+ Meer informatie

Transplantatie uit mijn lichaam, daar denk ik maar niet over...

Patiënt die op orgaan wacht, worstelt vaak met schuldgevoelens

5 minuten leestijd

In Nederland komen organen van de overledene alleen in aanmerking voor transplantatie wanneer de nabestaanden daarvoor toestemming hebben verleend. In België en Frankrijk wordt andersom geredeneerd. Daar mogen na overlijden altijd de organen verwijderd worden, tenzij de persoon te kennen heeft gegeven dat hij dat niet wil. Binnenkort komt er in Den Haag een voorstel voor een nieuwe transplantatiewet. Gepleit moet worden voor handhaving van het toestemmingsvereiste, terwijl de nieuwe wet de handel in organen zal moeten verbieden.

Veel mensen die op een orgaantransplantatie wachten worstelen met schuldgevoelens want het is toch niet bepaald sympathiek om op de dood van een ander te wachten. Ze weten immers dat de meesten die per codicil hun organen beschikbaar stellen jong zijn en niet zomaar sterven.







Anders dan veel sensatieverhalen doen geloven, staan artsen van een transplantatieteam op de gang van een stervende niet te trappelen van ongeduld om zich van diens organen meester te maken. Dat zou ook zinloos zijn, want alles wat met het aanbod van organen te maken heeft wordt door een neutrale organisatie. Eurotransplant in Leiden, geregeld.







In het Dijkzigtziekenhuis is het met name op de afdeling neurochirurgie dat men mensen kan verwachten die als donor kunnen dienen. Het gaat om slachtoffers van ongevallen die met zwaar hoofdletsel zijn binnengebracht of om mensen die getroffen zijn door een ernstige hersenbloeding.

Hersendood

In Nederland geldt de eis dat, ook al stelt iemand per codicil zijn organen beschikbaar, de familie beslist of de organen ook gegeven zullen worden. Bij de aanwezigheid van een donorcodicil zal de familie eerder toestemming geven. Als het goed is, zijn de directe familieleden op de hoogte van het feit dat de donor een codicil bij zich droeg. Acute patiënten die binnengebracht worden krijgen alle mogelijke medische zorg. Wanneer de behandelingen niets hebben geholpen, moet op grond van uiterlijke kenmerken geconstateerd worden dat de patiënt klinisch hersendood is. Dat betekent dat hij overleden is. Dit wordt de familie meegedeeld. Voor de zekerheid wordt er nog een elektro-encefalogram (EEG) gemaakt. Wanneer dat volkomen vlak is, is de diagnose bevestigd. Pas dan wordt de familie naar een mogelijk donorschap gevraagd. Intussen gaat de beademing met behulp van een apparaat gewoon door om de organen bruikbaar te houden. Ook worden er per infuus allerlei medicijnen toegediend om de bloedsomloop, de bloeddruk en de waterhuishouding van het lichaam te regelen.







Belasting







Voor de verpleegkundigen is het een zware belasting om door te gaan alsof er niets aan de hand is. Voor een buitenstaander is het moeilijk te beseffen welke emotionele belasting en werkdruk het geeft de "behandeling" van de overledene onverminderd voort te zetten. Na zes uur wordt opnieuw een EEG gemaakt. Wanneer ook deze vlak is, kan men voor honderd procent zeker zijn dat de betrokkene overleden is. Voor veel artsen blijft het een moeilijk moment de familie de benodigde toestemming te vragen. Het gaat immers om mensen die vaak plotseling met de dood geconfronteerd worden. En het gaat tegenwoordig om een waslijst van organen die getransplanteerd kunnen worden: hart, lever, nieren, longen misschien, alvleesklier, zenuwen, huid, botten en ogen. Het wordt de artsen makkelijker gemaakt als de familie er zelf over begint.

Commissie

Soms vindt de familie al die organen toch te veel worden en vreest men beschadiging van de ov.erledene. Deze opvatting wordt gerespecteerd, hoewel in de praktijk van het weghalen weinig of niets te zien is. Heeft de familie eenmaal toegestemd in het afstaan van organen, dan wordt een commissie van drie artsen ingesteld. Zij behoren tot het ziekenhuis maar zijn niet bij de behandeling van de patiënt betrokken geweest. Wanneer ook zij de diagnose stellen dat de patiënt is overleden, kan de transplantatieprocedure op gang worden gebracht. De overledene wordt daarna naar de operatiekamer gebracht. Daar verwijdert een chirurg het benodigde orgaan. Dit wordt wat betreft hart, longen of lever door een chirurg gedaan die het orgaan weer inplant bij een patiënt die erom verlegen is. Het blijkt dat dat de beste resultaten geeft.

Verantwoordelijk



Hoewel het niet de bedoeling van dit artikel is om iedereen direct maar een donorcodicil te laten tekenen, willen we er wel op wijzen dat het belangrijk is over deze zaken na te denken. Volgens enquêtes staat 80 procent van de Nederlanders positief tegenover orgaandonatie, maar er zijn maar twee miljoen codicilhouders. We denken liever niet aan ons overlijden en over het daarna, ook niet over ons lichaam waar dan organen uit genomen kunnen worden. Voor christenen doemen vele moeilijke vragen op. Mag het door God geschapen lichaam op deze wijze geschonden worden? Wordt het overlijden niet te vroeg bepaald? De Bijbel leert ons immers dat we zorgvuldig met het door de Heere geschapen lichaam moeten omgaan. Maar de Bijbel gebiedt ons óók dat we onze naaste Bef moeten hebben als onszelf. We dienen ons bij de beantwoording van deze vragen er wel van bewust te zijn dat wanneer we het afstaan van organen na overlijden afwijzen, dat we dan ook een levensreddende transplantatie bij onszelf niet toe moeten staan met organen van een donor. Gods voorzienigheid gaat over alle dingen. Dat sluit de verantwoordelijkheid van de mens niet uit: Wie ziek is, gaat naar een dokter.

Voorwaarden

Er dienen voorwaarden gesteld te worden bij het invullen van een donorcodicil. Organen mogen niet eerder weggenomen dan na de noodzakelijke medische zorg verleend te hebben aan de codicilhouder en na overduidelijke intrede van de hersendood. De identiteit van de mens mag niet aangetast worden. Het transplanteren van bij voorbeeld een hoofd is niet toegestaan. Na het uitnemen van een of meer organen dient de overledene gewoonde kunnen worden opgebaard en te worden begraven. Ook is het van belang dat de naaste familieleden van het codicilschap op de hoogte zijn. Het codicilschap moet een vrijwillige keuze zijn, gedaan in afhankelijkheid van Hem die de grote Medicijnmeester is en de dood verslonden heeft tot overwinning.












Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.