+ Meer informatie

Toog- of bondsdag geniet toenemende belangstelling

5 minuten leestijd

In het dorp waar ik opgroeide hingen al een paar weken tevoren affiches die op hemelvaartsdag autocross aankondigden. Tot vandaag toe handhaaft men die traditie. Tot vandaag toe hebben mensen behagen in de vaak levensgevaarlijke toeren van medemensen. Spelen met je leven is heidens en afkeurenswaardig. Er waren werkelijk ándere mogelijkheden op hemelvaartsdag. Alleszins godsdienstige evenementen.

De toog- en bondsdagen, de congressen en bezinningsbijeenkomsten zijn na de Tweede Wereldoorlog enorm toegenomen in aantal. Zo is op hemelvaartsdag de jeugd massaal op de been geweest. In de Expohal te Hilversum kwam de Hervormd-gereformeerde jeugdbond (HGJB) bijeen. In De Flint te Amersfoort ontmoetten de jongeren van de Nederlands Gereformeerde Kerken elkaar. In de Haagse Houtrusthallen hield men de bondsdag van de jeugd van de Geref. Kerken Vrijgemaakt.

In De Meenthe in Steenwijk en in de Ton Menkenhal in Rotterdam belegde Youth for Christ de Mayday. Maar ook ouderen kwamen aan hun trekken. In de Amsterdamse Jaap Edenhal hield de Evangelische Zendings Alliantie (EZA) de wereldwijde zendingsdag. In de IJsselhal te Zwolle spraken Jb. Klein Haneveld en broeder J. Kits op een Israëldag.

Menigte
Ik denk dat er wel zo'n twintigduizend man op de been geweest is om de bovengenoemde plaatsen aan te doen. Moet ik verder gaan met de Jeugdbond van de Geref. Gemeenten, die al vergaderd heeft en met die van de Chr. Geref. Kerken die nog vergaderen moet? Zal ik iets zeggen over de landdag van de Evangelische Omroep zaterdag, van de jaarlijkse conferentie van de vrienden van Kohlbrugge? Van de Gereformeerde Bijbelstichting, de hervormd-gereformeerde mannenbond, de zendingsdagen van GZB. Mbuma-zending en Geref. Gemeenten? Van de...? Het eind is zoek.

Ik zei al dat het aantal ontmoetingsdagen vooral na wereldoorlog twee sterk is toegenomen. De gevolgtrekking zou kunnen zijn dat de stand van het geestelijk leven sinds die tijd nogal gunstig is. Die conclusie trekt mijn lezer echter te vroeg.

Niet alleen kunnen we alle genoemde ontmoetingsdagen niet over één kam scheren — ik noemde immers allerlei kleur en schakering: van gereformeerd tot evangelisch — maar er zijn andere factoren. De vervoersmogelijkheden zijn sterk toegenomen, de financiën zijn ruimer geworden en de vrije tijd is uitgebreid. Dat maakt het mogelijk om de ene zaterdag dit congres en de andere zaterdag die bezinningsbijeenkomt bij te wonen. Vroeger moest men voor het éne uitje van betekenis maanden sparen. En zaterdags? Nu, dan was het op z'n minst 's ochtends werken geblazen.

Zinvol?
Je kunt je bij die eindeloze rij telkens terugkerende meetings afvragen of ze zinvol zijn. Een verslaggever die van hot naar her trekt en dezelfde spreker hier en daar wel driemaal op hetzelfde thema hoort variëren (tenslotte verschijnt het verhaal dan in boekvorm) stelt de vraag naar het nut eerder dan het publiek. Maar als de referaten nog voordat men ze uitspreekt reeds verkocht worden, is de vraag naar de zin van de toog- of bezinningsdag redelijk.

Meestal komen de bezoekers niet om iets nieuws te horen. Een massale bijeenkomst kan iets optochtelijks krijgen: wanneer applaus, lichteffecten en werkelijk oorverdovend zingende zusjes mede de sfeer gaan bepalen.

Maar ik heb ook gezien — en dan doel ik voornamelijk op sommige dagen van en voor de geref. gezindte — hoe jong en oud zich vol eerbied stilhouden voor het Woord van God dat spreekt. Dat stemt dan weer tot dankbaarheid.

Bevestiging
Dienen veel toogdagen dan niet slechts tot bevestiging van het eigen standpunt? Inderdaad. Maar láát in onze tijd waarin „zelfbevestiging" haast een lelijk woord is, omdat het dialoogdenken de wereld bepaalt, láát in onze tijd het gemeenschappelijke aan waarden en normen (zo men die althans heeft) van een groep als bijvoorbeeld de gereformeerde gezindte, gerust eens dik onderstreept worden.

Láát men elkaar vinden in de liefde tot de zending of de oude waarheid! Láát het besef van saamhorigheid in een in onenigheid verbrokkelende wereld samenbinden! Mits we tenminste daar onze plicht niet ten volle mee vervuld achten.

Zelfs al komt het oneigenlijke motief van de gezellige ontmoetingsdag voor het hele gezin op de voorgrond, zelfs al vindt de jongen er het meisje uit z'n eigen kring, welk kwaad woord kan ik ervan zeggen? Of soms toch wel?

Gezin
Ik ga twee opmerkingen maken. Onze kinderen vluchten toch hoop ik niet het huis uit — het geldt ook mijn eigen adres — omdat ons gezin niet voldoende aantrekkingkracht heeft? Want al is het dan naar de autocross of naar nóg zo'n gereformeerde toogdag, dan ligt er iets scheef.

Vervolgens; ik somde zojuist een hele reeks ontmoetingsdagen op en zei dat ze soms zeer gereformeerd maar soms ook zeer „evangelisch" zijn, rijk geschakeerd. Het gaat er ten diepste om, wanneer we het over de zin en het nut van zo'n dag hebben, of handel en wandel en leer en leven op zo'n dag naar Gods Woord is. En daar mankeert het soms wel aan.

Als zo vlotweg ieder als een schaapje van de goede Herder wordt aangesproken, als geloven zo vanzelfsprekend is, als ieder zonder onderscheid wordt aangezegd: Jezus is ook voor jou gestorven, dan word ik onrustig. Zo vaak predikt men één weg in plaats van twee wegen. Terwijl Jesaja's lastbrief toch anders luidde: zegt de rechtvaardige dat het hem wel gaan zal; wee de goddeloze, het zal hem kwalijk gaan.

Kerkdienst
Er is inmiddels nog een andere zaak die me vraagtekens oplevert. Waarom wordt juist hemelvaartsdag, waarom wordt een christelijke feestdag aangegrepen voor die massale bijeenkomsten? Dat werkt verzuim van een kerkdienst in de hand.

Ik weet wel dat ik me met die vraag op glad ijs bevind. Heeft de Reformatie niet met alle kracht de overblijfselen van het roomskatholicisme in allerlei heiligendagen trachten uit te roeien? Heeft de Reformatie niet getracht de christelijke feestdagen te beperken tot de eerste dag der week? Toen dat niet gelukte is men om brasserij en uitspatting te voorkomen maar kerk gaan houden op de kerstdag, op hemelvaartsdag en andere dagen. Het organiseren van toog- en bondsdag geschiedt toch vanuit dezelfde geest?

En, werpt men mij tegen, hoeveel christelijke organisaties zijn er in vroeger jaren immers juist op een christelijke feestdag opgericht.

Inderdaad, dat was dan ook de tijd dat men geen vrije zaterdag kende. Wij kunnen elkaars geweten hieromtrent met geen gebod binden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.