+ Meer informatie

Wie meent te staan...

4 minuten leestijd

Reeds jarenlang draait in Rolduc een door de (in vele rooms-katholieke ogen) uiterst behoudende bisschop Gijsen van Roermond gesticht priesterseminarie. Na onregelmatigheden op dit seminarie zag bisschop Gijsen „wegens een psychische blokkade" af van de wijding van geestelijken. Bovendien deed hij vorig jaar december op verzoek van het Vaticaan afstand van bijna al zijn bevoegdheden.

Die „psychische blokkade" is niet verwonderlijk. Het leven is soms sterker dan de leer. Gijsen staat bekend als de meest conservatieve bisschop van Nederland. Andere priesteropleidingen waren niet goed genoeg. Via Rolduc moesten zijn ideeën gestalte krijgen. Rolduc was bedoeld als een pilaar van vastigheid en degelijkheid in de Rooms-Katholieke Kerk. Maar ook daar liep het uit de hand. Het is een publiek geheim dat het bij de „onregelmatigheden" ging om de goede (of liever: om de verkeerde) zeden in de top van het seminarie.

Inmiddels is bisschop Gijsen in prlvé-audiëntle door de paus ontvangen. Zoals gebruikelijk verstrekte de persdienst van het Vaticaan geen mededelingen over de onderwerpen van het gesprek. Zijn tegenstanders zullen gehoopt hebben dat hij het veld ruimde. Maar daar lijkt geen kijk op te zijn. Gijsen heeft geen plannen om af te treden en zal zijn bisschopsambt blijven uitoefenen. Welke ligging hebben de mensen die Gijsen weg willen hebben? De Rooms-katholieke Kerk telt over de hele wereld heel wat progressieven. Deze week nog uitten ruim 6000 Zwitserse, Duitse en Oostenrijkse priesters en kerkelijke medewerkers in een in Luzern uitgegeven verklaring scherpe kritiek op de „autoritaire stijl en het groeiend centralisme" in de Rooms-katholieke Kerk. De „mondigheid en waardigheid van de gedoopten" zouden aangetast worden.

Nu herinnert ons de door hen gebruikte zinsnede „wij zijn de kerk" best aan reformatorische noties. Zo hebben zij meer opvattingen die ons aanspreken. Ze zijn in het algemeen tegen het verplichte celibaat. Dat schijnt aardig. Maar ten diepste zijn de progressieve rooms-katholieken het niet eens met de strenge moraal van behoudende bisschoppen zoals Gijsen en anderen. En daarmee staan zij net zo vierkant tegenover de Reformatie als tegenover de bisschop van Roermond.

De Rooms-katholieke Kerk is vol van onschriftuurlijke traditie. Men verdenke ons dus niet van „paapse stoutigheden" bij de bewering dat wij (dus afgezien van allerlei leerstellige afwijkingen) nog altijd liever een behoudende bisschop met een streng moraal zien dan een progressieve geestelijke zonder moraal. In beide gevallen is er immers sprake van een zekere uitstraling naar de samenleving?

Het gebeuren rond Gijsen is voor de reformatorische wereld inmiddels een teken aan de wand. Wij kunnen er onze lering uit trekken. Ook binnen reformatorische kring hebben wij de laatste decennia tal van 'eigen' organisaties en instituten kunnen stichten. Om daarmee ons erfgoed veilig te stellen. Of liever: om jong en oud een wapenrusting te bieden waarmee zij staande zouden moeten blijven in een steeds meer Gode-vijandige wereld.

Nu hebben wij de mogelijkheden die er waren te zien als een zegen. Maar we moeten ons tegelijk realiseren dat wat bedoeld werd als bolwerk van rechtzinnigheid ook gedragen moet worden door innerlijke kracht. Wie zich louter conformeert aan uiterlijke normen en waarden maakt dat dat 'gebouw' binnen de kortste keren op instorten staat.

Moeten wij ons in reformatorische kring, met het voorbeeld van Rolduc en Gijsen voor ogen, niet eens heel nauw onderzoeken? Het is te vrezen dat een niet onbelangrijk deel van de reformatorische zuil innerlijk vermolmd is. Dat wij naar bulten toe moraal en norm nog hoog houden, maar dat wij er intern en in ons privéleven op onze eigen manier over denken. Vroeg of laat levert dat instortingsgevaar op.

Leedvermaak in de richting van Gijsen of wie ook is niet op zijn plaats. Wie meent te staan, zie toe dat hij niet valle.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.