Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Opvoeding op basis van

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Opvoeding op basis van "verlichte ideeën" - pagina 18

9 minuten leestijd

s c h a p is k w a a d e n b e d e r f t de m e n s , w a n n e e r n i e t de juiste o p v o e d i n g er a a n te pas k o m t . M a a r d a n b e k i j k t P e s t a l o z z i de p r a k t i j k v a n het l e v e n . H i j s c h r i j f t i n de j a r e n 1781 tot 1787 z i j n d r i e d e l i g e r o m a n : „ L i e n h a r d t u n d G e r t r u d " . W a t hij d a a r , met n a m e i n het g e z i n s l e v e n , b e s p e u r t , doet hem zeggen : ,,De mensen zijn v a n nature goed en z o u d e n zo graag goed z i j n " . H é , zij z i j n d u s i n de p r a k t i j k v a n het l e v e n n i e t g o e d ! H o e k o m t dat, P e s t a l o z z i ? W a n n e e r P e s t a l o z z i d a n g a a t n a d e n k e n , z i e t hij i n g e d a c h t e n een h o m m e l , d i e v a n de ene b l o e m n a a r de a n d e r e v l i e g t o m h o n i n g te p e u r e n . K i j k , z e g t d a n d e z e m a n d e r V e r l i c h t i n g , z o g a a t het o o k i n d e m e n s e n w e r e l d . H i e r e n d a a r is er een i n d i v i d u , d a t a . h . w het b o z e tot z i c h t r e k t , het o p z i c h i n l a a t w e r k e n . H e t b o z e g r i j p t d e z e m e n s a a n , e n v r e e t met z ' n b o o s h e i d a l d i e p e r i n z i j n leven in. E r zijn dus t o c h boze, slechte mensen ? W a a r k o m t dat boze d a n v a n d a a n , P e s t a l o z z i ? H i j gaat hier d a n , anders d a n Rousseau, op i n , haalt een oude k e t t e r i j u i t d e t i j d d e r eerste c h r i s t e n e n n a a r v o r e n , e n z e g t : het zit z ó : i n de m e n s z i j n a a n w e z i g een g o e d e e n een k w a d e n a t u u r . D a t is v a n d e n b e g i n n e a l z o g e w e e s t . B e i d e , het g o e d e e n het k w a d e , m e n e n er r e c h t o p te h e b b e n , z i c h v o l g e n s e i g e n w e t t e n te o n t w i k k e l e n . H e t z a l er n u m a a r o m g a a n , of 's m e n s e n g o e d e a a n l e g z i j n b o z e a a n l e g o v e r g r o e i t . D a t d i t p l a a t s heeft, d a a r m o e t de o p v o e d i n g voor zorgen. P e s t a l o z z i b a s e e r t d e z e m e n i n g o p de g e d a c h t e , d a t het G o d s w i l is g e w e e s t , d a t v a n s t o n d e a a n i n de m e n s d e z e t w e e n a t u r e n n a a s t e l k a a r z o u d e n a a n w e z i g z i j n . I e d e r m e n s is, v o l g e n s d e z e l a t e r e o p v a t t i n g v a n P e s t a l o z z i , g o e d é n k w a a d . O o k het b o z e is een stuk n a t u u r . M a a r . . . d i e b o z e n a t u u r m o e t t e n o n d e r geb r a c h t w o r d e n . D a n k a n , w a n n e e r 's m e n s e n v e r s t a n d z i c h r i c h t o p de n a t u u r , z o a l s d e z e er is, o o k b u i t e n de m e n s . W a n t d i e is g o e d . D e h o g e r e n a t u u r (het g o e d e i n de m e n s ) m o e t o v e r de l a g e r e n a t u u r (het b o z e i n de m e n s ) z e g e v i e r e n . D a t heeft z e k e r p l a a t s , w a n n e e r het v e r s t a n d z i c h r i c h t o p de a l g e m e n e ( g o e d e ) natuur. W e k u n n e n n i e t n a l a t e n te z e g g e n : „ M a n , m a n , w a a r k o m t U toch terecht (en w a a r k o m e n mét U zovelen t e r e c h t ! ) , w a n n e e r p e r t i n e n t w o r d t g e w e i g e r d de l e e r d e r S c h r i f t a a n te n e m e n e n g e p o o g d w o r d t d e m e n s n a a r z i j n w e z e n te d o o r g r o n d e n v a n u i t de n a t u u r , g e z i e n als een g o e d e , v o l m a a k t e z i j n s w i j z e , z o a l s de V e r l i c h t i n g dat d e e d . D a n k o m t e c h t e r de F r a n s e R e v o l u t i e . D e ene m e n s v e r m o o r d t de a n d e r e „ a a n de l o p e n d e b a n d " , b . v . i n P a r i j s .

17

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 16 maart 1963

Koop de waarheid | 32 Pagina's

Opvoeding op basis van

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 16 maart 1963

Koop de waarheid | 32 Pagina's

PDF Bekijken