Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Stoffig, droog en soms heel nat…

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Stoffig, droog en soms heel nat…

7 minuten leestijd

Waterschappen. Even stoffig als ambtelijk. Althans, zo staan waterschappen te boek. Bovendien worden ze ook al niet populair bejegend na het versturen van het belastingformulier. De vermelding dat ik bestuurder ben bij het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden doet de harten van mijn gesprekspartners niet bepaald sneller kloppen, zo merk ik. Men heeft geen idee wat ik daar doe.

Feiten

En toch doen waterschappen buitengewoon belangrijk werk. En niet omdat ik dat als bestuurder moet zeggen. De feiten spreken voor zich:

• Zo’n 26 procent van Nederland ligt onder zeeniveau. Waar zouden we zijn zonder onze dijken?

• Meer dan de helft van Nederland is blootgesteld aan overstromingsrisico uit zee of rivieren. Waar zouden we zijn zonder onze dijken?

• Achter de dijken wonen ongeveer tien miljoen mensen. Dat is toch meer dan de helft van heel Holland.

Maar wees ook gerust. Nederland is de best beveiligde delta ter wereld. Sinds de watersnoodramp in 1953 is niemand meer door een overstroming om het leven gekomen.

Zoals geschreven: als politiek vertegenwoordiger in het algemeen bestuur bij een waterschap behoef je niet op veel publiciteit te rekenen. Het is daarom goed dat de SGP onlangs een bijeenkomst heeft georganiseerd voor waterschapsbestuurders. We leerden en leren van elkaar. En als vervolg op deze samenkomst benutten we nu de mogelijkheid om in De Banier meer bekendheid te geven aan de waterschappen.

Calamiteiten

Vaak staat het waterschap alleen in de schijnwerpers als er een calamiteit is. Zo herinnert u zich vast nog de media-aandacht bij de dijkdoorbraak in Wilnis, de evacuatie van de Betuwe en, zoals onlangs, het wassende water in de rivieren. Of omgekeerd: de uitdroging van de dijken afgelopen zomer. Te droog en te nat levert gevaar op. Op het moment dat er calamiteiten zijn, worden bestuurders periodiek geïnformeerd (zie kader). En, zoals al opgemerkt, de hernieuwde belangstelling krijgt een piek bij het ontvangen van de belastingaanslag van het waterschap.

De Stichtse Rijnlanden

Er zitten dertig bestuurders in het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR). Ik mag er een van zijn, als SGP’ er. Daarnaast draait een duolid (commissielid) mee. Floor van Os heeft net afscheid genomen en als vervanger is Peter de Rooij uit Rhenen op 17 februari 2011 geïnstalleerd.

Het waterschap is bestuurlijk vergelijkbaar met een gemeente. De dagelijkse bestuurders heten heemraden en we hebben een heuse dijkgraaf (nee, niet die in de Tweede Kamer). Om even een idee te geven wat er binnen het HDSR omgaat:

• Het beheer en de instandhouding van 1300 kilometer hoofdwatergangen, 8000 kilometer kleine sloten, 150 poldergemalen en 700 stuwen, sluizen en duikers. Daarnaast zuiveren 17 rioolwaterzuiveringsinstallaties het afvalwater.

• De belangrijkste primaire kering is die van de dijk tussen Amerongen en Schoonhoven. Deze is zo’n 60 kilometer lang.

• De uitgaven van het waterschap benaderen de 100 miljoen euro, waarvan 9 miljoen voor veilige dijken, 21 miljoen voor onderhoud en beheer van poldergemalen, stuwen en watergangen en 60 miljoen voor schoon water.

Het gebied van het HDSR kenmerkt zich door verschillende landschappen: van de relatief droge Heuvelrug tot het natte westen en de verstedelijking in het midden. Wat betekent dit?

• Het veenweidegebied in het westen van Utrecht kent veel melkveehouderijen. In dit gebied treffen we brede sloten aan en een hoog waterpeil. Als gevolg van ontwatering klinkt de veengrond in, waardoor de bodem daalt. De belangrijkste vraagstukken in dit gebied zijn de beperking van bodemdaling en het tegengaan van wateroverlast.

• Het oostelijke gebied kenmerkt zich door de overgang van bos naar (fruit) boomgaarden: het stroomruggebied (dit komt grotendeels overeen met het Kromme Rijngebied). Hier is het vraagstuk hoe we, rekening houdend met ieders belang, het gebied kunnen voorzien van voldoende oppervlaktewater. Dit is vooral belangrijk voor het grote aantal fruittelers in dit gebied.

• In het midden ligt een fors stedelijk gebied (de stad Utrecht). Daar moet prioriteit gegeven worden aan de verwerking van het regenwater. Bij heftige regen kan het water daar niet weg, met alle gevolgen van dien.

Kerntaken

Discussies die binnen het HDSR gevoerd worden, vallen samen onder het begrip ‘kerntaken’. De opvatting van een groot deel van de vergadering is: Waterschap, doe vooral waar je goed in bent, voer je kerntaak uit en laat de rest over aan andere instituten, waaronder ook overheden. Sommige fracties zijn daarin minder stellig. Het begrip kerntaken blijkt binnen het waterschap overigens altijd weer lastig te zijn. Wat de één als een kerntaak ziet, is voor een ander in het geheel geen kerntaak. Te denken valt aan:

• Uitwisselingen met ontwikkelingslanden.

• Duurzame energie (inkopen van groene stroom ten opzichte van grijze stroom).

• Vervanging van oevers door kademuren van steen.

• Bezit en onderhoud van erfgoed (dijkhuizen, oude gemalen, etc.).

Een andere discussie die vaak terugkomt, is de verdeling van de waterschapslasten over de diverse categorieën, zoals agrariërs, bedrijven, natuur, infrastructuur, etc. Daarnaast ontstaan er vaak discussies in hoeverre je een plus genereert op je (wettelijke)verplichtingen inzake de Kaderrichtlijn Water. Moeten we nog meer vispassages en visvriendelijke gemalen realiseren, natuurvriendelijke oevers aanleggen of waterbergingen creëren? Soms weet de Partij voor de Dieren een heus muskusrattenvangersdebat aan te slingeren. Het is die partij een doorn in het oog dat er rattenvangers bestaan. En daarvan lopen er binnen het HDSR nogal wat rond. Liever zou men alle oevers asfalteren…

Grosso modo is er binnen ons waterschap een verdeling van twee belangen: natuur en milieu versus landbouw, en in het bijzonder fruitteelt. Dat loopt dwars door partijen heen. Aan de ene kant staat Water Natuurlijk, de belangrijkste vertegenwoordiger voor de natuur, die de grootste en tevens collegepartij is, met aan de andere kant de fractie Agrariërs.

Invloed

Welke invloed valt er uit te oefenen als algemeen bestuurslid? Eerlijk is eerlijk: die invloed is beperkt. Het HDSR heeft drie pijlers van beleid: droge voeten, veilige dijken en schoon water. Er is niemand die zal zeggen dat we een van deze pijlers zouden moeten wegbezuinigen. Daarnaast zijn veel taken al vastgelegd in (zelfs Europese) regelgeving. Het is om die reden dat we het voor zo’n 85 procent met elkaar eens zijn over het te voeren beleid.

Hoewel wij opereren vanuit onze verantwoordelijkheid om deze aarde te bouwen en te bewaren (rentmeesterschap), worden er weinig principiële discussies gevoerd. Men is dat ook niet gewend in een functionele democratie zoals het waterschap is. Een voorstel van onze fractie om niet noodzakelijke activiteiten van het HDSR op zondag achterwege te laten, werd met opgetrokken wenkbrauwen ontvangen. Ons voorstel haalde het dan ook niet.

Hoewel de SGP als een van de weinige partijen in de Tweede Kamer tegen een (bestuurlijke) opheffing van de waterschappen was, is deze bestuurslaag toch (zo veel invloed heeft onze partij) overeind gebleven bij dit kabinet. Wel is het de vraag in hoeverre er nog directe verkiezingen komen voor de waterschappen. Het kabinet is namelijk van zins dit indirect via de gemeenteraden te laten plaatsvinden. Hoe het ook zij. Het werk moet worden gedaan.

Gijs van Leeuwen Lid algemeen bestuur Hoogheemraaadschap De Stichtse Rijnlanden


Samenvatting van het situatierapport (13-01-2011) van Patrick Poelmann, dijkgraaf bij Hoogheemraaadschap De Stichtse Rijnlanden

Momenteel nemen wij maatregelen of bereiden wij maatregelen voor volgens ons Calamiteitenbestrijdingsplan, voor het peil 15.50 – 16.00 bij Lobith.

De belangrijkste maatregelen zijn:

1. Intensiveren van rijdende dijkinspectie, naar tweemaal per 24 uur.

2. Informeren van dijkgemeenten via (deze) memo.

3. Adviseren van dijkgemeenten om zwaar verkeer op de dijkweg te beperken en een parkeerverbod voor te bereiden.

4. Opzetten van peilen in verschillende sluiskommen, zodat tegendruk geboden kan worden bij stijgend water in de rivier.

5. Informeren van burgers door vraag-antwoordlijsten op de website www.hdsr.nl.

6. Informeren van media over maatregelen die wij nemen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 4 maart 2011

De Banier | 24 Pagina's

Stoffig, droog en soms heel nat…

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 4 maart 2011

De Banier | 24 Pagina's

PDF Bekijken