+ Meer informatie

Meer geprezen dan nagevolgd

Vietnam viert uitbundig 100e geboortedag van 'oom' Ho Chi Minh

5 minuten leestijd

DEN HAAG - Het dorpje Lang Sen in centraal-Vietnam staat de laatste weken in een verhevigde belangstelling. Bussen volgeladen met scholieren stoppen midden in het dorp. De jongeren betreden vervolgens een huisje, ontsteken wierookstokjes en knielen voor een bronzen buste van een bebaarde oude man. Zij bevinden zich in het geboortehuis van de "Oom des Vaderlands", Ho Chi Minh, wiens honderdste geboortedag vandaag wordt gevierd

De communistische machthebbers grijpen die «dag aan om Nguyen That Than, zoals de officiële _naam van Ho luidt, uitgebreid te eren. Zo hebben zij vanuit Hanoi verordonneerd dat het gehele land zijn steentje moet bijdragen aan een waardige herdenking.

Of Ho zelf zou hebben ingestemd met al die speciale aandacht valt te betwijfelen. Tijdens zijn leven stond hij bekend om zijn sobere levensstijl en zijn afkeer van persoonsverheerlijking. Het verhaal doet de ronde dat Ho in 1959 plannen om ter ere van hem een tempel op te richten wist te doorkruisen. Het ministerie van toerisme had de benodigde bouwmaterialen al naar de plaats van "bestemming gezonden. Maar Ho kreeg juist op -tijd lucht van de plannen en gaf de arbeiders vervolgens opdracht in plaats van de tempel een school te bouwen.

De partij- en regeringsleiders in Hanoi willen op dit moment niet aan dergelijke verhalen herinnerd worden. In Ho Chi Minhstad -het voormalige Saigon- legt de beroemdste beeldhouwer van Vietnam de laatste hand aan een acht meter hoge wit-marmeren buste. In de hoofdstad Hanoi ronden bouwvakkers uit de Sowjet-Unie de bouw van een nieuw museum af waarin het leven van Ho centraal staat. Zo zullen de beroemde van auto.banden vervaardigde sandalen van de leider worden tentoongesteld. Door de viering van Ho Chi Minh's honderdste geboortedag willen de autoriteiten het wat ingezakte revolutionaire elan van de bevolking opkrikken.

Basis gelegd

Ho Chi Minh staat voor vrijwel alle Vietnamezen gelijk aan de begrippen eenheid, onafhankelijkheid en vrijheid. Voor hen is Ho de man die achtereenvolgens het Franse kolonialisme en het Amerikaanse imperialisme heeft weten te weerstaan en zo de basis heeft gelegd voor de huidige Vietnamese eenheidsstaat.

Een groot deel van zijn leven heeft Ho gewijd aan het ideaal van een onafhankelijk Vietnam. Frankrijk had vanaf 1883 het hele Indochinese gebied -Vietnam, Cambodja en Laos- gekoloniseerd. De Vietnamezen konden echter bogen op een rijke historie, waardoor al spoedig nationalistische bewegingen de kop opstaken. Ook Ho werd in zijn jonge jaren door zijn vader warm gemaakt voor het ideaal van een vrij en onafhankelijk Vietnam.

Toch werd Ho pas werkelijk politiek actief toen hij in 1917 na een periode van 'twaalf ambachten en dertien ongelukken' als 27-jarige in Parijs arriveerde. Hij kreeg contact met andere nationalisten en in 1919 stuurde hij de afvaardigingen van de Grote Mogendheden —in Versailles bijeen om tot een vredesverdrag ter beëindiging van de Eerste Wereldoorlog _te komen— èen petitie waarin hij om gelijke rechten vroeg voor de Vietnamezen. Ho kreeg geen enkele reactie, waarna hij tot de conclusie kwam dat de Franse overheerser alleen met geweld uit zijn land kon worden verdreven.

Vervolgens heeft Ho zich alleen met de onafhankelijkheidsstrijd beziggehouden, eerst vechtend tegen de Fransen (tot 1954) en daarna aan het hoofd van het onafhankelijke en communistische Noord-Vietnam, tegen de Amerikanen en hun Zuidvietnamese bondgenoten. Ho stierf op 3 september 1969, waardoor hij het einde van de oorlog en de hereniging van Noord- en Zuid-Vietnam in 1975 niet meer kon meemaken.

Geen boekwerken

Ho was naast nationalist een overtuigd communist, die grote bewondering had voor Lenin en Mao. In tegenstelling tot deze revolutionairen hield Ho zich veel minder bezig met theorievorming. Van zijn hand zijn dan ook geen boekwerken verschenen waarin hij een strak kader voor de Vietnamese samenleving neerlegt. Ho richtte zich vooral op de internationale contacten ten behoeve van de Vietnamese eenheid en onafhankelijkheid. Ho waakte er daarbij voor niet te veel onder invloed van een van de commiinistische supermachten (China en de Sowjet-Unie) te komen.

In de binnenlandse politiek speelde Ho vanaf 1959, toen hij terugtrad als leider van de communistische partij, alleen achter de schermen nog een rol. Als president bemiddelde hij vooral tussen de verschillende facties binnen de partij.

Door die positie in de luwte groeide Ho in de daaropvolgende tien jaar uit tot een nationaal symbool dat boven de politiek stond. Dat beeld werd nog verder versterkt toen na zijn dood zijn testament bekend werd. Ho beschouwde daarin het Vietnamese volk als zijn „neven en nichten", voor wie hij als een vaderlijke „oom" had willen zorgen. Na die posthume liefdesverklaring heeft het Vietnamese volk Ho Chi Minh definitief in zijn hart gesloten.

Luxueuze levensstijl

De huidige machthebbers kampen dan ook slechts met één piobleem. Zij zoeken naarstig naar een manier om net zo geliefd te worden als hun grote voorganger. De bevolking keert zich steeds meer van haar leiders af omdat hun luxueuze levensstijl zich niet laat verenigen met de eenvoud die Ho altijd voorstond. Daarnaast gaan de Vietnamezen gebukt onder een ernstige economische crisis.

Partijleider Nguyen Van Linh is bereid economische hervormingen door te voeren. Maar zolang de totale economische boycot van de Verenigde Staten gehandhaafd blijft, zal het voor Hanoi moeilijk zijn om zich aan de economische malaise te onttrekken.

Verder weerklinkt in Vietnam, in navolging van Oost-Europa, steeds luider de roep om meer democratische vrijheden. Hanoi is echter vooralsnog niet van plan het dogma van de leidende rol van de communistische partij op te geven. De honderdste geboortedag komt de machthebbers dan ook bijzonder gelegen. Door de vetdiensten van de volksheld Ho Chi Minh voor de communistische partij te benadrukken hoopt de leiding de bevolking weer voor zich te winnen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.