+ Meer informatie

Controverse binnen SGP is geen zaak van de Gereformeerde Bond

Politieke lijn van SGP is in het geding

6 minuten leestijd

HUIZEN — In het nummer van het RD van dinsdag 2 mei schreef hoofdredacteur Janse een artikel onder de titel „Hervormde verdeeldheid brengt SGP in problemen". Dit naar aanleiding van twee voorkeursacties, die momenteel binnen de SGP gevoerd worden — hoewel op dát moment nog niet openbaar gemaakt — voor respectievelijk mr. G. Holdijk en ir. B. J. van der Vlies.

Uit het feit dat in dat stuk gezegd wordt dat ondergetekende aan de voorkeursactie niet meedoet, omdat de Gereformeerde Bond als zodanig buiten deze strijd moet blijven, terwijl de RD-redacteur er intussen helemaal de Gereformeerde Bond bijhaalt ontleen ik de vrijheid een andere belichting op de SGP-problemen te geven dan in het RD-artikel geschiedde.

De voorkeursactie voor mr. G. HolJdijk staat geheel en al buiten dé Gereformeerde Bond. Bovendien, niet 36 hervormd-gereformeerde predikanten voeren de voorkeursactie maar — zoals uit de advertentie is te constateren — meer dan 60 personen, voor het grootste deel hervormd-gereformeerden en voor een deel behorend tot de Gereformeerde Gemeenten, en wel omwille van het politieke gezicht van de SGP.

Dat het RD-artikel er een kerkelijke zaak van maakt door én het bewuste verhaal te plaatsen op de pagina „kerkelijk leven" én er bijvoorbeeld een artikel van ds. G. S. A. de Knegt te Huizen in „Om Sions Wil" bij te halen, geschreven naar aanleiding van het 75-jarig bestaan van de Gereformeerde Bond, is, buiten de orde. Op deze wijze ontstaat een vertekening van wat er werkelijk aan de hand is.

De eigenlijke kwestie
De eigenlijke kwestie is dat er al jarenlang spanningen zijn binnen de SGP zelf. Er is enige jaren geleden een „Landelijke Stichting tot Handhaving van de Staatkundig Gereformeerde Beginselen" opgericht. Binnen deze stichting heeft men er geen onduidelijkheid over laten bestaan hoe men over de huidige koers van de SGP denkt, met name ook van de (gehele) Tweede-Kamerfractie. Voor zover ik weet is nimmer in kerkelijke bladen als De Waarheidsvriend, De Saambinder en De Wekker — organen uit kringen waar de SGP kiezersvolk heeft — aandacht gegeven aan deze twist binnen de SGP. Eén kerkelijk orgaan heeft zich evenwel niet-aflatend met deze zaak beziggehouden, namelijk De Wachter Sions, het orgaan van de Gereformeerde Gemeenten in Nederland. Door de heren K. Boeder en L. M. P. Scholten is Abma herhaaldelijk over de knie gelegd en is het verwijt gemaakt, dat de „aloude beginselen" werden prijsgegeven. Helaas vermeldt het RD-artikel daarover niets. Eigenlijk had de titel van het artikel kunnen zijn: Harde opstelling van „De Wachter Sions" brengt SGP in problemen. De Gereformeerde Bond had en heeft met deze problemen zich namelijk nooit ingelaten. Binnen de kring van de Gereformeerde Bond is ook steeds heel verschillend gestemd.

Eigentijds
Wel hebben in de afgelopen jaren diverse hervormd-gereformeerden hun sympathie voor de SGP niet onder stoelen of banken gestoken. Dat moet ook mogelijk zijn. Niemand behoeft politiek monddood te zijn. Persoonlijk heb ik — ondanks mijn functie bij de Gereformeerde Bond — er nooit een geheim van gemaakt de beginselen van de SGP te zijn toegedaan. Abma c.s. hebben op eigen wijze en eigentijds aan de praktische uitwerking van dit beginsel gestalte gegeven en hebben daardoor in brede kring, ook in hervormd-gereformeerde kring, vertrouwn genoten.

Tegen de achtergrond van de controverse binnen de SGP zelf, waarbij verontrusten het beleid van de fractie en zijn leider zo meedogenloos hebben gekritiseerd, ligt het dan ook voor de hand dat onder die hervormd-gereformeerden, die zich congeniaal voelen met Abma en die ooit hun naam gaven aan de SGP, met belangstelling werd uitgezien wie de opvolger van Abma zou zijn.

Dat was de reden dat een achttiental hervormd-gereformeerden (waaronder ikzelf) het hoofdbestuur van de SGP verzocht hebben er op toe te zien dat de opvolging van Abma in de lijn zou liggen van het gevoerde fractiebeleid. Een beleid dat niet principieel anders was als dat van ds. P. Zandt in het verleden, maar wel meer zakelijk deskundig geprofileerd, ook door het werk „achter de schermen" van fractie-assistent mr. G. Holdijk.

In geen enkele correspondentie van de laatste maanden kwam de naam van ds. P. Zandt voor. In gevoerde gesprekken ging het niet om een tegenstelling Zandt-Abma. Dat het RD nu spreekt over Zandt-Hervormden en Abma-Hervormden, is een oneigenlijke probleemstelling.

Voor de duidelijkheid
In de brief van de achttien hervormd-gereformeerden aan het SGP-bestuur is de naam van ir. B. J. van der Vlies niet gevallen. Binnen de partijorganen (het hoofdbestuur en de vertrouwensvergadering) werd echter kennelijk wel beseft, dat er van verschil in opstelling binnen de SGP zelf sprake zou kunnen zijn tussen Van der Vlies en Holdijk. De Vertrouwensvergadering — die het laatste woord heeft — bracht met krappe meerderheid (21-18) tenslotte Van der Vlies op de derde plaats.

Er had intussen een gesprek plaatsgevonden van drs. W. C. Hovius, ir. L. van der Waal, ds. H. G. Abma en ondergetekende met mr. G. Holdijk en ir. B. J. van der Vlies. Een gesprek dat in alle openhartigheid en vriendschappelijkheid plaatsvond. In dat gesprek werd intussen niet duidelijk dat ir. Van der Vlies politiek congeniaal was met Abma c.s. en dat hij afstand nam van wat de „Landelijke Stichting tot handhaving van de Staatkundige Gereformeerde Beginselen" beoogde. "

Het behoren tot een „zware" Hervormde gemeente — waarom zo'n uitdrukking? — was hierbij niet in het geding. Het RD mag nu stellen, dat Van der Vlies niet met genoemde stichting geïdentificeerd mag worden, in een enkele uren durend gesprek met Van der Vlies is dat niet gebleken.

En wat er van te denken dat in het laatste nummer van De Wachter Sions door ds. F. Mallan wordt gezegd, dat er heus wel wat SGP'ers van de laatste jaren mogen verdwijnen en er kennelijk geen onduidelijkheid over laat bestaan daartoe ook de huidige fractieleider te rekenen, terwijl hij intussen een vriendelijk knipoogje geeft naar ir. B. J. van der Vlies!

Het feit dat ds. Mallan c.s. — samen met nu kennelijk ook een aantal hervormden — pleiten voor een versmalde SGP (een partij waarop naar het woord van ds, Mallan ook Abraham, Izak en Jacob zouden hebben gestemd) is voor hervormden die ooit loyaal hun stem gaven aan de SGP, kennelijk reden voor een voorkeursactie om vooralsnog die versmalling tegen te gaan.

Achter deze hele kwestie ligt intussen ongetwijfeld een geestelijke instelling met politieke consequenties. Een zaak die niet zozeer de Gereformeerde Bond raakt, als alle kerken en groepen van de Gereformeerde gezindte. Mede daarom had de Gereformeerde Bond er buiten moeten blijven.

Met de actie-Holdijk is slechts gepoogd verbondenheid met Abma en Van Rossum politiek tot uitdrukking te brengen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.