+ Meer informatie

Boeken over planten en dieren in de Bijbel

Voetsporen van God in de natuur

4 minuten leestijd

In het aardige verhaal "Uit het leven van een nietsnut" laat de schrijver, Joseph von Eichendorff (1788-1857), een student zeggen: „Laat anderen hun handboeken maar repeteren, wij bestuderen ondertussen het grote prentenboek dat de goede God voor ons heeft opengeslagen." Met dat grote prentenboek bedoelt onze student: de natuur.

Kenmerkend voor de Reformatie is het teruggrijpen naar het Woord van God. Daardoor groeide het inzicht dat zowel het hemelse als het aardse (niet: het wereldse) van belang is. Het leven mag een eenheid zijn. Men ziet dit aan de schilderkunst, waar de natuur als schilderobject werd herontdekt. De Ned. Geloofsbelijdenis stelt in art. 2 dat we in de natuur iets kunnen zien van de grote wijsheid waarmee God alles heeft geschapen. Je zou kunnen schrijven dat de mens een relatie heeft tot de levende God, tot de naaste en tot de natuur. De Heere heeft de natuur zo mooi gemaakt dat ons oog er niet van verzadigd wordt. Dit ondanks het feit dat heel de schepping zucht onder de gevolgen van de zondeval. God laat ons niet met rust. Het kleinste bloempje tussen het gras roept het ons toe: „Vergeet de Heere niet."

Planten in de Bijbel
Bij het eeuwfeest van de Vrije Univeristeit te Amsterdam werd in het najaar van 1980 een tentoonsteUing gehouden rond het thema "Planten uit de Bijbel". Het publiek had grote belangstelling om de in de Bijbel genoemde gewassen zelf te kweken. Het boek "Planten uit de Bijbel" komt aan dit verlangen tegemoet: het beschrijft de bijbelse planten en schrijft een simpele cultuurmethode voor. Niet alle in de Bijbel genoemde gewassen konden uitvoerig beschreven worden, maar ik telde er toch een honderdtal. Telkens worden de wetenschappelijke naam, de familienaam, het verspreidingsgebied, de Nederlandse, bijbelse, Griekse en Hebreeuwse naam vermeld. Prachtige kleurenfoto's verhogen het lees- en kijkgenot.

Dierenleven in de Bijbel
De eerste lastering van God op aarde werd door een slang geuit. Uit de mond van een ezel kwamen betere profetieën dan uit die van zijn berijder. Een beer straft de kinderen die de profeet bespotten. Een ezelin mag de Zaligmaker Jeruzalem binnendragen. Dieren symboliseren in het boek Openbaring de dingen die komen gaan. De Heilige Schrift is vol dieren, in alle mogelijke functies en verbanden. Het rijke bijbelse dierenleven wordt in "Dieren uit de Bijbel" voor ons toegankelijk gemaakt: van de ongeveer 90 dieren, in de Bijbel genoemd, worden er 73 beschreven. Ook hier wordt ons oog gestreeld door de schitterende kleurenfoto's. Er is werk van gemaakt!

Correcte vertaling?
Ik ben mij bewust van het probleem dat het moeilijk is vast te stellen om welke dieren het in de Bijbel precies gaat. Maar zeker kan ik me niet vinden in de mening dat de Nieuwe Vertaling een betere bron is voor de juiste naamgeving dan de Statenvertaling (p. 9). Laten we als voorbeeld nemen de beschrijving van de nijlkrokodil op pag. 62. Het zou de vertaling zijn van het Hebreeuwse woord tannin. Naar het gebruik van dit woord in de Bijbel is het een "groot waterdier" (Gen. 1:21) of een reptiel: "draak", "slang" (Ex. 7:9-12). Wie het vertaalt met "krokodil" legt iets in het woord, omdat het Hebreeuws geen woord voor "krokodil" kent. Toch wordt boven de tekst in het desbetreffende artikel Job 40:20 in de Nieuwe Vertaling aangehaald: „Kunt gij de krokodil met een vishaak optrekken?" In de grondtekst staat leviathan, „hij, die zich draait". Een krokodil kan het niet zijn. Want dat dier werd in de oudheid gevangen en verkocht. Dat zou niet stroken met Job 40:25, waar we lezen dat dit "zeemonster" geen handelswaar is. Het beste is om dit woord onvertaald te laten en met de Statenvertaling en andere vertalingen te lezen: „Zult gij de Leviathan met de angel trekken?"

Gods geheimschrift
De Bijbel is geen biologisch of botanisch leerboek. Het wil boven plant en dier uitwijzen naar Boven. De natuur is Gods geheimschrift. Je kunt er Gods voetsporen, de vestigia Dei, in ontdekken, zegt Calvijn. Dit facet is helaas verdwenen in de moderne biologie. Het komt in deze boeken ook niet uit de verf Zo komt in het voorwoord van "Dieren uit de Bijbel" de directeur van Artis te schrijven over de homo sapiens (de wijze mens). Al lezend en kijkend naar deze fraaie boeken zou ik graag deze recensie willen besluiten met een loflied op de Schepper: „Hoegroot zijn Uw werken, o Heere! Gij hebt ze alle met wijsheid gemaakt; het aardrijk is vol van Uw goederen" (Psalm 104:25)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.