+ Meer informatie

Quebec is het enfant terrible van Canada

DE WERELD ROND 194

4 minuten leestijd

Niet alleen is Quebec de grootste provincie van Canada (in oppervlakte zes maal Groot-Brittannië), ze vormt ook het „enfant terrible" (lastige kind) binnen de Canadese federatie. Dat vae hiervoor een Franse ultdrukkingr grebruikten is niet zonder reden. De oorzaak dat Quebec binnen Canada zo'n moeilijke rol vervult is dat ze als enige provincie een Franstalige meerderheid bezit.

De huidige moeilijkheden zijn eigenlijk al meer dan twee eeuwen geleden ontstaan. De Britten en de Fransen vingen elkaar toen nog vliegen af om hun koloniale rijk uit te breiden. Vooral in Canada is deze strijd hard uitgevochten. De Fransen, die al sinds de zestiende eeuw in Quebec waren, moesten uiteindelijk het onderspit delven. Zij verloren in 1759 voor de poorten van de hoofdstad, ook onder de naam Quebec, met generaal Montcalm de beslissende slag tegen de Engelse generaal Wolfe.

Begin van de ellende

Eigenlijk betekende de Engelse overwinning ook het begin van de ellende waar men nu nog mee kampt. Al sloot Quebec zich in 1867 bij de Canadese federatie aan, hartelijk is de samenwerking met de rest van het land niet altijd geweest. De Franse minderheid, nu vijf miljoen mensen sterk in Quebec, terwijl er in de andere Canadese provincies samen nog eens bijna anderhalf miljoen Franstaligen wonen, was te groot om opgeslorpt te worden door de Engelstalige meerderheid. De Franse en Engelse taal bleven naast elkaar voortbestaan, evenals de Franse en Engelse cultuur.

Quebec verschilt ook in een ander belangrijk opzicht van de rest van Canada. Terwijl deze provincie namelijk in overgrote meerderheid de roomskatholieke kerk aanhangt zijn de andere in meerderheid protestantse geloofsrichtingen toegedaan. De RK kerk heeft in Quebec lange tijd een overheersende invloed gehad. Deze heeft het ontwikkelingspeil van de bevolking gedrukt terwijl dat in de ander provincies steeg. Dat had weer tot gevolg dat de Engelstaligen het economisch leven in Quebec gingen beheersen. De Franstalige Quebecers hebben op het ogenblik slechts greep op twintig procent van het economische gebeuren in hun eigen provincie.

Charles de Gaulle

Juist deze zaak heeft frustraties opgeroepen. Vanaf het begin van deze eeuw is de roep om zelfstandigheid steeds sterker geworden. Ze bereikte in 1967 een hoogtepunt toen de toenmalige Franse president generaal Charles de Gaulle tijdens een bezoek aan Canada op de trappen van het stadhuis van Montreal allerlei ophitsende taal ging uitslaan. Op een gegeven moment riep hij zelfs: „Leve het vrije Quebec" (Vive Quebec Libre). Dit was nu ook juist de leus waarvan de meest extreme seperatisten zich bedlenden. De federale regering in Ottawa was woedend over dit voorval en De Gaulle brak zijn bezoek af en keerde terug naar Parijs, waar hij als een vorst ontvangen werd.

In 1970 bereikte het verzet van degenen die de afscheiding van Quebec van de rest van Canada voorstaan een hoogtepimt toen de provinciale minister van Arbeid, Laporte, werd ontvoerd en vermoord. De regering in Ottawa stuurde toen zelfs troepen naar de opstandige provincie. Gelukkig nam het geweld daarna af. Het verzet werd meer verpolitiekt en leidde er in 1976 toe dat de afscheidingsgezinde „Parti Quebecois" van René Levesque een meerderheid kreeg in het Quebecse parlement. Levesque beloofde een volksstemming over de vraag of met besprekingen begonnen moest worden om de afscheiding te bespreken. Dit werd 20 mei 1980 gehouden toen bleek dat slechts 41% van de Quebecers achter het voorstel stond. De afsplitsing lijkt voorlopig van de baan.

Slechte invloed

Toch heeft het optreden van Levesque en zijn regering het economisch leven in Quebec slecht beïnvloed. De werkloosheid bedraagt meer dan tien procent. Er trekken bovendien meer bedrijven weg dan dat er voor in de plaats komen. Dit komt omdat Levesque het Engels eigenlijk het liefst als zakentaal zag verdwijnen en voor het Frans in wil ruilen. Quebec moet echter met de (Engelstalige) rest van Canada en met de USA handel drijven om voort te kimnen bestaan. Engels is dus onontbeerlijk. Teneinde de Engelse invloed terug te dringen is dan ook besloten om het aan nieuwe emigranten verplicht te stellen om hun kinderen naar Franse scholen te sturen. Deze maatregelen zijn misschien leuk voor het eventuele behoud van de Franse cultuur maar maken de situatie er niet beter op.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.