+ Meer informatie

Verbod op ANC opgeheven, Mandela zo snel mogelijk vrij

De Klerk schaft noodtoestand gedeeltelijk af, doodstraf opgeschort

3 minuten leestijd

KAAPSTAD - De Zuidafrikaanse president, Frederik de Klerk, heeft vanmorgen aangekondigd dat hij het in 1960 ingestelde verbod op de zwarte nationalistische bevrijdingsbeweging Afrikaans Nationaal Congres (ANG) zal opheffen. Bij de opening van de nieuwe zitting van het parlement zei hij tevens dat ANC-leider Nelson Mandela zo spoedig mogelijk „Onvoorwaardelijk" wordt vrijgelaten.


De Klerk zei ook dat de indertijd eveneens verboden Communistische Partij van Zuid-Afrika (SACP) en het met het ANC rivaliserende Panafrikaanse Congres (PAC) weer zullen worden toegelaten. Hij kondigde verder gedeeltelijke opheffing aan van de sinds juni 1986 in delen van het land geldende noodtoestand aan.



De toespraak van de Klerk betekent de radicaalste ommezwaai door een Zuidafrikaanse president sinds zijn regerende Nasionale Party in 1948 aan de macht kwam.



De Klerk zei dat ook de verboden op 33 andere anti-apartheidsorganisaties , zoals het Verenigd Democratisch Front (UDF), de binnenlandse tak van het ANC, zullen worden opgeheven en dat de opheffing van het verbod op het ANC, het PAC en de communistische partij SACP direct is ingegaan. Daarnaast kondigde hij de vrijlating van politieke gevangenen aan, beëindiging van de censuur die geldt krachtens de noodtoestand en opschorting van de doodstraf door middel van ophanging.



„Verzoening"



„Het wordt tijd dat wij de vicieuze cirkel van geweld doorbreken en een doorbraak maken naar vrede en verzoening", zei de Klerk.



De regering zal „weldra" een beslissing nemen over de datum waarop Mandela wordt vrijgelaten, zei de Klerk. De 71-jarige ANC-leider zit sinds 1962 gevangen wegens samenzwering om het blanke bewind omver te werpen.



Voordat de Klerk aan zijn rede in het parlement begon zei minister Roelof Botha van buitenlandse zaken tegen verslaggevers: „Er zal een einde komen aan de blanke overheersing in Zuid-Afrika".



Volgens de Klerk zullen er beperkingen blijven gelden voor televisieploegen en fotografen en zullen er nieuwe wetten worden opgesteld om controle te hebben op „beeldmateriaal dat betrekking heeft op scènes van onrust".



Te veel onrust



Hij hief de noodtoestand niet op en kondigde ook geen beëindiging aan van het al 42 jaar wettelijk geldende systeem van apartheid. Viljoen zei dat de president met opzet niet sprak over afschaffing van de resterende apartheidsmaatregelen, daar deze op de agenda komen te staan voor de voorgenomen onderhandelingen met zwarte leiders.



„De noodtoestand kan nog niet geheel worden opgeheven, daar er nog te veel politieke onrust is in het land, maar mijn voornemen is de noodtoestand volledig op te heffen zodra de situatie dit mogelijk maakt", zei de Klerk.



Betoging



Buiten het parlement in Kaapstad werd vreedzaam betoogd door meer dan 5000 ANC-aanhangers onder aanvoering van Mandela's vrouw Winnie. „Dit is een overwinning voor de aspiraties van het volk van Zuid-Afrika", zei anti-apartheidsleider Cheryl Carolus uit Kaapstad.



Politiehelikopters vlogen over het gebied en tientallen politie-agenten bij de ingang van het parlement keken rustig toe hoe de betogers langsmarcheerden met leuzen op spandoeken, zoals „Ontbind het parlement. Nu".



Het Witte Huis deelde gisteren mee dat president George Bush Mandela en De Klerk zal uitnodigingen voor afzonderlijke besprekingen indien Mandela wordt vrijgelaten.


Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.