+ Meer informatie

Zeeuwse visfraude: het moest fout gaan

Gemengde gevoelens in visserijkringen

6 minuten leestijd

MIDDELBURG — Sinds enkele maanden maakt een spelciaal opsporingsteam in Zeeland jacht op vissers die betrokken zijn bij een omvangrijke fraude-zaak. Tot nu toe zijn 28 arrestaties verricht — een aantal dat volgens de politie in de komende tijd nog wel hoger komt te liggen. Ontdekt is dat arrestanten voor een bedrag van ettelijke miljoenen guldens aan visvangsten niet aan de belasting hebben opgegeven.

Deze affaire is — zoals dat zo vaak is — min of meer bij toeval aan het licht gekomen. Voor het begin moeten we terug naar augustus vorig jaar, toen de rijkspolitie te water tijdens een gerichte actie tegen pierenstekers in Sint Philipsland 36 aanhoudingen verrichtte. Daarbij kwam vast te staan dat ook illegaal op mosselen werd gevist, zij het dat de hoofdpersonen de dans ontsprongen. Hun arrestatie volgde in februari dit jaar, waarmee het eerste echte onderzoek in wat later de „visfraude" ging heten, was geopend.

De lijnen liepen naar een handelsfirma in Tholen, aan wie de illegaal gevangen mosselen werden verkocht. Na het doorspitten van de'boekhouding van deze firma volgden nieuwe aanhoudingen en werd het onderzoek van lieverlee verlegd naar andere vissersplaatsen in de provincie, waaronder Amemuiden en Vlissingen. Voor de rijkspolitie was intussen het moment aangebroken om de Algemene inspectiedienst van de visserij en de Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst (FIOD) in te schakelen.

Gaandeweg werd duidelijk dat in Zeeland op vrij grote schaal zwart in vis werd gehandeld en dat een groot aantal vissers en handelaars een deel van hun inkomsten niet aan de belasting had opgegeven. Volgens een woordvoerder van de rijkspolitie gaat het om bedragen die in de miljoenen lopen.

IJsberg

Het speciaal gevormde opsporingsteam verrichtte in totaal 28 arrestaties, waartoe in sommige gevallen eerst werd overgegaan nadat bij de betrokkenen een inval was gedaan. Daarbij werden de woningen en bedrijven systematisch uitgekamd en alle papieren die ook maar de geringste aanwijzing zouden kunnen bevatten, voor onderzoek meegenomen. Dat leverde dan vaak een sneeuwbaleffect op want na het verhoor van de één volgde de aanhouding van de ander (of anderen). Weer anderen besloten de komst van het opsporingsteam niet af te wachten en gaven zich uit eigen beweging bij justitie aan. Op die manier kon de „visfraude" stukje bij beetje ontrafeld worden, al is volgens een woordvoerder van de rijkspolitie de 'onderste steen nog lang niet boven. Sprak men na de eerste tien aanhoudingen van „het topje van de ijsberg", thans heeft men het over „een bergje". Deze week worden nieuwe arrestaties verwacht terwijl de afronding van het onderzoek voorlopig nog niet in zicht is.

Ook in visserijkringen is man de mening toegedaan dat nog wel meer aanhoudingen zullen volgen. „De hele zuidvloot is met dit virus besmet. De één mag dan 38 graden koorts hebben en de ander ,40 maar vrijuit gaat bijna niemand", zegt een insider 'uit deze kringen. Anderzijds wordt erop gewezen dat het onderzoek moeizamer zal verlopen naarmate het langer gaat duren. Een gewaarschuwd man telt immers voor twee.

Hoe het ook zij, dat straks een groot aantal Zeeuwse vissers en handelaren terecht zal moeten staan, is een ding dat zeker is. Hun. zal valsheid in geschrifte ten laste worden gelegd en het verhandelen van vis buiten de afslag om. Bovendien moeten zij rekenen op een — al dan niet forse — navordering van de fiscus.

Opluchting

De reactie in visserijkringen op het aan het licht komen van de „visfraude" is grofweg tweeledig. Er valt bij sommigen een gevoel van opluchting te bespeuren omdat, zoals één van hen het uitdrukt, „het de laatste jaren veel te gek werd". De één wilde niet voor de ander onderdoen en dat het toen wel fout móést lopen, kon eigenlijk moeilijk anders. Ook wordt erop gewezen dat het aanpakken van de illegale vishandel een gunstige uitwerking kan hebben. Een handelaar uit Amemuiden zegt: „Ik kon vaak met uiterst scherpe prij-' zen niet tegen anderen op. De markt werd door die zwarte vis verziekt. Met zulke vis kun je altijd onder de prijs werken. Hopenlijk zal dat' in de toekomst minder worden, al heb ik m'n twijfels of ze meer dan het topje van de ijsberg boven krijgen."

Anderzijds leeft in visserijkringen ook duidelijk verontwaardiging. Men voelt zich benadeeld boven andere vissers die buiten schot blijven. „Alleen de Zeeuwen worden gepakt terwijl in heel Nederland met zwarte vis wordt gerommeld," zo luidt steevast het verwijt. En dan zwijgen de vissers er nog maar over wat zich op dit gebied in het buitenland afspeelt. Een bericht in een recent nummer van het weekblad Schuttevaer was wat dat betreft zeer onthullend. In België, Frankrijk, Engeland en Denemarken worden volgens genoemd blad praktijken bedreven die de Zeeuwse visfraude, daarbij vergeleken, zouden doen verbleken.

"Misdadigers"

Ook de methoden waarvan het speciale opsporingsteam zich bedient, zijn Opluchting bij de vissers niet in goede aarde gevallen. Vishandelaar C. A. de Ridder uit Arnemuiden daarover: „Wie kaatst moet de bal verwachten, daar kunnen we kort over zijn. Maar dat de politie invallen doet, soms met-tien man, alsof het om de ergste misdadigers gaat, vind ik ongehoord. Ik wil heus niet alles vergoeilijken wat de vissers hebben gedaan, maar het mag toch wel eens gezegd worden dat.het om een groep uit de beroepsbevolking gaat die keihard moet werken. Het is vaak 35 uur óp en 5 uur af. Als dan de belastingdruk zo hoog is dat een schipper de eerste twee dagen van de week voor de fiscus moet varen, wordt het buiten de afslag om verkopen toch zeker uitgelokt?"

De Ridder heeft, zelf ook bezoek gehad van het opsporingsteam en naar zijn zeggen is tevens de telefoon afgetapt. Bang dat hij nu vervolgd zal worden, is hij niet: „Ik heb altijd alles in m'n boekhouding verwerkt". Erg lastig vindt hij alleen dat hij sinds het bezoek van drie weken geleden zijn kasboeken kwijt is. „Die zijn nog steeds niet teruggebracht wat het zakendoen op z'n zachtst gezegd wat moeilijk maakt", zegt hij, terwijl zijn verontwaardiging opnieuw toeneemt. „Dit zijn methoden waar ik geen woorden voor heb. Iedereen die naar vis ruikt is opeens verdacht."

Ook bij zijn vader, A. de Ridder, heeft het opsporingsteam een inval gedaan. Op een maandagochtend stond plotseling tien man op de stoep met een huiszoekingsbevel. De Ridder daarover: „Ze hebben werkelijk het hele huis doorzocht, tot de rapporten en spaarpotjes van m'n dochter toe. Zelfs in de diepvries keken ze. Ook een oud boekje, een. aandenken van mijn vader, hebben 2e meegenomen: Alles moesten ze zien. Ik vroeg nog aan de officier van justitie, die erbij was: jullie zijn toch niet verkeerd, want ik heb niets te verbergen. Nee, zei hij, we zijn aan het goede adres. Maar wat ze zochten, is mij nog niet duidelijk."

Die inval vond drie weken geleden plaats maar De Ridder is het nog niet vergeten. „M'n vrouw (die hartpatiënte is) en ik gaan er nog steeds mee naar bed en staan er mee op. En omdat ze ook m'n kasboeken hebben meegenomen, kan ik nog steeds geen zaken doen." |

Verrassing
Een woordvoerder van de rijkspolitie, met dit geval geconfronteerd, reageert vrij koel. „Tot nu toe", zegt hij, „is het nog niet voorgekomen dat we bij iemand ten onrechte een onderzoek hebben ingesteld. En wat die invallen zelf betreft, er is beslist geen sprake van razzia's. Maar we moeten soms wel eens invallen doen omdat daar een verrassingselement inzit. Zo voorkomen we dat de boekhouding op de een of andere manier verdwijnt." Hij voegt eraan toe dat de „visfraude" voor justitie en politie een enorme operatie is. „Het procesverbaal beslaat intussen een compleet boekwerk", aldus genoemde woordvoerder.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.