+ Meer informatie

Burgeroorlog

4 minuten leestijd

Vandaag is het precies een jaar geleden dat Irak Koeweit binnen viel. De Koeweitcrisis leidde uiteindelijk tot een militaire actie, die door Amerika glansrijk gewonnen werd. Maar daarmee waren de politieke problemen nog niet opgelost. Ten koste van sji'ieten en Koerden wist Saddam Hoessein zijn macht te handhaven.

Inmiddels heeft zich dichter bij huls een nieuwe brandhaard ontwikkeld. Joegoslavië verkeert in staat van ontbinding. Daar woedt thans een complete burgeroorlog.

Voor de Slovenen lijkt de strijd om de onafhankelijkheid gewonnen te zijn. De Kroaten zijn thans echter in een oorlog op leven en dood gewikkeld met de Serviërs. Hier is het met name het probleem van de Servische minderheid in Kroatië dat onoplosbaar lijkt. Gesteund door gewapende vrijwilligers uit Servië en met actieve of althans passieve steun van het Joegoslavische leger, worden de Kroaten uit de gemengd Servisch-Kroatische gebieden verjaagd of vermoord. Hoe lang moeten deze moordpartijen nog voortduren?

Al eerder heeft de EG bemiddeld in de crisis rond Slovenië. Dat was niet geheel zonder succes. Is er thans geen reden om in te grijpen in de Servisch-Kroatlsche burgeroorlog?

Anders dan inzake Koeweit, waar Amerika het voortouw nam, houdt het zich ten aanzien van Joegoslavië op de achtergrond. In Washington vindt men dat de Europese landen deze zaak nu maar eens zelf moeten zien te regelen. In de praktijk betekent dat de landen van de EG.

Daar groeit inderdaad de gedachte dat een militair ingrijpen in de Joegoslavische crisis wel eens onvermijdelijk zou kunnen zijn. Gisteren liet de Luxemburgse minister van buitenlandse zaken zich al in die richting uit. Onze minister Van den Broek sloot zich daarbij aan. Samen met hun Portugese collega reizen zij vandaag af naar Joegoslavië voor een nieuwe bemiddelingspoging. De Kroaten zullen hun komst hoopvol tegemoet zien, terwijl bij de Serven een toenemende weerzin bestaat tegen deze Europese bemoeienis. Dat heeft uiteraard te maken met het feit dat in de huidige burgeroorlog de Serven aan de winnende hand zijn. Zij gaan graag nog een poosje door met vechten. Daarentegen dreigen de Kroaten de controle overgrote gebieden van hun deelrepubliek te verliezen.

Maar er zijn ook dieper liggende oorzaken. De Kroaten, die vroeger deel uitmaakten van de Oostenrijk-Hongaarse dubbelmonarchie, zijn vanouds veel meer op het westen gericht. Ook hun rooms-katholieke godsdienst en hun Latijnse alfabet brengen dat met zich mee. Daarentegen hebben de Serviërs, die zich eeuwenlang moesten schikken in de Turkse overheersing, door hun godsdienst en hun alfabet, veel meer een Slavische oriëntatie.

De Eerste Wereldoorlog is begonnen als een conflict tussen Servië en Oostenrijk-Hongarije en leidde tot de vorming van de Joegoslavische staat. In de Tweede Wereldoorlog was dit land niet alleen het toneel van een meedogenloze partizanenstrijd met de Duitse bezetters, maar ook van een bloedige burgeroorlog tussen Kroaten en Serven, waarbij vooral de Kroaten zich beestachtig gedroegen. Het mag dan zijn dat men daar in West-Europa nauwelijks meer weet van heeft, voor velen in Joegoslavië is dat alles nog beslist geen verleden tijd geworden.

Er is trouwens nog veel meer conflictstof in dat land. Want zelfs wanneer onder druk van de EG een bevredigende regeling voor het Servisch-Kroatische conflict tot stand zou komen (zoals nu ook de Sloveense kwestie enigszins opgelost is) dan is er grote kans dat vervolgens de Albanezen in Kossovo zich gaan roeren. En geef ze daarbij eens ongelijk! Hun in de grondwet vastgelegde autonomie is door de Serven opgeheven. Die oefenen in Kosovo een straf bewind uit.

De Westeuropese landen zullen dus ten aanzien van Joegoslavië voorzichtig moeten manoeuvreren. Ook hier geldt: bezint eer gij begint. Maar anderzijds heeft de burgeroorlog in dat land zodanige vormen aangenomen, dat we niet zo maar op een afstandje kunnen blijven staan om te kijken wie er uiteindelijk als de overwinnaar uit de strijd komt.

De inzet van een Europese vredesmacht (een gewapende vredesmacht wel te verstaan, die niet zal aarzelen om terug te schieten) zou daarom wel eens de aangewezen weg kunnen zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.