Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Tweede Kamer · Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Tweede Kamer · Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

5 minuten leestijd

De hervorming van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid staat volop in de belangstelling. Op I I juni vond hierover een belangrijke vergadering met de vijftien landbouwministers plaats.

Om diverse redenen is het nodig dat er een herziening komt. De uitbreiding met tien lidstaten dwingt tot aanpassingen en bovendien moeten er in het kader van de WTO-onderhandelingen duidelijke stappen worden gezet naar liberalisering.

Voorafgaand aan deze vergadering werd op 5 juni in de Tweede Kamer hierover gedebatteerd. Om een aantal redenen heeft Van der Vlies namens de SGP-fractie zorgen uitgesproken over de gevolgen van de voorstellen van Eurocommissaris Fischler voor de individuele boer

Grote gevolgen

Wat betekenen de voorstellen voor de boeren in Nederland? Die effecten zijn, zo heeft het Landbouw Economisch Instituut (LEI) berekend, diep ingrijpend. Er is een inkomensdaling van 28% berekend, wat door de versoepelingen voor de melkveehouderij en de zetmeeltelers iets gunstiger zal uitpakken. We moeten er rekening mee houden dat 20% van de boeren die onder de Europese marktordening vallen, zal verdwijnen. Dat is één op de vijf boeren. Een hoog percentage dat voor de structuur van de Nederlandse landbouw veel betekent, bijvoorbeeld voor de kwaliteit van het platteland. De SGP-fractie maakt zich hierover grote zorgen. Zeker voor de sectoren die toch al zwaar onder druk staan. De fractie heeft altijd op het standpunt gestaan dat liberalisering niet het enige en doorslaggevende argument in het Europese landbouwbeleid mag zijn. Dat was het oorspronkelijk ook niet.Aspecten als voedselzekerheid, levensstandaard van de landbouwers en stabilisering van de markten hebben ook altijd een grote rol gespeeld. Deze aspecten komen door de voorstellen in het gedrang.

Wat houden de voorstellen in grote lijnen in? De voorstellen vallen in vier deelonderwerpen uiteen (daarvoor zijn helaas moeilijke woorden bedacht): afroming, modulatie, ontkoppeling, hervorming marktordening en crosscompliance.

Afroming

Het beleid van de Europese Unie was tot nu toe dat Europese boeren niet op het niveau van de wereldmarkt hoeven te produceren. Die prijzen zijn dermate laag, dat de landbouw daarmee uit Europa zou verdwijnen. Om de Europese boeren toch bestaanszekerheid te bieden is het systeem van inkomenstoeslagen geïntroduceerd. Boeren krijgen, afhankelijk van de productie, geld uit Brussel. Door toetreding van de Oost-Europese landen tot de EU, is het systeem van de inkomenstoeslagen niet te handhaven. De kosten zouden de pan uitreizen, terwijl de landbouwuitgaven nu al meer dan de helft van de begroting van de Europese Unie beslaan. De oplossing is gevonden om het huidige uitgavenplafond te handhaven. Dat betekent dat hetzelfde geld over meer lidstaten moet worden verdeeld. Het gevolg hiervan is dat de Nederlandse boeren minder inkomenssteun zullen krijgen.

Modulatie

Nu stelt Commissaris Fischler voor dat een deel van de inkomenssteun wordt gebruikt voor de versterking van het plattelandsbeleid. Dit wordt'modulatie' genoemd. De SGP heeft daarbij wel wat aarzelingen, omdat de afgelopen jaren het geld voor plattelandsontwikkeling veelal niet ten goede kwam aan de agrarische sector. Officieel moet 80% bestemd zijn voor de landbouw. In Nederland is het grootste deel besteed aan de aankoop van natuur. Daarnaast heeft onze fractie ervoor gepleit dat de regering net als de andere lidstaten er eindelijk toe zou overgaan om de gelden voor plattelandsontwikkeling te besteden aan vestigingssteun voor jonge boeren."Laat de regering op dit punt nu eens een gebaar maken in de richting van de jonge starter".

Ontkoppeling

De tweede term is 'ontkoppeling'. Hierbij wordt voorgesteld om de inkomenssteun niet langer te koppelen aan de productie. Fischler beoogt daarmee dat boeren makkelijker overstappen op andere producten en wil daarmee de marktwerking vergroten. De boeren krijgen inkomenssteun op basis van de steun die zij kregen in 2000-2002. De SGP-fractie vreest daarom een toename van 'inactieve boeren'. Bovendien bestaat het grote gevaar dat op termijn de legitimiteit van de betalingen ter discussie wordt gesteld."Het feit dat inactieve boeren inkomenssteun krijgen, zal op termijn niet houdbaar blijken", aldus Van derVlies tijdens het debat.

Hervorming marktordening

De hervorming van de marktordening is een derde deelthema. Daarmee wordt bedoeld dat de Europese Unie het prijsniveau op een kunstmatige manier hoog houdt om de inkomens van boeren te garanderen. Fischler stelt voor om de interventieprijzen van een aantal producten drastisch te verlagen. In eerste instantie wilde Fischler de interventieprijzen voor de zuivel dermate drastisch verlagen dat melkveehouders geconfronteerd zouden worden met een inkomensdaling van maar liefst 50%. Dit zou voor de SGP onaanvaardbaar zijn geweest. Gelukkig zijn de maatregelen inmiddels versoepeld, maar niettemin nog steeds ingrijpend.

Cross-compliance

Tenslotte wordt de invoering van cross-compliance voorgesteld. Dit betreft de koppeling van de inkomenssteun aan de naleving van de regelgeving op het gebied van milieu en natuur, voedselveiligheid, gewasbescherming, diergezondheid, dierenwelzijn en arbeidsomstandigheden. Op zichzelf is dat een sympathiek voorstel, maar in wezen voegt het niet veel toe. De bestaande Europese regelgeving op deze terreinen moet immers al worden nageleefd. Dat is de Goede Landbouw Praktijk. Daarbij komt dat de naleving gecontroleerd moet worden wat kan leiden tot een enorme bureaucratie en lastenverzwaring. De SGP vindt dat als deze eisen in Europees verband aan de producten worden gesteld, dat dezelfde eisen moeten gelden voor de producten uit derde landen. Niet om daarmee de markt af te schermen, maar wel vanwege de rechtsgelijkheid en vanwege de gezondheidsaspecten.

Het zal duidelijk zijn dat de hervorming van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid diep ingrijpen in de inkomenspositie en de bestaanszekerheid van de boeren. Wij hebben daar speciale aandacht voor gevraagd. Wat de gevolgen precies zullen zijn, is nog niet helemaal uitgekristalliseerd.

drs. H.J. Hooglartder, beleidsmedewerker LNV

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 13 juni 2003

De Banier | 24 Pagina's

Tweede Kamer · Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 13 juni 2003

De Banier | 24 Pagina's

PDF Bekijken