+ Meer informatie

'Toename retourverpakking betekent ramp voor ons'

Levensmiddelenhandel in verzet tegen plannen Ginjaar

6 minuten leestijd

PUTTEN — Moeten we, gezien de in verontrustende mate groeiende afvalberg, de weggooiverpakkingen de rug toekeren en terug nar de glazen melkfles en andere retouremballage, of zitten we al dermate vast in het systeem van wegerpverpakkingen dat we daar wel mee door moeten gaan?

Minister Ginjaar van Volksgezondheid en Milieuhygiëne staat ten aanzien van deze complex problematiek aan de kant van de milieu-organisaties (al is hij wat hen betreft natuurlijk lang niet radicaal genoeg) en vindt dat retourverpakkingen op grote schaal nieuw leven moet worden ingeblazen.

De levensmiddelenbedrijven denken hier - heel begrijpelijk - anders over. We zullen voor onoplosbare problemen komen te staan als het herverbruik van verpakkingen - met name in de drankensector - van regeringswege verplicht wordt gesteld", zo liet het central bureau levensmiddelenhandel (CBL) dezer dagen weten tijdens een bijeenkomst die aan dit onderwerp was gewijd. „Uitbreiding van de retouremballage betekent voor ons een ramp".

Het CBL is het overkoepelende orgaan van de groot- en detailhandel in de levensmiddelenhandel. Deze branche neemt nog altijd een groot deel van de verkoop van melk, vruchtensap, wijn, bier en frisdrank voor zijn rekening.

Uit een onderzoek dat het CBL begint dit jaar verrichtte kwa naar voren dat de behandeling van iedere retourfles het levensmiddelenbedrijf bijna 13 cent kost. Het behoeft dan ook geen verdere uitleg dat het CBL, een eventuele terugkeer van het retourflessen systeem allerminst toejuicht. En dan te bedenken dat hij de kostenberekening nog niet eens alle bijkomende factoren zijn onderzocht die wel degelijk een rol spelen; de boodschappentas wordt zwaarder, hetgeen enerzijds tot een verhoogd autogebruik leidt en aa de andere kant tot minder winkelvreugd, er treedt een verschraling op van de assortimenten op, en de kosten van het levensonderhoud zullen stijgen.

De levensmiddelenbedrijven houden derhalve hun hart vast als er eraan denken wat er gebeurt als minister Ginjaar zijn zin krijgt via een Algemene maatregel van bestuur, geroepen voelt de retourverpakkingen weer in ere herstellen. Het gaat bij deze eerste stap alleen nog maar om de drankensector; wat de gevolgen zouden zijn wanneer alles wat er verder nog denkbaar is op het gebied van verpakkingen die nu worden weggegooid, geretourneerd zou moeten worden, is van later orde.

„Het is echt met zo dat wij de retouremballage weer helemaal op het nul zouden willen hebben", aldus P. Ligtenstein, voorzitter van de werkgroep drankverpakkingen van het  CBL. „Van de bieren en dranken die momenteel bij ons over de toonbanken gaan wordt momenteel, het overgrote deel dan (meer dan 90 procent) reeds in retourverpakking verkocht. En voor dit aandeel zouden wij ook geen andere oplossing weten dan de retouremballage".

Ongenuanceerd

Zodra de negatieve invloed van wegwerpverpakkingen op het milieu weer eens ter sprake komt, wordt er van allerlei kanten, ook vanuit de politiek, zowel in den Haag als Brussel, luidkeels geroepen dat we dan maar onmiddellijk moeten beginnen met het uitbreiden van de retouremballage. De nadelen die hieraan kleven worden gemakshalve maar over het hoofd gezien.

„Wij maken ons er echt zorgen over dat er in veel kringen zo ongenuanceerd gedacht over een zo gecompliceerde zaak", aldus Ligtenstein. Nu is et inderdaad niet zo moeilijk om, als oprecht milieubewuste burgers, te propageren dat alle weggooiverpakkingen uitgebannen moeten Worden en dat we terug moeten naar de glazen melkfles, maar het is de vraag of we nog altijd even enthousiast zouden zijn als we straks een paar keer per week een loodzware tas met rinkelende flessen naar de supermarkt moeten zeulen. We zijn inmiddels zo verwend door kartonnen melk- en frisdrankverpakking, bierblikjes en dergelijke, dat het heel moeilijk zonder hen zouden kunnen stellen.

Ook voor de levensmiddelenhandel is het bijna onmogelijk om de klok terug te draaien: voorverpakte consumptiegoederen kunnen nu eenmaal niet meer worden weggedacht uit de moderne distributie. Verhandeling van onverpakte artikelen bijvoorbeeld (zoals dat vroeger ging: melk die zo uit een grote bus in een emmertje van de consument werd gegoten) is uit overwegingen van efficiënte en hygiëne ondenkbaar. Bovendien heeft de verpakking een duidelijke informatie-functie; lang niet alle fabrikanten zijn even scheutig met het verstrekken van zinnige inlichtingen, maar er staat toch nog heel wat op het papier dat voor ons van belang is.

Ruimte

En dan niet te vergeten de (schier onoplosbare) ruimte- en personeelsproblemen waartoe een uitbreiding van het statiegeldsysteem zou leiden. De bestaande magazijnen in groot- en detailhandels zijn nu eenmaal ingesteld op de toepassing van éénmalige verpakkingen. En omdat de bouwkosten nogal de pan uitgerezen zijn de laatste jaren, werd veel magazijnruimte door verkoopruimte vervangen.

De personeelskosten tenslotte: het in ontvangst nemen van de flessen, het terugbetalen van het statiegeld, de opslag en administratie, de sorteerwerkzaamheden, zullen heel wat arbeidskrachten te vergen. Dat lijkt op het eerste gezicht van gunstige invloed op de werkgelegenheid. „Vergeet echter niet", aldus Ligtenberg, „dat hiermee een stuk hoogwaardig werk wordt weggenomen (verpakkingsindustrie) waarvoor laagwaardige arbeid in de plaats komt. Voor dat soort werkzaamheden blijkt het trouwens bijzonder moeilijk om voldoende personeel te vinden".

Kortom: het CBL ziet geen mogelijkheid om medewerking te verlenen aan de door minister Ginjaar gewenste uitbreiding van de hoeveelheid retourverpakking. Dat betekent echter niet dat de groeiende afvalstroom de levensmiddelenbedrijven geen zorgen baart en ze willen er dan ook best een bijdrage leveren aan de indamming hiervan.

In de eerste plaats moet de glasbak, die nu in zo'n 400 gemeenten in ons land te vinden is, meer en beter worden gebruikt. (Van de hoeveelheid afval van éénmalige in Nederland geproduceerde drankverpakkingen vormt glas met 78 procent verreweg het grootste aandeel). Het CBL hoopt nog voor de zomer een campagne te starten die zowel de consument als de bedrijven bij de voordelen van zo'n glasbak zal bepalen. Het geheel staat nu nog wat in de kinerschoenen: zo kan het problemen geven wanneer er in een bak zowel wit als gekleurd glas, alsmede aardewerk wordt aangetroffen. De glasverwerkingsindustrie heeft het CBL echter laten weten dat, wanneer de toevoer van flessen maar voortdurend van grote omvang is, zij er wel voor kan zorgen dat de materialen gescheiden worden.

Verder zijn de levensmiddelenbedrijven bereid het reclame-maken voor de eemaligheid van de verpakking („in handige weggooiverpakking") te staken. Tenslotte denkt het CBL aan het Vermelden van de prijsaanduiding per liter (van dranken die zowel in eenmalige als in meermalige verpakking wordt verkocht). Zodat de consument, zonder in de war te worden gebracht door de prijs va een 70 cl-fles, rustig kan bekijken hoeveel het uitmaakt wanneer hij de keus heeft tot een tussen een retour- en weggooiverpakking.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.