+ Meer informatie

Muurtjes metselen bij het Ontdekkasteel

Zeeuwse scholieren ontdekken via lesdozen de wondere wereld der techniek

5 minuten leestijd

Techniek is een van de kerndoelen van het basisonderwijs die leerkrachten soms heel wat hoofdbrekens kosten. Om hen tijd en geld te besparen is in Zeeland een Ontdekkasteel gebouwd. Tijdens een proefjaar zijn dertien exemplaren van de 'technoburcht' in de provincie uitgezet. Techniek op een presenteerblaadje.

Met de vingers in haar oren en een hoogst bedenkelijk gezicht kijkt een leerlinge van de Vlissingse Theo Thijssen-Paauwenburgschool toe hoe haar klasgenoten butsen in een ijzeren plaatje proberen te timmeren. "Niet te hard slaan", maant de leerkracht.

Te midden van het driftige gehamer werken andere leerlingen onverstoorbaar aan hun kleurplaat, houten bouwwerk, elektriciteitsdraden of metselwerk. Elke groep heeft een doosje waarin alle nodige materialen heel economisch zijn verpakt. De doosjes vormden de inhoud van het kleurige kasteel waarmee de Thijssen-Paauwenburgschool (de naam ontstond door een fusie) het afgelopen jaar een proef nam.

De Vlissingse school was een van de dertien proefkonijnen die het Ontdekkasteel hebben uitgetest. Nu 98 procent van de deelnemende leerkrachten tevreden blijkt, hebben al ruim negentig andere Zeeuwse basisscholen een exemplaar van de burcht besteld. Daarmee is bijna de helft van de scholen in de provincie bereikt. De ontwerpers zijn klaar voor de distributie buiten Zeeland. Het kasteel wordt ook onderdeel van het pabo-curriculum op Hogeschool Zeeland in Vlissingen.

Sponsors

Het bedrijfsleven nam het initiatief voor het project en heeft het stevig gesponsord. Eigenbelang, geven de bedrijven ruiterlijk toe. Het gebrek aan jongeren die voor technische beroepen kiezen, baart hen grote zorgen. Om jongeren al vroeg voor deze beroepsrichting te interesseren, moet hen al op de basisschool belangstelling voor techniek worden bijgebracht. Vandaar het geld dat met name door Dow Benelux BV, de Rabobank en de bouwbranche in het project gestoken wordt. "Bouwbrancheorganisaties zetten soms kisten vol materiaal op scholen neer. Dit kasteel integreert echter alle technieken", zegt ir. E. L. de Graaf van Dow Benelux. Scholen kunnen met een folder in hun eigen woonplaats op zoek naar een extra sponsor.

Het kasteel heeft ook een kasteelvrouwe, drs. N. J. Ginjaar-Maas, vroeger als lerares betrokken bij technische vakken en later als staatssecretaris van Onderwijs bij het groeiende tekort aan technici. Het Ontdekkasteel is gebouwd door het Technocentrum Zeeland in Vlissingen, in samenwerking met scholen, pabo-docenten techniek, pabo-studenten en medewerkers van het Regionaal Pedagogisch Centrum Zeeland (RPCZ), een provinciale schoolbegeleidingsdienst. Het RPCZ biedt scholen die aanhaken een korte cursus aan.

Het project is een van de tien projecten van het landelijk programma Verbreding Techniek Basisonderwijs (VTB), dat vorig jaar door overheid en bedrijfsleven is gestart omdat de belangstelling voor technische beroepen en opleidingen onder grote druk staat. Het platform Axis, dat daarvoor is opgericht, brengt techniek onder de aandacht van jongeren, bevordert de start van leer/werktrajecten en streeft naar een doorlopende leerlijn van het voorbereidend via het middelbaar naar het hoger beroepsonderwijs (vmbo/mbo/hbo).

Ontdekkingstocht

Volgens de ontwerpers wordt met de aanschaf van het kasteel in één keer aan alle techniekkerndoelen voldaan. De dozen in de vijf torens van de burcht zijn goed voor tachtig lessen van een uur, tien voor elke groep van de basisschool. De lessen zijn onderverdeeld in de thema's constructie, vervoer, communicatie en productie, (duurzame) energie, chemie en metaal/elektrotechniek.

Elke doos bevat materiaal en een beschrijving voor een groepje van twee tot vier leerlingen. De kinderen kunnen op hun eigen niveau en op een speelse manier op ontdekkingstocht in de wondere wereld der techniek. "Techniek wordt begrijpelijker en normaler", aldus de ontwerpers. De leerlingen maken tandpasta en badzout en ze ontdekken de werking van lampjes, katrollen, wielen, assen en hefbomen. Ze maken specie en metselen daarmee een muurtje, knutselen een bouwwerk van houten onderdelen in elkaar, leren de werking van keukenapparaten, bouwen een tentje en een robot en plakken een band.

Tijdsbesparing

De leerkrachten behoeven na aanschaf van het kasteel geen tijd meer te besteden aan het zelf ontwikkelen van de lessen of de aanschaf van materiaal. Heel handig voor docenten die het vak vanwege hun twee linkerhanden met argusogen bezien. "Voor veel leerkrachten was de drempel naar het vak hoog", zegt projectmanager V. Gmelich Meijling. Tijdens de proefperiode van het Ontdekkasteel viel de voorbereidingstijd soms echter toch wat tegen, blijkt uit een enquête onder de leerkrachten.

Tweehonderd is het aantal deelnemende scholen dat Gmelich Meijling over een jaar bereikt wil hebben. "Het is gewoon heerlijk om te zien hoeveel plezier kinderen eraan beleven."

Techniek is vaak ver bij de kinderen vandaan komen te staan, zegt directeur W. Meulmeester van de Theo Thijssen-Paauwenburgschool. "Vroeger kon je de timmerman en de smid in hun werkplaats bezig zien. Later is de productie achter fabrieksmuren verdwenen. En onbekend maakt onbemind." Over het Ontdekkasteel is Meulmeester vol lof: "De leskisten zitten perfect in elkaar, vooral de oudere leerlingen kunnen er behoorlijk zelfstandig mee aan de slag, ze leren samen te werken en naar elkaar te luisteren, het materiaal is heel duurzaam en de leerlingen blijken het leuk te vinden."

Eiland

Aan de Ontdekkastelen wordt een Ontdekeiland toegevoegd. Op een nog onbekende locatie in Zeeland willen de initiatiefnemers begin 2003 een thematisch ingerichte ruimte openen. Leerlingen uit de groepen vier tot en met acht kunnen in deze grote werkplaats extra technische ervaringen komen opdoen en deelnemen aan wedstrijden. Daarnaast doet het Ontdekeiland dienst als helpdesk voor de basisscholen die een kasteel hebben aangeschaft, en als communicatiekader voor bedrijven die informatie over hun bedrijfstak willen uitzetten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.