Bekijk het origineel

Buitenlands OVERZICHT

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Buitenlands OVERZICHT

10 minuten leestijd

Nauwelijks zijn de onderhandelingen inzake de ontwapening in Geneve weder aangevangen, of er zijn alweder geschillen van ernstige aard aan de dag getreden. De Russische delegatie heeft aangekondigd haar atoomproeven te zullen hervatten, tenzij de Russische experts volledig worden ingeschakeld bij het Amerikaanse programma van experimentele proeven onder de grond.

De Russisch© gedelegeerde bij de konferentie tot stopzetting van de kemproeven, Tsarapkin, eiste, dat de Russische kernfysici zidh op de hoogte moeten kunnen stellen van het binnenste van de kemladingen, welke de Amerikaanse regering voor deze experimenten, twaalf in totaal, wil gebruiken. Voorts wÜ de Russische delegatie volledig worden ingeschakeld bij de voorbereidingen van de Amerikaanse proeven, welke in de komende herfst onder de naam „Project Vela" worden gehouden en moeten dienen tot verbetering van de seismografische registratie-en kontrole-apparatuucr.

Tsarapkin verwierp de Amerikaanse garanties, dat deze proeven niet zouden misbruikt worden voor militaire doeleinden, en verklaarde dat volgens gegevens van de Amerikanen zelf sommige van de kemladingen zo klein zijn, dat het hier kennelijk om het beproeven van nieuwe wapens ging.

Om van het tegendeel overtuigd te raken, verklaarde Tsarapkin, verlangen wij 4 het recht, alle voor het Vela-projekt bestaande kemladingen te inspekteren. Na de inspektie moeten de ladingen verpakt en verzegeld worden en onder internationale kontrole gesteld worden totdat het tijdstip van de proef zelf is aangebroken. Mocht de Amerikaanse regering hiermee niet akkoord gaan en toch het Vela-projekt ten uitvoer brengen, dan zou de Russische regering zidh genoodzaakt zien voor haar eigen veiligheid ook haar atoombommen weer van stal te halen voor een serie nieuwe proeven.

Dit zal stellig weder nieuwe moeilijkheden met 'zich brengen.

Volgens de bepalingen van de Amerikaanse MacMahon-wet mogen de atoomgeheimen niet aan andere staten, stellig niet aan Rusland, wordsn medegedeeld. Mocht de Amerikaanse regering derhalve het Vela-projekt ten uitvoer brengen, en volgens president Eisenhower ligt het inderdaad in het voornemen om dit te doen, dan bestaat er alle kans, dat ook de Russische proeven hervat zullen worden en dan is men geen stap verder gekomen met de ontwapening. Dit behoeft op zichzelf geen verwondering te wekken, want het wederzijdse wantrouwen is nog immer groot en heel de ontwapeningsaktie gaat geheel buiten God om en heeft plaats met miskenning van de allerhoogste Majesteit.

Bovendien is, naar verluidt, de Engelse delegatie op de konferentie tot stopzet­ ting van kernproeven het in dit opzicht ook niet geheel eens met de politiek van de Amerikaanse regering. De Engelse diplomaten willsn niet in twijfel trekken, dat het Vela-projekt op den duur tot betere ontdekkings-en kontrole-apparatuur zou leiden, maar zij zijn van oordeel dat men moet trachten deze experimenten zo veel mogeUjk in samenwerking met de Russische regering uit te voeren.

Deze mogelijkheid moet echter miniem worden geacht.

Allerwege zijn de kommunisten druk in de weer om hun propaganda te voeren, waarin zij op allerlei wijze tegen Amerika opruien.

Daarvan is men in Amerika ook wel overtuigd, getuige de rede, welke president Eisenhower in een gemeenschappelijke vergadering van de beide huizen van het Filippijnse kongres heeft gehouden. Hij oefende daarin felle kritiek op het kommunisme uit en prees de grote kracht van het nationalisme. Nadat hij de schuld van de spanning in de wereld geheel op de kommunistische landen had gelegd, veroordeelde hij in scherpe bewoordingen hun politiek van geweld, dreigementen, ondermijnende aktiviteit, omkoperij, propaganda en valse beloften. Zijn rede werd telkens door een aanhoudend applaus onderbroken, vooral toen hij de 33 koloniale landen, welke sinds het einde van de oorlog zich onafhankelijk van het westen hadden gemaakt, vergeleek met de twaalf landen in de Chinees-Russische sfeer, die met geweld van hun onafhankelijkheid waren beroofd.

Ten zeerste toegejuicht in Manilla, moet het wel een bittere teleurstelling voor president Eisenhower zijn geweest, dat de Japanse minister-president Kisjï hem verzocht heeft zijn bezoek aan Japan uit te stellen. Zij konden geen waarborgen geven voor de persoonlijke veiligheid van president Eisenhower. De wanordelijkheden, welke er in Japan in steeds toenemende mate hebljen plaats gegrepen, waren er de oorzaak van. Van kommunistische zijde heeft men alles in het werk gesteld om het bezoek van president Eisenhower te beletten. Daarvoor zijn alle middelen aangewend. President Kisji waarschuwde in zijn verklaring over het uitstel van het bezoek van president Eisenhower de Japanse bevolking daartegen en riep haar op om zich met alle middelen daartegen te weer te stellen.

De Japanse radio heeft eveneens bekend gemaakt, dat het bezoek van president Eisenhower voor onbepaalde tijd is uitgesteld en dat premier Kisji aan het bewind zal blijven totdat het Japans-Amerikaanse verdrag door de rijksdag is bekrachtigd.

De regering van Japan heeft haar pogingen opgegeven om de definitieve ratifikatie van het nieuwe Amerikaans-Japanse veiligheidsverdrag nog vóór de aankomst van president Eisenhower te bewerkstelligen. Daarop is president Eisenhower verzocht zijn bezoek uit te stellen. Premier Kisji verklaarde, dat de linkse demonstranten niet voor geweld terugdeinzen en slechts een zeer kleine groep der bevolking uitmaken, maar de kans voor het Japanse volk om president Eisenhower een hartelijk welkom toe te roepen, vernietigd hebben.

Bij het parlementsgebouw stonden in de laatste tijd voortdurend mensen samengestroomd voor een nieuwe demonstratie tegen de pro-Amerikaanse m.inister-president Kisji. Zij waren voornemens om tegen de wreedheid, welke de politie huns inziens bij het neerslaan van de laatste wanordelijkheden bedreven had, te protesteren.

De anti-Amerikaanse demonstraties namen hoe langer hoe meer de vorm van een volslagen opstand aan. De politie werd wel gedwongen om daartegen op te treden. Daarbij werden vier of vijf personen gedood en vele honderden, de één meer, de ander minder ernstig, gewond Onder het uitroepen van anti-Amerikaanse leuzen hadden de konmiunistisch-ge. zinde studenten de hekken van het pat, lementsgöbouw omlaag getrokken, om daarna uit te zwermen over de terreinen na eerst aanvallen te hebben gedaan op de politie. Hierna hebben vijfhonderd met stalen helmen uitgeruste politiemannen op het terrein van het parle, mentsgebouw de tegenaanval ingezet, ea enkele sekonden later trokken de studenten in wanorde terug.

De hulpposten en ziekenhuizen waren spoedig gevuld met op draagbaren aan. gevoerde en lopende gewonden, en ver. toonden grote gelijkenis met de hulpposten op het gevechtsterrein in oorlogstijd, Niet minder dan 1022 personen — Sjg politiemannen en 486 demonstranten werden gewond.

Een woordvoerder van de regering heeft verklaard, dat gelden uit kommunistisclie landen gebruikt worden ter financiering van de betogingen in Japan. De veüig. heidsdienst had inlichtingen ontvangen, dat kommunisösch China de Japanse kommunistische partij had bevolen het bezoek van president Eisenhower aan Japan onmogehjk te maken, of anders de Amerikaanse president i2djn verblijf in Japan zo onaangenaam mogelijk te maken. Amerikaanse autoriteiten in Japan hebben medegedeeld, dat omstreeks 250 Japanse studenten dezer dagen een Amerikaans woningkomplex in de omgeving van het parlementsgebouw zijn binnengedrongen. Het was de eerste keer, dat de demonstranten een rechtstreekse aktie hebben ondernomen tegen Amerikaans eigendom. De studenten renden een kwartier lang schreeuwend over de erven en verdwenen daarna door de hoofdingang.

De Russische minister van buitenlandse zaken, Gromyko, heeft de Japanse ambassadeur een nota overhandigd, waarin gezegd wordt, dat de Japanse regering de politiek steunt van de machten, die door middel van het Amerikaans-Japanse veihgheidsverdrag Japan tot een soort schild willen maken van Amerika. Als agressieve kringen een konflikt ontketenen, zal Japan de eerste klappen ontvangen — zo wordt in de nota verklaard.

De bedoelde madhten streven volgens de nota er naar de goede betrekkingen tussen Japan en Rusland te verhinderen. De Russische regering herinnert er aan, dat de Japanse regering nog niet heeft geantwoord op een nota van 20 mei over de aanwezigheid van Amerikaanse spionagevHegtuigen op Japans grondgebied. De regering te Moskou trekt hieruit de gevolgtrekking, dat de Japanse regering •zidh het gevaar van de toestand niet bewust is. Volgens de nota kan het huidige beleid Japan groot onheil brengen.

Het is alleszins begrijpelijk, dat de kommunistisch gezinde studenten het verzoek van de Japanse regering aan president Eisenhower, om zijn bezoek aan Japan uit te stellen, met grote vreugde vernomen hebben. Een feestvierende menigte is door Tokio's straten getrokken. Zij betoonde zich uitbundig uitgelaten over de overwinning, welke zij op de regering van Kisji behaald had. Voorts is aangekondigd, dat er demonstraties op grote schaal zouden plaats vinden en dat de oppositie tegen de huidige Japanse regering zou worden voortgezet. In die vreugde werd door de Russische en Chinese bladen gedeeld. Het Russische blad Izvestia schreef, dat nu duidelijk gebleken is, dat de meerderheid van het Japanse volk tegen het Japans-Amerikaanse veiligheidsverdrag is.

Dit verdrag dateert van 8 september 1951, waarbij Amerika de beschikking over talrijke militaire steunpunten verkregen heeft. Bij het vredesverdrag moest Japan afstand doen van de Rioe-Kioeeilanden. Deze eilandengroep werd on- der voogdij van de Organisatie der Ver-.njcrde 'Naties geplaatst en wordt behiurd door Amerika, dat er een zeer be-„fjjtce militaire basis opgericht heeft. )(, 19 januari 1960 werd ia Washington jj nieuw verdrag tussen Japan en Ame-•u getekend. Dit verdrag, dat dat van 951 vervangt, verschilt weinig van het niJe verdrag. iDe positie van Japan is gts verbeterd. 'Dit heeft edhter niet kunijn beletten, dat er in Japan een fel vergt tegen is gerezen.

De Amerikaanse regering heeft tot heden iet stilzwijgen over de afzegging van het zoek van president Eisenhower aan apan bewaard. Doch de meeste funktioarissen en buitenlandse diplomaten bechouwen de afzegging algemeen als een jderlaag van de Amerikaanse politiek in iet verre oosten en als een overwinning oor de kommimistische anti-Amerikaan politiek.

De Franse, de Engelse en de Westduitse egering wensen formeel evenmin komaentaar te geven op het besluit van de apanse regering om aan president Eisenlower te verzoeken om Japan niet te beoeken. Regeringsvertegenwoordigers eelden mede, dat de regeringen de zaak Is een zuiver Japans-Amerikaanse aanelegenheid beschouwden.

In Japan zelf acht men de kans groot, at bet parlement ontbonden zal worden n nieuwe verkiezingen gehouden zullen worden.

Zoader enige twijfel is het, dat de gang an zaken in Japan voor de Amerikaanse sgering een zware slag is. 'Men vreest, het aflasten van het bezoek van predent Eisenhower aan Japan de Russi-±e en Chinese regering zal aanmoedien om hieruit voordeel te trekken en un pogingen voort te zetten om Ameriuit het westelijk deel van de Stille teeaan en van hun defensiebases in anere delen van de wereld te verdrijven, lok is men van gevoelen dat het komlunistische China zal worden aangemoeigd om zijn druk op Laos, Vietnam en idere nabij de grenzen gelegen landen verhogen.

Het lijdt niet de minste twijfel, dat het inzien van de Amerikaanse regering : n geduchte knak heeft gekregen. Men m er stellig van verzekerd zijn, dat Chia en Rusland niet nagelaten hebben om iet aanzienlijke financiële bedragen de emonstranten op te ruien, waarbij zij sn voor hen gunstig arbeidsveld venen. Doch het zijn niet alleen kommuistisch gezinden geweest, bij wie zij : eun en sympatie ondervonden hebben, •pnieuw hebben er grote demonstraties laats gevonden. Vierduizend agenten 'aren voor het parlementsgebouw opgeield om de demonstranten in bedwang ; houden. In het gebouw zelf was de re-; erlng Kisji bijeen. Het lagerhuis nam en resolutie aan, waarin de regering ver-«wht werd de gewelddadigheden met He beschikbare middelen te onderdruk-: en, hetgeen wel hard nodig is opdat er log geen ernstiger dingen zullen plaats vinden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 23 juni 1960

De Banier | 8 Pagina's

Buitenlands OVERZICHT

Bekijk de hele uitgave van donderdag 23 juni 1960

De Banier | 8 Pagina's

PDF Bekijken