+ Meer informatie

TER OVERWEGING

8 minuten leestijd

Dr.ir. J. van der Graaf, Een land van minderheden. Tolerantie: vraagstuk en waagstuk. Uitg. Groen Heerenveen 2008, 255 blz., € 12,50.

De oud-secretaris van de Gereformeerde Bond geeft in dit boek enige beschouwingen ten beste over een thema dat hem na aan het hart ligt: de theocratie. Het is een thema dat vandaag niet hoog aangeschreven staat. Was het niet hooguit iets voor een vroegere tijd, waarin de kerk nog geen minderheid was, te midden van andere levensbeschouwelijke stromingen? Van Ruler heeft gesteld dat we ook in een seculiere tijd de theocratie niet mogen vergeten en Van der Graaf is dat met hem eens. Het boek biedt niet echt een helder opgezette structuur en betoogtrant. Dat valt vermoedelijk wel vooral daaraan toe te schrijven, dat Van der Graaf er diverse ooit gehouden lezingen in heeft verwerkt. Uit het ‘theocratisch manifest’ dat achterin is opgenomen blijkt dat Van der Graaf de christelijkhistorische wortels van ons land belangrijk vindt, zonder te pleiten voor restauratie. Op blz. 157 is een correctie nodig: de ‘lutherse J.H van den Berg’ was in werkelijkheid de synodaal-gereformeerde hoogleraar J. van den Berg (eerst VU, later Leiden).

Hans Schaeffer, Trouwen - als je vrijheid je lief is. Over huwelijk en schepping, Uitg. Van Wijnen Franeker 2008, 160 blz., € 14,95.

De Wageningse vrijgemaakt-gereformeerde predikant J.H.F. Schaeffer is enkele jaren geleden gepromoveerd op een studie over hoe de schepping in de ethiek kan functioneren. Daarin was het huwelijk een thema, dat om praktische uitwerking vroeg. Hij biedt die in dit boekje, dat voor een breder publiek bestemd is. Anders dan de titel misschien zou doen vermoeden is het niet alleen maar een praktisch boekje. Zo is hoofdstuk 2 gewijd aan de vragen als de verhouding tussen schepping en natuur/evolutie, het kwaad en Gods voorzienigheid. Dr. Schaeffer ziet het huwelijk als ruimte die God de mens gunt om daarin te leven en echte vrijheid te vinden. Het is een levensvorm die - zoals de Bijbel dat zegt - geheiligd wordt door het Woord van God en het gebed.

Allerlei praktijkvoorbeelden maken het boekje geschikt voor samen lezen en voor gebruik op gesprekskringen. Er staat ook wel het nodige in waarvan ik me kan voorstellen dat mensen er met anderen over zouden willen doorspreken, zoals bijvoorbeeld het gedeelte waarin hij ingaat op het gesprek van Jezus met de Sadduceeën. In dat gesprek komt via de vraag van de opstanding ook het huwelijk ter sprake.

G.C. den Hertog, Sabbat en zondag. Willem de Zwijgerstichting Enschede 2009, 42 blz., €4,30.

In kort bestek een diepborende studie naar de verhouding tussen sabbat en zondag, en dus ook tussen Oude en Nieuwe Testament. En dat gezet tegen de achtergrond van de vragen die daarover leven, o.a. in de kring van de GKv. Om u een indruk te geven een citaat op blz. 25-26: ‘De zondag komt niet in de plaats van de sabbat (…). Dat de kerk de zondag in de plaats van de sabbat heeft gesteld, heeft grote gevolgen gehad. Het belemmerde het zicht op de vervulling van de sabbat in en door Christus en de bevrijdende kracht die ervan uit gaat in het leven (...). De kerk heeft echter niet alleen zichzelf tekort gedaan, maar ook de verhouding met Israël belast’. Een spannende zin, die onderbouwing en uitwerking ontvangt.

Erwin W. Lutzer, Hitlers kruis. Uitg. Grace Publishing House Veenendaal 2009, 240 blz., €16,95.

Anton Joachimsthaler, Hitlers einde. De legendes – het bewijs – de waarheid. Uitg. Omniboek Kampen 368 blz., € 27,50.

Zes miljoen Joden vonden de dood… het ‘Derde Rijk’ is en blijft een verbijsterend hoofdstuk in de geschiedenis. In het eerste boek wordt één kardinale vraag besproken: waar was de kerk van Christus? Veel kerkleiders (niet alle!) gaven, verleid door de satanische grootsheid van de Führer, het hakenkruis in hun kerken een prominente plaats naast het christelijke kruis. De auteur pleit voor een kritische distantie heden ten dage tussen kerk en staat, en haalt troost uit Gods trouw aan hen die om wille van Hem lijden. Hij spitst dat ten slotte toe op Amerika, het land waar hij woont. De hoofdverantwoordelijke van dit alles: hoe is hij aan zijn einde gekomen? Daarover zijn veel verhalen en meningen. In het tweede boek wordt verslag van minutieus onderzoek gedaan, uitlopend op de gedachte: toch zelfmoord. Maar er zit veel ‘mist’ omheen. Het boek is een vertaling van een Duitse editie uit 2004.

Otto de Bruijne, Peter Pit en Karin Timmerman, Ooit evangelisch. De achterdeur van evangelische gemeenten. Uitg. Kok Kampen 2009, 180 blz., € 15,90.

Het is bekend dat heel wat leden van protestantse/gereformeerde kerken en gemeenten een overstap maken naar een evangelische gemeente (o.a. baptistengemeenten, Rafaëlen Bereagemeenten Vineyard- en Volle Evangeliegemeenten). Maar hoe vergaat het hen daar? En net als in de ‘gevestigde’ kerken is toch ook daar sprake van onvrede en als gevolg daarvan vertrek? Men hoort en leest daar weinig of niets over. Althans tot het moment dat dit boek verscheen. Het is gebaseerd op een heel aantal gesprekken met mensen die in de evangelische gemeenten teleurgesteld zijn, of zelfs diep gekwetst. Het eerste is bijv. het geval als er sprake is van weinig diepgang in de prediking (men moet soms door de gezwollen taal heenkijken), van het tweede is bijv. sprake als er sprake is van (soms vergaande) manipulatie van de ‘geestelijk leider’; hangt met dat laatste gegeven samen dat er ook dáár zoveel explosies en scheuringen zijn? Het beeld dat zodoende naar voren komt, is echt onthutsend. Toch is het moeilijk om na lezing de balans op te maken. Er is immers geen sprake van hoor en wederhoor en dat maakt de weging van de gegevens lastig. Ook in de CGK zal het voorkomen dat mensen teleurgesteld weggaan, met een persoonlijk verhaal. Soms terecht, maar soms ziet het er na toepassing van Spr. 18:17 toch net wat anders uit. Toch een conclusie (aan de hand van blz. 87): voor àlle christelijke kerken geldt dat gewaakt dient te worden voor een gesloten systeem!

C. van der Leest, Omgaan met lijden. en Verbonden met God. Over ons dagelijks gebed. Uitg. De Vuurbaak Barneveld 2009, 96 resp. 102 blz., ieder € 9,90.

In het eerstgenoemde boekje gaat de geref. vrijg. predikant in op vragen die de mensheid al zo lang bezighouden en die toch niet zullen leiden tot afdoende antwoorden. Dat is hij zich ook goed bewust: het laatste hoofdstuk luidt: ‘Niets onder controle’. Vertrouwen en geduld zijn daarbij genoemde sleutelwoorden. Daarvóór komen in een heel pastorale setting de vragen rond de oorsprong van het lijden, lijden als straf en lijden als leermoment aan de orde. Bij de visie naar de vraag op welk moment schuldige mensen met de straf van God geconfronteerd worden, zou ik wel benieuwd zijn naar de visie van de auteur over de betekenis van Luc. 16:23-18, afgezet tegen Openb. 20:5. Er is een bijzondere bijlage aan het boek toegevoegd: de Bijbel en het joodse leed in de geschiedenis. Daarin worden heel voorzichtig en afgewogen de Bijbelse gegevens verwerkt.

In het tweede – heel persoonlijke - boekje gaat het over onze gebeden; aan de orde komen het adres daarvan, de reden ervan, het bidden als delen met God, de inhoud van ons bidden en vragen over ons bidden. Dat zorgt voor een scala van onderwerpen die tezamen iets aangeven van de zegen op, maar ook de moeiten bij het bidden. En beide komt men, rondgaande in de gemeente tegen.

Dr. P.J. Visser, De hemel dichterbij. Stille tijd met het oog op de eeuwigheid. 52 overdenkingen.

Arie van der Veer, Ik leg mijn leven voor U. Psalmen van toen voor mensen van nu. Uitg. Boekencentrum Zoetermeer 2009, 116 resp. 56 blz., € 11,90 resp. 8,50.

Is er herkenning in de hemel? Volgens ds. Visser wel, blz. 45, maar zijn argumenten ervoor lijken mij discutabel, omdat die ontleend worden aan de herkenning door de Emmausgangers van Jezus – maar daarover gaat de vraag nu net niet! - en over de ontmoetingen van gestorven heiligen op de aarde, Matt. 27:52 en 53, maar waar staat dat die persoonlijk herkend werden? Leven de doden nog met ons mee? Hoe ziet de hemel eruit? Wat is onze eindbestemming eigenlijk? Intrigerende vragen, waar de Geref. Bondspredikant uit Den Haag eerlijk en zoekend naar woorden uit de Schrift op ingaat. Het resultaat is een kostbaar boekje, waaraan niemand bekocht zal zijn. In dezelfde uitvoering als de onlangs verschenen boekjes van ds. Kronenberg.

Een ander kostbaar boekje is het nieuwe boek van ds. Van der Veer. Het is ontstaan uit het programma ‘Nederland zingt op zondag’. En zo mediteren we samen met de auteur over o.a. Ps.1, 4, 39, 43, 51, 114, 120, 129. En uit dit rijtje ziet u dat ook minder bekende Psalmen aan de orde komen! In pakkende, korte bewoordingen krijgt u een duidelijke boodschap mee. Met afbeeldingen van schilderijen van de kunstenaar Henk Pietersma. Een mooi cadeautje bij jubilea etc.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.