+ Meer informatie

Koekkoek is tegen demonstraties

8 minuten leestijd

Op het „groene front" is de nood hoog gestegen. Boeren en tuinders gingen de weg op om aandacht te vragen voor hun problemen. Tijdens de massavergadering in Galgewaard presenteerden 25.000 bedrijfsgenoten hun eisen voor een redelijk bestaan.

Met een schok zijn talrijke politici tot de conclasie gekomen, dat er niet alleen vakbonden en industriële werkgevers, studenten en milieugroepen bestaan, en verscheidene van hen zien er politieke winst in zich vriendelijker ten opzichte van de boerenverlangens op te stellen. Tijdens het Kamerdebat, dat eind van deze maand zal worden gevoerd over de voorgestelde regeringsmaatregelen, zal blijken in hoeverre de woorden in daden worden omgezet.

Een opvallend gegeven van de laatste weken was wel, dat in het koor van de velen die hun mening gaven over de gebeurtenissen, de stem ontbrak van Hendrik Koekkoek, voorzitter van de Boerenpartij. We hebben hem daarom opegzocht in zijn riante woning aan de Bovenweg in Bennekom. In zijn overvolle werkkamer, waarin de koekkoeksklokken aan de muur niet ontbraken, hadden we een langdurig open gesprek met het Tweede Kamerlid. Daarin deed de boerenleider uitspraken, die op zijn minst toch wel verrassend zijn te noemen.

Het heeft ons bevreemd, dat we tijdens de rumoerige dagen, die achter ons liggen uw stem helemaal niet hebben gehoord?

Nou, dat Is niet zo vreemd. Met mijn vrouw ga ik één keer per jaar veertien dagen met vakantie. We waren net vertrokken toen de wegblokkades begonnen. Afgelopen dinsdag zijn we weer thuisgekomen. Op mijn verzoek Is mij donderdag toegestaan om de vergadering van de Tweede-Kamercommissie met minister Van der Stee bij te wonen. Vanaf half vijf tot acht is er toen over de problemen in land- en tuinbouw gesproken, zodat ik nu weer helemaal bij ben.

Misschien hebben de gebeurtenissen u toch wel verrast. U was anders wellicht niet weggegaan. Als u de 20.000 in Galgenwaard had toegesproken, was u waarschijnlijk als een held begroet; dit had politieke winst kunnen betekenen.

Nee, dat er iets zou gebeuren heeft mij niet verrast. De boeren en tuinders hebben in vijf jaar geen prijsverhoging gehad, terwijl alles wat ze zelf moeten kopen steeds duurder wordt. Wat me wel verrast heeft Is de omvang die de demonstraties hebben aangenomen. Ik kan nog niet begrijpen, dat de boeren met honderden de weg optrokken en verkeersknooppunten bezetten.

Zo zijn ze helemaal niet. Ik heb daarom de indruk dat deze zaak van te voren is georganiseerd door de standsorganisaties. Wij hebben er niets aan gedaan. Dat zou voor ons een kleine moeite zijn geweest. Alleen in Ede hebben we al 230 vaste partijleden- Als we die vragen met hun tractoren enkele doorgaande wegen te bezetten dan is het hele oost-west verkeer ontwricht. Maar dat doen we niet, want we vinden de wegblokkades verwerpelijk. Je kan toch het beroepsvervoer geen gehele dag gaan tegenhouden. Als dat nu eens voor een uur zou gebeuren, een soort prlkactie om de macht van een ontevreden groep te tonen, maar dit was te erg. Wij vinden- dat je niemand een strobreed In de weg mag leggen.

Politieke winst? Onze leden zijn heel tevreden over ons, want wij hebben onze mening al jarenlang duidelijk gezegd. Als de statenverkiezingen werden vertaald In Tweede-Kamercijfers zouden we van drie op vijf zetels zijn gesprongen. Dat is duidelijk genoeg. Men weet hoe wij er over denken. Daarom hebben we geen behoefte aan demonstraties. Onze taak ligt op het politieke vlak. Daar moeten we druk op uitoefenen.

Kunt u een paar van uw ideeën noemen?

Wij zijn tegen de EEG. Dat kost ons land per jaar twee miljard gulden. Met die twee miljard kan heel wat worden gedaan voor land- en tuinbouw. Wat ons betreft kunnen ze ook het ministerie van Landbouw wel opheffen. Dat heb ik in 1970 al voorgesteld. Toen heb Ik uitgerekend dat dit ministerie ƒ 6700,- per boer kost, terwijl ze daar niets doen. Weet u wat ze doen, al jarenlang? De mensen verkeerd voorlichten. In het spoor van Mansholt heeft men de boeren aangespoord om grote bedrijven op te zetten. De kleintjes konden beter verdwijnen en de anderen moesten investeren, automatiseren.

Nu is het zover dat een beetje flinke boer een half miljoen heeft geïnvesteerd. Dat geld heeft hij natuurlijk niet zelf. Nu zijn de rentelasten niet meer te betalen. Wij zijn nooit zo voor die grote bedrijven geweest. Ik ben zelf ook 20 jaar boer geweest, maar ik heb m'n oren nooit laten hangen naar die mooie verhalen van voorlichtingsambtenaren van het ministerie van Landbouw. Als ik wat wilde weten ging ik het vragen aan een boer die twintig jaar ouder was. Als je alles doet wat die voorlichtlngsmensen zeggen ga je failliet. Dat heb ik nooit gedaan en ik heb In die twintig jaar goed verdiend.

U zegt de bedrijven zijn veel te groot, maar een kleine boer kan toch ook geen boterham verdienen?

Dat komt doordat het systeem fout is. In Zwitserland heb ik gesproken met zo'n kleine boer. Daar en ook in Oostenrijk zie je nog genoeg van die kleine boeren. Die landen zijn geen lid van de EEG, maar ze lachen ons wel uit. Welnu, die boer had vier koeien en verder wat varkens, kippen en een beetje fruit. Die man had een behoorlijk inkomen. Die koeien geven per jaar zo'n 16.000 liter melk. Daar krijgt de boer voor ongeveer tachtig cent per liter. Dat is dertienduizend gulden. Met de andere produkten die hij aflevert er bij komt hij aan twintigduizend gulden per jaar. Daar wordt dan één è twee procent belasting van betaald. De belasting is daar veel lager, want ze hebben veel minder regelingen en ambtenaren als hier.

Verder verdient een volksvertegenwoordiger daar echt geen ƒ'65.000 zoals bij ons of bijna het dubbele voor een minister. En denk ook eens aan al de subsidies die hier door het ministerie van CRM aan de meest dwaze dingen worden verleend. Alles is hier veel te veel opgeschroefd. Dat moet nodig worden veranderd.

Laten we nu de melkprijs in ons land eens nemen. De boer krijgt nog niet eens veertig cent, terwijl de consument zo ongeveer een gulden moet betalen, 't Is toch onzinnig, dat daar zoveel tussen zit. Als de boeren nu eens een paar dubbeltjes van dat verschil kregen waren de problemen in de melkveehouderij, al opgelost.

Bij het vlees is het precies eender. De prijzen zijn voor de consument enorm gezakt, maar In de winkel merk je er weinig van. Maar ook hier dezelfde problemen, ook de slagers worden op enorme kosten gejaagd. Zelf slachten mogen ze niet meer, of ze moeten een zeer kostbare investering doen. Zodoende betaalt, in ronde bedragen, de consument ongeveer het dubbele van wat een boer vangt. Tot voor kort was er ook de onzin van de dubbele keuring. Het vlees werd bijvoorbeeld in Ede geslacht, waar het dan werd gekeurd. Maar als dat vlees dan voor een andere plaats was bestemd, moest het aldus opnieuw gekeurd worden. Dat kostte 13 cent per kilo.

Ook voor de handel zal een beter klimaat moeten worden gevonden, waarin de bedrijven beter kunnen gedijen. De handel verdient wel genoeg, maar de kostenkant zit veel te hoog. Wat moet er niet worden betaald aan huren, omdat de grondprijzen zo zijn opgedreven en dan de aanslagen van de bedrijfschappen. We zuUen een stapje terug moeten, anders gaat het fout in Nederland. Maar wij gaan er niet voor demonstreren. Morgen heb ik een vergadering van onze BVL, maar ik zal nadrukkelijk zeggendat wij geen acties op straat wensen. Laten de CBTB-boeren de klappen van de politie maar opvangen. Ons werk ligt in de Tweede kamer.

Hoe is de verhouding in de kamer met SGP en GPV? Is de Boerenpartij een christelijke partij?

Die verhouding is heel goed. Wij zijn het wel niet altijd met hen eens, want we vinden, dat ze wel eens teveel aanleunen tegen de grote partijen, tegen de CH bijvoorbeeld- Jongeling heeft ook wel eens vervelende dingen van ons gezegd: dat we geen knip voor ons neus waard zijn bijvoorbeeld. De kiezer schijnt er anders over te oordelen.

Volgens onze statuten zijn we een christelijke partij, we willen „de Wet" handhaven. Zo stellen we ons ook op in de politiek. We hebben in de afgelopen winter gestemd tegen een motie om de horecabedrijven tegemoet te komen, omdat die zwaar waren getroffen door het zondagsrijverbod. Dat is ons wel kwalijk genomen door diverse partijleden, maar dan zijn we consequent. Wat sommige mensen van ons privé doen 's zondags, dat weet ik niet, daar kan ik geen toezicht op houden. Maar in het partijwerk houden we ze aan de statuten. De Boerenpartij is een christelijke partij.


Hendrik Koekkoek werd op 22 mei 1912 in Hoogeveen in een boerengezin geboren. Zijn moeder was een schippersdochter.
Tot aan zijn 27ste jaar heeft Koekkoek in het ouderlijk bedrijf gewerkt. Tijdens de oorlog was hij enige tijd in Duitsland geïnterneerd. Hij vluchtte en dook onder in Ommeren in de Betuwe. Daar is hij ook een eigen bedrijf begonnen.
Hij was een van de drie oprichters van de BVL (Bedrijfsvrijheid in de landbouw). In 1962 deed hij voor de Boerenpartij zijn intrede in de gemeenteraad van Bennekom, waarheen hij was verhuisd. Hij was toen ook al gekozen in de Provinciale Staten van Gelderland. In 1962 werd hij gekozen als lid van de Tweede Kamer.
De heer Koekkoek is Nederlands Hervormd en vervulde enige tijd de functie van kerkvoogd in de gemeente van Bennekom.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.