Bekijk het origineel

De kabinefsformatie

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

De kabinefsformatie

7 minuten leestijd

De vorige week maakten we er melding van, dat de informateur Prof. Romme nog een laatste onderhoud zou hebben met de voorzitters der vijf grootste fracties. Dit onderhoud heeft vrij lang geduurd. Het begon om 2 uur en het eindigde tegen half 8. Hieruit valt wel af te leiden, dat er nog heel wat te overbruggen viel om het Prof. Romme mogelijk te maken verslag aan H.M. de Koningin te kunnen uitbrengen. Vol- gens mededeling van één der fractievoorzitters zou het hem gelukt zijn het aantal geschilpunten tot ongeveer een zestal terug te brengen. Desniettemin was de door de informateur gev/enste helderheid in zake de standpunten van bepaalde fracties nog niet verkregen. Tijdens het onderhoud deden zich zelfs nieuwe problemen voor, waarover de fractievoorzitters niet op eigen toezag durfden te oordelen, zy wensten hierover eerst hun fracties te raadplegen. Prof. Romme gaf daartoe weer de gelegenheid maar stond er op, dat de antwoorden uiterlijk zaterdagavond 1 juni in zijn bezit zouden zijn. Dit was mogelijk, omdat die middag de sluiting van de oude Staten-Generaal zou plaats hebben en dus verwacht kon worden, dat de meeste Kamerleden dan in Den Haag zouden zijn. Na het vorengenoemde onderhoud heeft Prof. Romme ook nog met de vijf fractievoorzitters afzonderlijk gesproken, kennelijk met het doel om dan meer los te krijgen, vooral van de fractievoorzitters van de P.v.d.A. en de V.V.D. Bij deze besprekingen zou volgens persberichten gebleken zijn, dat er o.m. geen eenstemmigheid bleek te bestaan over het verlenen van kinderbijslag aan zelfstandigen voor het eerste en het tweede kind. Volgens diezelfde berichten zou Prof. Romme er voor zijn om voor het tweede kind van zelfstandigen kinderbijslag te geven en deze bijslag alsmede die voor het tweede kind van loontrekkenden uit de algemene middelen te bekostigen. Voorts zou ook het televisievraagstuk nog moeiiykheden opleveren, ofschoon het er naar uitziet, dat de partijen bereid zijn water in de wijn te doen, vooral de P.v.d.A. Met zekerheid valt hierover echter nog niets te zeggen, zodat het beter is zich ten deze niet te wagen aan speculatieve beschouwingen over desbetreffende voorstellen, die o.a. van de kant van de P.v.d.A. en de K.V.P. gekomen zouden zijn. De stand van zaken was op 't laatst in elk geval zo, dat nog niet te zeggen viel of de P.v.d.A. en de V.V.D. beide van het nieuwe kabinet zullen deel uitmaken of dat één van hen uitgeschakeld is.

Dit blijkt wel zeer duidelijk uit wat er is gebeurd nadat Prof. Romme aan H.M. de Koningin verslag van zijn bevindingen had uitgebracht. Voordat Hare Majesteit een formateur benoemde, ontving zij eerst de demissionaire minister-president Prof. de Quay. Wat tijdens dit onderhoud van circa 1% uur besproken Is, Is vanzelfsprekend geheim. Vermoed wordt, dat hem om advies is gevraagd of dat hem is verzocht als formateur te willen optreden, maar dat hij daartoe niet bereid bleek te zijn. In ieder geval werd niet Prof. de Quay tot kabinetsformateur benoemd, maar Dr. de Kort, wiens naam al eerder werd genoemd. De opdracht, welke door de Koningin aan Dr. de Kort werd verleend, houdt in, dat hij een kabinet moet vormen, dat zich verzekerd kan houden van een ruime steun in het parlement. Hoewel de formulering van deze opdracht minder ver gaat dan die welke aan Prof. Romme werd gegeven, kan Dr. de Kort toch nog alle kanten uit. Hij kan een kabinet formeren op zo breed mogelijke basis, waar­ aan dus zowel de P.v.d.A. als de V.V.D. zullen deelnemen, doch hij kan ook een kabinet samenstellen waarbij de K.V.P., de A.R., C.H. en de P.v.d.A. of de V.V.D. zullen samengaan. In het laatste geval zouden we dus een kabinet krijgen van dezelfde stamenstelling als het demissionaire kabinet-De Quay. Met behulp van het rapport, dat Prof. Romme aan H.M. de Koningin heeft uitgebracht, moet Dr. de Kort nu een regeringsprogram opstellen en dit voorleggen aan de vijf grote Kamerfracties. Na ontvangst van de reacties dezer fracties zal hij dan vaststellen hoeveel partijen in het door hem te formeren kabinet vertegenv/oordigd zullen zijn. Er zal dus nog wel heel wat touw getrokken worden voordat het nieuwe kabinet er is. Dit kunnen we echter wel aannemen, dat er van het vormen van een regering op de enig deugdelijke grondslag, namelijk op die waarbij Gods Woord en wet onvoorwaardelijk tot richtsnoer worden gesteld, ook nu wel weer geen sprake zal zijn. Dit is wel uitermate te betreuren. Men maakt zich over vele zaken druk, maar om datgene, wat in de allereerste plaats nodig zou zijn, bekommert men zich niet. Dit is wel een droevig teken van het diepe verval waarin wij met ons volk gekomen zijn. Gods Naam en dag worden op schrikbarende v/ij ze ontheiligd, doch maatregelen daartegen blijven achterwege. De zedenverwildering neemt steeds grotere afmetingen aan, mede door de nalatigheid der regering en de haar steunende partijen. De toekomst ziet er dan ook donker uit. De Heere is verdraagzaam en lankmoedig, maar op Zijn tijd komt hij met de zonden van land en volk af te rekenen, zoals dit in de laatste wereldoorlog ondervonden werd, erl zoals Gods Woord ons nadrukkelijk leert. En wat zal er dan van ons worden als de Heere wegneemt wat de volkeren nu nog wederhoudt en deze op elkaar met de allervreselljkste wapens, die de mensheid ooit heeft gekend, zullen losstormen? "

Terugkerend tot de opdracht aan Dr. de Kort, is het nog helemaal niet zeker, dat hij zelf ministerpresident zal worden, gesteld al, dat hy met zijn kabinetsformatie slaagt. Dit is ook niet noodzakelijk. Het zou best mogelijk zijn, dat hij Prof. de Quay aanzoekt om andermaal voor een periode het premierschap op zich te nemen. Dan zal het echter wel geen kabinet worden, waarin de P.v.d.A. vertegenwoordigd is. Prof. de Quay heeft toch in de vorige bewindsperiode van de P.v.d.A. zeer scherpe kritiek te verduren gehad, zodat niet is aan te nemen, dat hij bereid zou zyn het premierschap te aanvaarden van een kabinet, waarvan socialistische ministers deel uitmaken. Ook is Mr. van Thlel als toekomstig minister-president genoemd, maar aangezien hy pas definitief tot voorzitter der Kamer is benoemd, komt ons dit niet waarschyniyk voor, al valt hierover met zekerheid niets te zeggen. Dr. de Kort nam na het ontvangen van de opdracht zyn intrek in het kabinet van de m.inister-president Prof. de Quay, met wie hy allereerst oriënterende besprekingen heeft gevoerd. Hierna had te zynen huize een onderhoud plaats met Prof. Romme, door wie hy nader zal worden ingelicht over diens ervaringen tydens zyn informateurschap. Verwacht werd, dat Dr. de Kort minstens een week zou nodig hebben om een goed inzicht te verkrygen in zake de moeiiyke knelpunten voor en aleer hij kan overgaan tot het ontwerpen van een regeringsprogram. Dat er knelpunten bestaan werd door de heer Vondeling in het openbaar verklaard door mede te delen, dat zyn fractie zich niet kon verenigen met de formuleringen van Prof. Romme ten aanzien van het woningbouwbeleid en van de A.O.W. en de kinderbyslag, terwyi volgens hem ook door andere partyen voorbehouden zyn gemaakt, waarby in het by zonder wel aan de V.V.D. zal moeten worden gedacht. Dr. de Kort zal dus zelf moeten beslissen welke van beide laatstgenoemde partyen hy in zyn kabinetsformatie zal betrekken, indien van een vyf-partyen-kabinet door hem wordt afgezien.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 13 juni 1963

De Banier | 10 Pagina's

De kabinefsformatie

Bekijk de hele uitgave van donderdag 13 juni 1963

De Banier | 10 Pagina's

PDF Bekijken