+ Meer informatie

Congres over protestantse kinderboeken moet onderzoek stimuleren

3 minuten leestijd

"Bouwsel voor 't leven" is de intrigerende titel van het congres dat woensdag zal plaatshebben in het auditorium van de Vrije Universiteit. Het gaat over leescultuur, kinderbijbels, Anne de Vries, historische jeugdboeken en het beeld van de dominee. Over protestantse kinderliteratuur dus. Een terrein waarop nog maar weinig onderzoek is gedaan - dit congres zet het onderwerp op de agenda.

In de tot nu toe bekende overzichtswerken van de geschiedenis van de jeugdliteratuur heeft het christelijke kinderboek nauwelijks aandacht gekregen. Dat viel op in het standaardwerk "De hele Bibelebontse berg", maar ook bijvoorbeeld in de studie die het echtpaar Buijnsters aan het negentiende-eeuwse jeugdboek wijdde.

Dr. George Harinck van het Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlands Protestantisme en dr. Jacques Dane van het Archief- en Documentatiecentrum Nederlandse Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen besloten daar samen iets aan te doen.

"Het uitgeven van protestants-christelijke kinderboeken is een zeer goedlopende business geweest, en is het tot op de huidige dag nog", zegt Harinck. "Hoe het dan komt dat deze stroming in historische overzichtswerken over het hoofd wordt gezien? De onderzoekers hebben er geen affiniteit mee, kennen de wereld van het christelijke kinderboek niet, denken dat het allang weggeseculariseerd is. Bovendien heerst vaak de gedachte dat protestantse schrijvers alleen maar uiterst moralistische bekeringsgeschiedenissen hebben geproduceerd - en dat klinkt niet aantrekkelijk."

Medeorganisator Jacques Dane ontdekte bij zijn eigen onderzoek hoe groot het braakliggende terrein nog is. Na zijn proefschrift ""De vrucht van Bijbelsche opvoeding". Populaire leescultuur en opvoeding in protestants-christelijke gezinnen, circa 1880-1940" is hij nu bezig met een groot onderzoek naar de geschiedenis van het fonds van uitgeverij Callenbach. Een van zijn bijdragen aan het congres van woensdag is dan ook een interview met oud-directeur G. F. Callenbach.

Dat alleen al laat zien dat de bijeenkomst ook voor niet-wetenschappers toegankelijk en interessant is. Vooral de tweede helft van het programma is erop gericht leerkrachten en studenten op hun vrije woensdagmiddag naar Amsterdam te lokken: eerst een lezing van Dane over Anne de Vries' verzetsroman "Reis door de nacht", daarna een beschouwing van drs. Karen Ghonem-Woets en dr. Piet Mooren over protestantse en rooms-katholieke visies op het verleden in geschiedenisonderwijs en historische verhalen. Na het interview met Callenbach volgt een lezing van dr. David Bos over het beeld van de dominee en zijn huisgezin in protestantse kinderliteratuur, terwijl Henk Koesveld als protestantse jeugdboekenschrijver de dag mag besluiten met zijn persoonlijke verhaal.

Het ochtendprogramma lijkt iets minder populair, met bijdragen van prof. dr. Rita Ghesquière over protestantse kinderliteratuur in Vlaanderen, Richard van Schoonderwoerd den Bezemer over de vrijzinnig-protestantse jeugdliteratuur en prof. dr. Jaap Goedegebuure over kinderbijbels. De openingslezing van dr. Marjoke Rietveld-van Wingerden over opkomst en eerste ontwikkeling van de Nederlandse kinderliteratuur belooft voor dat alles enig kader te bieden.

"Dit congres is niet heel systematisch van opzet", licht Harinck toe. "We willen het christelijke kinderboek graag op de kaart zetten, en dus zijn we blij dat het ons gelukt is om onderzoekers van diverse universiteiten hier als spreker te krijgen. Het is echt geen onderwerp dat alleen nog een paar onderzoekers van de Vrije Universiteit aanspreekt. Alleen hebben we ons voorlopig beperkt tot het protestantse kinderboek en tot de twintigste eeuw."

Het congres "Bouwsel voor 't leven" wordt gehouden op woensdag 13 november, tussen 10.00 en 16.30 uur. Deelname kost 25,-. Inlichtingen en reserveringen: tel. 020-4445270, hdc@dienst.vu.nl.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.