+ Meer informatie

Uitbreiden grondoorlog plaatst coalitie voor grote problemen

Bush lijkt vastbesloten Saddam een beslissende nederlaag toe te brengen

4 minuten leestijd

WASHINGTON (RTR) Nu de anti-Iraakse coalitie vol vertrouwen is dat ze het grondoffensief in Koeweit winnend zal afsluiten, worden de belangrijkste vragen: Hoe zwaar moet men Saddam Hoessein straffen? en: Moet de slag worden uitgebreid tot Bagdad? President George Bush lijkt vastbesloten de Iraakse leider een beslissende nederlaag toe te brengen en hem en anderen in te prenten dat agressie niet getolereerd wordt in de 'nieuwe wereldorde' van Washington.

Maar is het uit Koeweit dwingen van Saddam voldoende om dat te bereiken? Met andere woorden, hoe wordt deze oorlog beëindigd? Sommige commentatoren malcen zich zorgen over het feit dat de door de VS geleide coalitie geen duidelijk plan heeft voor deze belangrijke fase in het conflict.

Verscheidene weken achtereen had de Sowjet-Unie -een partner binnen de coalitie bij het diplomatiek, maar niet militair aanpakken van de crisisgewaarschuwd dat de al vijf en een halve week durende campagne van luchtbombardementen Bagdad en andere delen van Irak dreigt te vernietigen.

Deze zorg bracht president Michail Gorbatsjov, die ook onder grote bin-, nenlandse druk stond, er vorige week toe energiek te werken aan een vredesregeling die een grondoorlog zou vermijden tegen Moskous tot voor kort innige Arabische bondgenoot.

Opgelucht

Maar terwijl Moskou Irak -en Saddam- wilde behoeden voor verdere straf in ruil voor een terugtrekking uit Koeweit, hielden de Verenigde Staten en hun andere geallieerden er aan vast dat alle twaalf resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, en hun impliciete dreiging van een eis tot herstelbetalingen en een berechting wegens oorlogsmisdaden, overeind dienden te blijven.

Het officiële doe.l van de VS en hun bondgenoten, zoals in de resoluties geformuleerd, is Irak uit Koeweit weg te krijgen en de wettige regering van het emiraat te herstellen. Bush en andere topfunctionarissen hebben duidelijk gemaakt dat ze opgelucht zouden zijn als Saddam slachtoffer van de oorlog zou worden. Maar zij hebben bewust geweigerd hem tot specifiek doel te verklaren, waarbij ze zich misschien aan de hand van de zaak met generaal Manuel Noriega van Panama realiseren dat zo'n beleid politieke problemen zou kunnen veroorzaken, zeker als Saddam niet snel gevangen genomen of gedood zou worden.

Bush heeft de Irakezen er toe opgeroepen in opstand te komen tegen Saddam, maar er is geen concreet bewijs voorhanden dat dit gebeurt. Vertrouwend op de overwinning toen hun soldaten zaterdag de grondoorlog begonnen, hebben Amnerikaanse commandanten geweigerd te zeggen of ze na Koeweit naar Bagdad gaan.

„Handen gebonden"

Helmut Sonnenfeldt, een voormalige ambtenaar op het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken, meent dat als de onder Amerikaanse leiding staande coalitie een meedogenloze mars zou beginnen om Bagdad te vernietigen, veroordeling van veel kanten dan zo goed als zeker is. Maar hij denkt dat het strijdplan er zo niet uitziet en dat de coalitie niet naar Bagdad zal oprukken, tenzij Irak blijft vechte^^ nadat zijn troepen uit Koeweit verdreven zijn, of chemische wapens inzet. In zo'n geval zou de Arabische reactie waarschijnhjk gemengd zijn, is zijn taxatie.

In de Verenigde Staten „kan er hier en daar kritiek zijn dat als de oorlog op die manier eindigt en als Saddam Hoessein op enige manier persoonlijk overleeft, de regering goedvindt dat haar handen gebonden zijn en dat ze verder had moeten gaan", aldus Sonnenfeldt. Deze uitkomst zou minder duidelijk zijn dan het verwijderen van de regerende Ba'ath-partij en Saddam, maar „de aan het huidige bewind toegebrachte schade zou zo ernstig zijn" dat er na de oorlog regelingen getroffen zouden kunnen worden om veiligheid in de regio te waarborgen. Stabiliteit

„Ik denk dat het voor ons een ramp zou zijn Bagdad binnen te dringen of grote delen van Irak te bezetten", meent Adam Garfinkle van het Onderzoeksbureau van Buitenlands Beleid in een vraaggesprek. Als het doel is stabilitiet in de Golf te brengen, is de enige manier om dat voor elkaar te krijgen ervoor te zorgen dat de VS zich minimaal met de regio inlaten en niet een toestand doen ontstaan waarin Amerikaanse troepen een bezettingsleger in Irak worden.

De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, James Baker, heeft gisteren gezegd dat Saddam nog steeds op vrede kan gokken. Het voorstel van de coalitie, dat in feite vraagt om de overgave van Irak, blijft op tafel, aldus Baker.

Wat een berechting wegens oorlogsmisdaden van Saddam of andere Iraakse leiders betreft, Amerikaanse functionarissen houden deze optie open. De meeste onderdelen van een regeling na de oorlog hangen er van af hoe de oorlog eindigt. Baker heeft duidelijk gemaakt dat, als Saddam aan de macht blijft, een wapenembargo tegen Irak gehandhaafd moet worden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.