+ Meer informatie

Populariteit van Rabin op dieptepunt

Burgers wijten toenemende aantal aanslagen aan akkoord met PLO

5 minuten leestijd

JERUZALEM - Jitschak Rabin vecht voor zijn politieke leven. Uit de opiniepeilingen blijkt dat de steun voor Rabin sinds het kabinet in juli 1992 aantrad nog nooit zo diep is gezonken als nu. Een nieuwe tegenvaller was dat de geestelijke vader van de ultraorthodoxe Shas partij, rabbijn Ovadia Yosef, zijn zes pionnen in de Knesset in verband met de veiligheidssituatie geen groen licht gaf tot de coalitie toe te treden.

Daarmee blijft de regering-Rabin voorlopig een minderheidskabinet, dat afhankelijk is van de steun van vijf Arabische parlementariërs die geen deel uitmaken van de regeringscoalitie. In de opiniepeilingen heeft oppositieleider Bibi Netanyahoe Rabin reeds ver achter zich gelaten. Hoewel de Likoedleider in vergelijking met Rabin en minister Sjimon Peres (Buitenlandse Zaken) weinig ervaring heeft in de internationale politiek en het onduidelijk blijft hoe hij het Palestijns-Israëlische conflict denkt op te lossen, kan hij rekenen op de steun van 50 procent van de bevolking, aldus een onderzoek van het Motagim Instituut in opdracht voor het dagblad Ma’ariv. Rabin moet daarentegen genoegen nemen met nog maar 28 procent.

De bomaanslagen hebben ook klappen uitgedeeld aan het publieke respect voor Rabin. Sinds het begin van 1993 pleegden extremistische Palestijnen meer dan tachtig gewelddaden tegen Israëlische burgers en soldaten, waarbij meer dan honderd mensen het leven verloren. Israëliërs verloren niet alleen het leven bij de geruchtmakende bomaanslagen op bussen in Hadera, Afula en Tel Aviv’s Dizengoff Straat en bij de bushalte in Beit Lid, maar ze werden ook gedood door aanslagen met messen, pistolen of door met auto’s op hen in te rijden als ze aan de kant van de weg stonden te liften.

Truc van Arafat

Het publiek brengt de stijgende lijst met slachtoffers rechtstreeks in verband met het vredesproces. Tal van mensen geloven dat de voorzitter van de Palestijnse Autoriteit, Jasser Arafat, oogluikend toestaat dat de islamitische verzetsbeweging Harnas en de moslimfundamentalisten doorgaan geweld tegen de Israëliërs te gebruiken. De Israëlische krant Ma’ariv meldde onlangs dat de veiligheidsdienst premier Rabin heeft verteld- dat Arafat in staat is korte metten te maken met de terroristische elementen in de Gazastrook, maar dat hij dat pas zal doen als hij gelooft dat het voortbestaan van zijn Palestijnse Autoriteit in gevaar verkeert. Arafat zelf echter claimt dat hij zijn best doet het geweld te bestrijden en dat de Palestijnse politie al enkele aanslagen heeft voorkomen.

Ook onder de Palestijnen is het vertrouwen in het vredesproces op zijn retour. Onder hen heerst diepe teleurstelling dat de Palestijnse economie nog niet is verbeterd. Hoewel het inkomen per hoofd van de bevolking sinds de Israëlische bezetting sinds 1967 fors is omhoog gelopen omdat het de Palestijnen werd toegestaan in Israël te werken, heeft Israël door tal van maatregelen de uitbreiding van industrie, landbouw en handel belemmerd. Daardoor was er van een versterking van de inheemse Palestijnse economie nauwelijks of geen sprake. De hoop dat het economisch akkoord dat Israël en de PLO april vorig jaar sloten en dat de hulp van de donorlanden zou leiden tot een snelle economische opbloei is samen met de inkomenscijfers bij velen gedaald.

Afsluiting Westoever

Wat bij de Palestijnen bijzonder veel wrevel opwekt, is dat de Israëhsche regering de Westoever en de Gazastrook van Israël afsluit na zware aanslagen. Daardoor wordt het economische en sociale leven zwaar ontwricht. Zo zijn tal van Arabische scholen in Jeruzalem niet in staat te functioneren omdat hun leraren uit de Westoever bij de wegversperringen worden tegengehouden. De Palestijnen beschouwen de afsluiting als een onverdiende collectieve straf. Ook hoopten de Palestijnen dat ze snel verkiezingen zouden kunnen houden voor een nationale raad en dat het Israëlische leger zich terug zou trekken uit grote delen van de Westoever. Nu de teleurstelling onder Palestijnen groot is, bestaat het risico dat steeds meer van hen het geduld verliezen. In de optiek van Ghazi Hamad, een aanhanger van de fundamentalistische Hamas, verstaat Israël alleen „de taal van geweld”. Opiniepeilingen onder de Palestijnen in het verleden gaven aan dat het grootste gedeelte van het publiek het vredesproces steunde. Volgens een peiling dit jaar is echter 50 procent van de bijna 800 ondervraagden voor stopzetting van de besprekingen en 37 procent voor continuering. Ook bracht het onderzoek van het Palestijnse Centrum voor PubUeke Opinie aan het licht dat 53 procent van de Palestijnen graag meer „militaire acties” (in de ogen van Israëliërs niets anders dan terreur) zouden zien.

Woede-uitbarstingen

Door de opheffing van de afsluiting kunnen er ook weei gemakkelijker aanslagen in Israël worden gepleegd. Met elke volgende aanslag zal de steun voor Rabin verder afnemen. Het is zelfs de vraag of er zich bij een van de volgende aanslagen geen grote problemen gaan voordoen. Onder de bedrieglijke kalmte bouwt zich namelijk onderhuids een enorme woede op die samen met een van de volgende bomexplosies tot een uitbarsting kan komen in de vorm van onlusten. De tegenstanders van het vredesproces geloven dat het geweld zal verminderen als de regering het vredesproces stopzet. Rabin is dat echter niet van plan. Hij gelooft dat hij aan zijn doel voorbijschiet als hij het politieke waagstuk waar hij samen met Arafat aan is begonnen niet afmaakt. Een stopzetting van het gesprek met de Palestijnen lost de problemen die aan het conflict ten grondslag liggen namelijk niet op.

De Israëlische premier, die in het buitenland nog steeds veel aanzien geniet, zal echter hard moeten vechten om het respect van de Israëliërs terug te winnen. Dat kan hij alleen maar door te zorgen dat hij zijn verkiezingsbelofte waarmaakt. Dat is het brengen van vrede met veiligheid - in plaats van een vrede zonder veiligheid.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.