+ Meer informatie

iseren de in Ierland

2 minuten leestijd

BELFAST — Na.de dood van IRAhongerstaker Sands gingen betogers in Belfast meteen de straat op. Gemaskerde jongeren staan hier in dekking achter een _ op zijn kant liggende vrachtwagen als zij een doelwit zoeken voor hun benzinebommen en katapultprojectielen. Verschillende gebouwen brandden in-de loop van de nacht van maandag op dinsdag uit.

Ierse republiek in het leven te roepen. Deze vereniging was de voorloper van de IRA.

De verenigde Ieren kwamen in 1798 in opstand, onder leiding van de protestantse nationalist Theobald Wolfe Tone. Zelfs nu nog wordt zijn graf in Bodenstown door de republikeinen vereerd.

Moordpartijen

De rebellie van 1798 leidde tot bloedige moordpartijen tussen beide groepen.

De Ierse katholieken lanceerden in de 19e eeuw een politieke campagne tegen de Act of Union van 1800, waardoor in de grondwet was vastgelegd dat Ierland en Engeland één geheel vormden. De nationalistische Fenian-beweging werd in 1850 opgericht, gesteund met geld van Amerikaanse Ieren bewapenden zij zich en gingen over tot terroristische aanslagen. Terwijl de nationalistische campagne groeide, mobiliseerde de protestanten zich en verklaarden zij dat onafhankelijkheid te vuur en te zwaard zou worden bestreden.

Toen kwam de opstand van 1916 en_ de uitroeping van de Ierse republiek. De IRA voerde een bloedige guerrillaoorlog tussen 1919 en 1921, totdat de Britten uiteindelijk het zuiden de status van „vrije staat" gaven. Noord-Ierland bleef echter Brits en overheersend protestant.

Twee kampen

De nationalistische beweging viel uiteen in twee kampen: degenen die de vrije staat beschouwden als het beste aanbod dat zij konden krijgen en de onverzettelijke IRA-leden die volledig onafhankelijkheid eisten voor geheel Ierland. Een felle burgeroorlog was het gevolg in 1922 en 1923 waaruit de voorstanders van de vrije staat als overwinnaar tevoorschijn kwamen. Dit conflict zorgt echter nog altijd voor diepe verdeeldheid onder de Ierse republikeinen. Openlijke discriminatie van de katholieken door de protestanten. De Tweede wereldoorlog bracht een rustpauze.

In de jaren vijftig voerde de IRA een slecht georganiseerde strijd tegen de splitsing van Ierland. In 1968, toen de katholieke strijders voor burgerrechten de straat op gingen, was de IRA nog slechts een marginale groepering die in marxistische richting was afgedreven.

Teleurgesteld

De Noordierse protestanten beschouwden de burgerrechtencampagne echter als een nieuwe katholieke samenzwering en reageerden met aanslagen op katholieke wijken. De vlammen 'van het conflict laaiden weer op. Britse troepen werden naar Ulster gestuurd om de orde te herstellen. De nationalisten van de harde lijnen, die teleurgesteld waren door het falen van de IRA in het beschermen van de katholieke getto's, keerden zich af van de marxisten en zij vormden de „provicionele vleugel" en Verklaarden opnieuw de oorlog aan de Britten.

Bijna 2100 doden zijn er nu, na ruim elf jaar gevallen en nog steeds is NoordIerland het toneel van bloedige gevechten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.