Bekijk het origineel

Identiteit

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Identiteit

4 minuten leestijd

De heer die naast mij in de vliegtuigstoel was vastgesnoerd, keek nog eens ten afscheid naar de snel kleiner wordende palmen.

„Hoe verder ik reis,” zei hij, „hoe meer Europeaan ik mij voel.”

Hij was Zwitser, maar ik begreep dat hij het niet over jodelen had, noch over het feit dat de treinen er exact op tijd lopen. Al mag dit laatste niet onderschat worden: de bisschop van Butuaan (op de Philippijnen) loopt sinds zijn bezoek aan de lage landen met een nederlands spoorboekje in zijn zak en houdt niet op zijn gelovigen er op te wijzen dat de trein 5539 om 11.50 v.m. in Culemborg aankomt en om 11.52 weer vertrekt. En dat niet alleen, zo voegt monseigneur er dan aan toe, in theorie maar ook in werkelijkheid.

Hetgeen bij mensen die gewend zijn van hun bussen alleen maar te weten: „vertrek in de loop van de voormiddag”, de bewondering voor dat volk op klompen enorm doet toenemen en hen daarnaast het gevoel geeft dat ze er nog lang niet zijn… wat precies de bedoeling van de bisschop is.

Nee, mijn metgezel bedoelde wat anders. Meer het gevoel dat ik zelf gehad had in het Albert Schweitzer ziekenhuis van Lambarene. Zaterdagsavonds zat men daar in gemakkelijke stoelen in de conversatiezaal; groenbekapte olielampen zorgden voor sfeerverlichting en de hongaarse internist zorgde voor de wekelijkse muziek. Dat was (hoe kan het ook anders bij de navolgers van Schweitzer!) een door hem samengesteld klassiek programma, dat op de volle hi-fi sterkte met een door Amerika geschonken stereo-installatie werd weergegeven. Ik bofte, het was een 3-B avond: Bach, Beethoven en Brahms.

Op zo ’n moment, wanneer in de enkele seconden stilte de geluiden uit het oerwoud duidelijk maken waar je bent, krijg je dat gevoel van: „daar hoor ik bij, daar wortel ik in.”

Er is een mooi woord voor: identiteit.

Dat zijn niet alleen hoogdravende dingen als de drie B’s… het is ook de conference van Wim Kan en de platen van Anton Pieck, het stadhuis te Middelburg en de Doelen in Rotterdam, en vult u maar verder aan… de lijst is eindeloos.

Identiteit is tegenwoordig een groot woord in bijvoorbeeld Afrika. Men is op zoek naar de afrikaanse identiteit. Anderen zeggen dat die indentiteit bedreigd wordt door de aanraking met het Westen.

Dat laatste is juist.

Wij hoeven daar overigens niet zo geweldig dik over te doen. Want het is natuurlijk wel leuk om, door Amsterdam lopend, langs je neus weg een Amerikaan te wijzen op het oudste stenen huis van de stad (1581) en er dan aan toe te voegen dat er per die datum in Amerika nog helemaal geen huizen stonden, laat staan stenen bouwsels. Maar dergelijke neigingen vergaan als je door bijvoorbeeld Madurai in India loopt en daar een tempelcomplex ziet, ter grootte van een Olympisch Stadion, gebouwd in een tijd toen onze voorouderen nog ergens in holle boomstammen in de wouden van Centraal Europa leefden, vele, vele eeuwen voor ze in diezelfde boomstammen de (toen nog schone) Rijn kwamen afzakken. En dan praat ik nog niet over het feit dat toen genoemde voorouders elkaar op de Veluwe met knuppels achterna zaten, de Azteken dingen bouwden, die nu nog ieders bewondering opwekken. Enzovoorts.

Het is allemaal maar betrekkelijk.

Maar die invloed van onze westerse cultuur op de „identiteit” van anderen is er niet minder sterk om. Het moet ons én hen beide echter te denken geven dat die invloed niet het sterkst komt vanuit onze geestelijke waarden, maar vanuit de materiële aspecten van onze goed-geoliede samenleving.

Daar zitten, zoals de bisschop van Butuaan zou zeggen, heel aantrekkelijke kanten aan.

Doch zijn vraag is: kun je het in de hand houden, door bijvoorbeeld niet alles over te nemen, maar slechts een beetje?

„Ik vrees van niet” zei een Afrikaan. „Je kunt ook niet een beetje zwanger zijn.”

Dat slaat, het zal u duidelijk zijn, noch op jodelen, noch op de drie B’s.

Maar wel op de prijs die betaald moet worden om de treinen op tijd te laten lopen…

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 1 maart 1974

Zendingsblad van de Gereformeerde Kerken in Nederland | 24 Pagina's

Identiteit

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 1 maart 1974

Zendingsblad van de Gereformeerde Kerken in Nederland | 24 Pagina's

PDF Bekijken