+ Meer informatie

"Ons land had unieke kennis"

3 minuten leestijd

Dat de Nederlanders in Indië rond de zevende december óók volledig in het duister tastten, staat in schril contrast met de kennis die ze al vanaf 1900 hadden opgebouwd over Japan en diens agressieve bedoelingen. Wist Indië zich in de vorige eeuw nog gedekt door de Britse vloot, toen die vanwege de Duitse opmars in Europa richting Noordzee verschoof, rond 1900 voelde men zich overgeleverd aan de Japanners. Wannéér de greep naar Indië zou komen wist men niet, maar dat-ie kwam was zonneklaar, aldus dr. G. Teitler. De grote voorraden kristalzuivere olie in de zeebodem maakten Indië immers als een rode lap voor een inmiddels al agressief geworden stier.

Bloedserieus

Het kleine Nederland kon zich omtrent Japan dan ook geen racistische of laatdunkende opvattingen veroorloven, zoals de zich oppermachtig wanende Britten en Amerikanen dat wel deden. We namen Japan vanaf het begin tot het eind bloedserieus.

Het resultaat van die realistische opstelling: een unieke hoeveelheid kennis over het Japanse leger, zijn tactieken en strategieën. Japanse codes hadden onze bijzondere belangstelling. Dr. Zwitzer: „In het begin van de jaren '30 is men vanuit de generale staf van het KNIL begonnen met het proberen te kraken van de Japanse diplomatieke codes. Vanuit de zogenaamde "Kamer 14" slaagde men daar in 1931 in. Het zou de enige code blijven die we wisten te kraken. De marine wist ook nog een marinecode te breken, maar in '38 gingen de Japanners ovet op een andere code die men niet heeft weten te kraken".

Uniek waren de gegevens die de gepensioneerde kolonel van het KNIL H. J. Fremery van 1938 tot begin 1940 voor Nederland verzamelde over het Japanse leger. Als militair adviseur van de Chinezen gaf hij na de Japanse invasie in China een schat aan militaire informatie door. Een kopie van de 23 rapporten bevindt zich in het Algemeen Rijks Archief. De gegevens die Engeland en de VS over Japanse aanvalsstrategieën en dergelijke hadden, stonden mijlenver achter bij wat wij via Fremery te weten waren gekomen. Maar... Fremery's kennis bleef exclusief Nederlands, want wij waren en bleven to.' op de puntjes neutraal. Voor informatie konden de VS en Engeland dus niet op het neutrale Nederland rekenen, maar wij rekenden wèl op hen als het in het Verre Oosten fout zou gaan. Teitler: „Engeland, zo redeneerden we, zou een Japanse aanval op Nederlands-Indië vanwege Singapore en Australië nooit kunnen tolereren en Amerika vanwege de Filippijnen evenmin. Dat was vanuit strategisch oogpunt natuurlijk zonneklaar. En daar heeft men zich in Nederlands-Indië ook aan vast geklampt. De Britten en Amerikanen moesten ons wel helpen en dat verklaart ook onze Nederlandse neutraliteit. We gingen ervan uit dat we automatisch steun zouden krijgen".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.