursussen te verzenden. Verder zijn er in het hele land nog 70 mensen, die de ingestuurde Engelse bijbellessen corrigeren.

Zijn er veel cursisten?

Aan de eenvoudige beginnerscursus over het evangelie van Johannes doen er jaarlijks ongeveer tienduizend mee. De aanvragers zijn meestal schoolgaande jonge mannen. Als ze deze les gemaakt en ingestuurd hebben, krijgen ze een volledige Engelse Bijbel. Van deze beginnerscursus, die in de eerste jaren over Markus en Handelingen ging en nu over het Johannesevangelie, zijn er in de afgelopen vijftien jaar ongeveer 200.000 verzonden! Allemaal vanuit Dordrecht, waar ook alle aanvragen en gemaakte lessen binnenkomen. Aan 65.000 cursisten is inmiddels een Bijbel toegestuurd.

Is er ook een vervolgcursus?

Voor degenen die al een Bijbel hebben gekregen en nog verder willen leren, is er een cursus over het Oude Testament, die uit drie delen van elk twee lessen bestaat. Hierbij vallen steeds cursisten af. Voor de doorzetters is er tenslotte nog een twee-

delige cursus over de Heidelbergse Catechismus. Deze eindcursisten ontvangen een certificaat en het boekje 'Des Christens Groot Interest' van William Guthrie. Uit brieven van en ontmoetingen met deze jonge mannen weten we hoezeer dit op prijs wordt gesteld.

De boekwinkel

Kunt u iets vertellen over de boekwinkel?

Onze winkel is de eerste reformatorische Bijbel-en boekwinkel in de hoofdstad Accra. Onder de bekwame leiding van ds. Andrew Pappoe heeft zich van hieruit het werk in Ghana zelf uitgebreid. Naast het cursuswerk is dit het tweede grote project in het land. jaarlijks vinden meer dan tienduizend boeken en vijfduizend Bijbels hun weg naar huis-en studeerkamers. Regelmatig gaat ds. Pappoe, geassisteerd door zijn zoon Mozes, met een bus vol boeken naar de steden Kumasi en Cape Coast, een paar uur rijden bij Accra vandaan. Er is veel belangstelling voor goede lectuur en het Woord van God. De mensen komen met drommen naar de Bijbelbus.

De boekwinkel is inmiddels in West-Afrika een bekend punt geworden. Naast de inwoners van Ghana hebben ook theologen uit de omringende landen hun weg erheen gevonden.

Wordt er nog meer gedaan?

Er worden ook traktaatjes verspreid. We hebben negen verschillende folders van onze eigen predikanten en Engelse schrijvers, onder anderen j. C. Ryle. van elk zijn 100.000 exemplaren verzonden. Ook zijn de folders vertaald die sinds kort door het Deputaatschap voor de evangelisatie in ons eigen land worden verspreid. In totaal zijn in 1997 1.200.000 traktaatjes naar Ghana verstuurd, met een gewicht van 11.000 kilo!

Verder worden op scholen Nieuwe Testamenten verspreid. We krijgen daarvoor ook steun van de Gereformeerde Bijbel Stichting. Onlangs kregen we vijfduizend Bijbels voor het werk van de Commissie Dordrecht en vijfduizend voor verspreiding in Ghana zelf. Zonder deze hulp zouden we veel minder Bijbels beschikbaar kunnen stellen.

Bezoek aan Ghana

U bent pas weer in Ghana geweest. Wat was het doel van uw bezoek?

Het voorbereiden van bijeenkomsten met cursisten en continuering van het werk van ds. Pappoe.

We willen graag de cursisten ontmoeten, die de lessen over de Catechismus hebben afgemaakt. Dat zijn er tweeduizend; het zijn de doorzetters, die misschien in hun eigen plaatselijke gemeente iets kunnen betekenen voor verspreiding van lectuur. Bij de eerste bijeenkomsten, die in 1992 werden gehouden, konden nog maar 180 cursisten worden uitgenodigd; nu hebben er al tien keer zoveel de cursus beëindigd. Ze zullen niet allemaal komen, omdat ze te ver weg wonen en de mogelijkheden om te reizen beperkt zijn.

Hoeveel bijeenkomsten worden er gehouden en wanneer?

In de week van 19 tot 26 juni 1998 hopen we drie samenkomsten te hebben: twee in de Presbyteriaanse kerk en één in een Baptisten gemeente. De drie predikanten hebben hun medewerking al toegezegd. Het programma is ook vastgesteld. De bijeenkomsten beginnen 's middags om twee uur. Ds. Harinck hoopt dan een inleiding te houden, waarover vragen kunnen worden gesteld. Na de pauze volgt een tweede lezing. Om half zes is er een gezamenlijke maaltijd, die in elke gemeente door de vrouwen wordt bereid.

Op deze manier hopen we contact te houden met onze eindcursisten, die hun certificaat al hebben gekregen. Ze krijgen allemaal een persoonlijke uitnodiging, die door de

Commissie Dordrecht wordt verstuurd. Ze moeten zich daar dan ook opgeven, met vermelding van de plaats van samenkomst: Accra, Kumasi of Cape Coast.

Kan het werk door middel van de boekwinkel nog worden uitgebreid?

Gelukkig wel. Ds. Pappoe is 60 jaar en het werken in het warme, vochtige klimaat in Ghana, waar ook steeds meer malaria voorkomt, vraagt veel inspanning. We hebben een jonge chauffeur, Gideon, in dienst genomen, die al veel voor ons gedaan heeft. Hij zal er met de lectuurbus op uittrekken naar de andere steden. Ds. Pappoe kan dan de hele week in de winkel blijven. Die moest tot nu toe gesloten worden als hij met de bus wegging.

Was er nog meer voor u te doen in Ghana?

Het financieel verslag van de boekwinkel moest worden opgesteld, want we moeten jaarlijks verantwoording afleggen bij de overheid. Daarom hebben we daar de stichting Dutch Reformed Tract Society (Ghana), met ds. Andrew Pappoe en ds. Seth Mohenu als onze vertegenwoordigers.

Verder zijn er computers geïnstal-leerd en ik heb ook nog een bezoek gebracht aan het theologischmissionair centrum 'Akrofi-Christaller Centre' in Akropong.

Had u nog ervaringen? bijzondere

Het is op zichzelf al fijn met de mensen in Ghana te spreken en bij hen te verblijven. Daarbij is het een wonder te merken hoeveel jonge mensen verlangen naar onderwijs uit Gods Woord. Op zondagavond was er bij ds. Pappoe een theologiestudent op bezoek, een vluchteling uit Liberia. Zes jaar daarvoor was hij tijdens de burgeroorlog in Liberia via Ivoorkust naar Ghana gevlucht. Hij was in Ghana tot bekering gekomen en kwam nu afscheid nemen. Hij voelde zich geroepen om terug te gaan naar zijn eigen land en daar het Evangelie te verkondigen. Hij wist niet wat hem daar te wachten stond, had geen geld en ging zo een onbekende toekomst tegemoet. Toch sprak hij die avond vol vertrouwen over Psalm 27. Hij mocht zich helemaal aan de Heere overgeven. Dat maakte diepe indruk.

Wat is uw boodschap voor onze jongeren?

Op de laatste dag was ik in de Bijbelwinkel, terwijl ds. Pappoe even weg was. Om vier uur kwam een jonge man een Bijbel kopen. Hij was er zo blij mee, dat hij er meteen in begon te lezen. Toen het om half zes schemerig werd, was hij leunend op de balustrade voor de winkel nog steeds verdiept in Gods Woord! Het beeld van die lezende jongen blijft me altijd bij.

Het is voor onze jongeren eenvoudig om over een Bijbel te beschikken.

Lees er veel in. De Heere spreekt tot ons door Zijn Woord en dat Woord is zoals in het logo van ons Deputaatschap staat vermeld, 'de waarheid', johannes 1 7:1 7b.

Mijnheer Hammink, met uw vrouw hartelijk dank voor de gezellige ontvangst en de boeiende manier waarop u over de Bijbel in Ghana hebt verteld.

Geldermalsen

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.