+ Meer informatie

Coup maakt machthebbers in Vietnam niet bezorgd

„We kregen de laatste tijd al niets meer van Moskou

4 minuten leestijd

HANOI (RTR) - De onverwachte ineenstorting van het Sowjetimperium bezorgt de communistische leiders van Vietnam vooralsnog geen nachtmerries. De autoriteiten in de hoofdstad Hanoi zijn er van overtuigd dat de sinds 1986 uitgevoerde economische hervormingen geen politieke onrust tot gevolg zullen hebben. Vietnam zal zeker niet hetzelfde te wachten staan als zijn belangrijkste bondgenoot en handelspartner, de l^wjetUnie.

De betrekkingen tussen Hanoi en Moskou waren overigens de afgelopen jaren niet meer wat zij geweest zijn. De verdwijning van de communistische bondgenoten in OostEuropa en de economische neergang van de Sowjet-Unie deden Moskou in januari besluiten de economische steun aan Vietnam drastisch te beperken.

Diplomaten menen echter dat Vietnam deze klap grotendeels heeft weten op te vangen en dat het sinds vorige week welhaast onvermijdelijke uiteenvallen van de Sowjet-Unie voor Vietnam geen consequenties hoeft te hebben. „Als dit alles zes jaar geleden was gebeurd, zou het ernstige gevolgen voor ons hebben gehad. Toentertijd kenden wij nog een sterk gesloten systeem en waren wij volledig afhankelijk van de Sowjet-Unie", zo reageert een oud-regeringsmedewerker. „Maar de afgelopen maanden kregen wij al niets meer van Moskou".

"Doi moi"

De snelheid waarmee de SowjetUnie sinds vorige week haar ondergang tegemoet lijkt te gaan sterkt de leiders in Hanoi trouwens in de overtuiging dat zij het de laatste jaren goed hebben gedaan. De economische hervormingen die sinds 1986 zijn uitgevoerd, de zogeheten "doi moi", hebben de ergste onvrede onder de bevolking weggehaald. „Wij hebben de doi moi op de juiste wijze doorgevoerd. Daarmee hebben wij zaken zoals die zich momenteel voordoen in de SowjetUnie, weten te voorkomen", zo verzekert een ambtenaar.

Vietnam heeft zich na invoering van de eigen variant op de perestrojka ontwikkeld van een graanimporteur tot een land dat in de eigen rijstbehoefte kan .voorzien (rijst is het belangrijkste voedsel in Vietnam). Hanoi houdt echter, gezien de resultaten van doi moi, de bevolking voor dat zij op deze wijze dient door te gaan en niet om politieke hervormingen moet vragen.

„Om te overleven moeten de communistische leiders de bevolking er van overtuigen dat vastgehouden moet worden aan non-pluralisme en de leidende rol van de partij om te voorkomen dat Vietnam dezelfde weg op gaat als OostEuropa", zo zegt een westerse diplomaat. De landen in Oost-Europa kennen een sterke economische teruggang nadat zij in 1989 met hun communistische verleden hebben gebroken en begonnen zijn met de sanering van hun economieën.

Grote belangstelling

De belangstelling in Vietnam voor de gebeurtenissen in de Sowjet-Unie was de afgelopen week enorm. Velen zaten aan de beeldbuis gekluisterd om maar niets van het laatste nieuws uit Moskou te missen. De regering hield zich daarentegen op de vlakte en sprak zich in een officiële reactie niet duidelijk voor of tegen de couppoging door orthodoxe communisten uit. Het ministerie van buitenlandse zaken verklaarde bezorgd te zijn over de situatie in de Sowjet-Unie en sprak de hoop uit dat de bondgenoot de problemen snel zou weten op te lossen.

Diplomaten in Hanoi verwachten niet dat het einde van de communisten in de Sowjet-Unie ook het einde van de Vietnamese machthebbers tot gevolg zal hebben. De Vietnamezen hebben in totaal geen behoefte aan mogelijk nieuwe binnenlandse onrust; daarvoor ligt de oorlog tegen de Fransen, en die tegen de Amerikanen, die pas in 1975 is beëindigd, nog te vers in het geheugen. Bovendien zijn de meesten tevreden met de bestaande economische en politieke vrijheden.

De communistische leiding verklaart de populariteit van de partij onder de bevolking uit het feit dat zij is voortgekomen uit een nationalistische beweging, die de Franse kolonisator heeft verdreven. Veel Vietnamezen kunnen zich vinden in het nationalisme van de communistische partij, aldus de autoriteiten. Diplomaten voegen daar aan toe dat de partij niet op krachtig verzet hoeft te rekenen omdat een georganiseerde oppositie ontbreekt.

Retoriek

Van de ontwikkelingen in de Sowjet-Unie mag dan geen dreiging uitgaan, veel partijleden menen evenwel dat Hanoi zijn socialistische retoriek dient te matigen. Vietnam wil namelijk de handelsbanden met landen in de regio en het Westen aanhalen om het wegvallen van de Sowjetsteun te compenseren. Een al te duidelijk ondemocratisch en communistisch stampei zou echter eventuele betrekkingen wel eens in de weg kunnen staan.

Functionarissen zeggen dat Hanoi bereid is tot handelscontacten met ieder land, ongeacht de politieke signatuur van de mogelijke handelspartner. Een voormalige regeringsmedewerker laat weten dat ook een niet-communistische Sowjet-Unie en de afvallige Sowjetrepublieken tot de toekomstige handelspartners kunnen behoren. „Wij zijn bevrijd van de economische druk, zodat wij nu op gelijkwaardige basis zaken kunnen doen. Ideologie is daarbij geen probleem", zo onderstreept hij.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.