Bekijk het origineel

Zending en ontwikkeling

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Zending en ontwikkeling

7 minuten leestijd

Je hoort — zo wordt er van tijd tot tijd gezegd — ook in verband met de zending tegenwoordig van alles en nog wat over ontwikkeling, bewustmaking, sociale vernieuwing… maar gaat het in de zending nog wel om de verkondiging van het evangelie?

Er dringen zich in elke tijd bepaalde begrippen naar voren, waarin een kristallisatie plaatsvindt van een gedachtenstroom, die in allerlei verbanden richting-gevend wordt.

Een dergelijk begrip is in onze tijd „ontwikkeling”.


God voert zijn heilsplan voor de wereld ondanks alles uit


Ook wie zich bezighoudt met de zen-dingstaak van de kerk in de wereld moet zich terdege realiseren, wat er aan dat begrip ontwikkeling allemaal vast zit in deze tijd en van hoe grote en ingrijpende betekenis dat is, voor wat men onder zending verstaat, en hoe men de zendingstaak wil uitvoeren.

Misschien denkt u het te begrijpen en gaan uw gedachten in de richting van het verband tussen ontwikkelingssamenwerking en zending.

Welnu, dat hoort er ook bij.

Maar het verband tussen zending en ontwikkeling reikt in het denken van velen nog een heel eind verder.

Een bijbelse gedachte, die op het ogenblik veel aandacht trekt, is dat God zijn heilswerk uitvoert in deze wereld met onweerstaanbare macht. Misschien is de grote belangstelling voor deze bijbelse boodschap een gevolg van het mislukken van zoveel met grote inspanning begonnen vernieuwingsbewegingen in deze eeuw en van zoveel catastrofes van menselijke pogingen om een nieuwe en betere samenleving op te bouwen. Veel idealisme is ten onder gegaan in de beide wereldoorlogen en in het falen daarna om tot werkelijke opbouw te komen.

Het is in zulke omstandigheden een grote troost te mogen geloven, dat God zijn heilsplan voor de wereld ondanks alles uitvoert en daarin niette stuiten is door werkelijke tegenstand of machteloze onwil van mensen.

Ook voor de zending zoekt men troost ia deze gedachte, dat God zijn werk voltooit ondanks alle menselijk falen. De geweldige zendingsinspanning, die in de vorige eeuw is begonnen, heeft immers niet het verwachte resultaat gehad. Lang heeft men geloofd, dat de wereld voor Christus zou worden gewonnen en dat de andere godsdiensten de verdwijning nabij waren. De prediking van het evangelie heeft nu wel geleid tot de planting van de Kerk van Christus in de gehele wereld en dat is een reden tot grote vreugde. Maar de kerken in vele landen zijn zo klein, dat hun ledental maar een heel klein percentage van de bevolking uitmaakt. En in plaats van verdwijning van de religies heeft de twintigste eeuw een enorme herleving van oude en het ontstaan van vele nieuwe te zien gegeven. Daarnaast heeft de secularisatie van de kerken in de oude wereld grote delen daarvan losgemaakt en heeft ook in Azië, Afrika en Latijns-Amerika een veel groter effect, dan de verkondiging van het evangelie.


Wereldreligies herleven en nieuwe religies ontstaan


Geen wonder dus dat bij het te kort schieten van de „zending door mensen” (missio hominum) het als een grote troost ervaren wordt dat „Gods zending” (missio Dei) onhoudbaar haar doel bereikt.

Gods heilshandelen in de wereld triumfeert over alle tegenstand! Deze troost mogen we inderdaad ontlenen aan de bijbel.

Nu gaat men echter in het verstaan van deze boodschap toch dikwijls ver buiten de bedoeling van de bijbelse boodschap. Men meent het zo te mogen zien, dat dit heilshandelen Gods zich doorzet in alle ontwikkelingen in de wereld. In alle strijd voor gerechtigheid en in alle humanisering van de samenleving, in de bewegingen van de vrijheidsstrijders tegen het koloniale bewind of tegen het racisme, in de bewustwording in Latijns-Amerika en de daarmee gepaard gaande inzet voor sociale hervormingen, in de actie voor de rechten van de mens door de Verenigde Naties en in de herrijzing van China onder leiding van Mao Tse Tung, kortom: in alles wat de wereld beweegt, meent men Gods heilshandelen en de verlossende, bevrijdende kracht van Christus’ opstanding te mogen herkennen en aanwijzen.


Gods heilsplan ook in andere religies?


Overal meent men te zien de nieuwe mensheid en de nieuwe menselijkheid in Christus. Ook de andere godsdiensten wil men dan zien als opgenomen in Gods heilsplan. En ook in het universele proces der secularisatie doortrekt als het ware een anoniem christelijk ferment de wereld. Secularisatie betekent dan: de wereld bezien voor wat zij echt is: wereld, niet goddelijk van aard. En de wereld zo te zien, wordt geacht te zijn vrucht van het evangelie.

Daarom is de invasie van westerse wetenschap en techniek, van betere landbouwmethoden en zakelijker handelsverkeer allemaal bij elkaar een stuk van de grote bevrijding. De wereldsamenleving, die we vandaag om ons heen zien groeien heeft daarom, zo zegt men, een structurele christelijkheid in zich en wordt voortgestuwd naar de grote voleinding.

Deze gedachtengang doet sterk evolutionistisch aan. Er komt een opvatting in te voorschijn, die Gods heilshandelen maakt tot een soort van ontwikkelingsproces, waarin alle mensen, van welk geloof ook, of van welk soort ongeloof ook, begrepen zijn.

Zending wordt dan ook teruggebracht tot hoogstens een deelname in dit alles-omvattende proces, waarbij de taak van de zending dan speciaal is, om de mensen op de hoogte te brengen, voorzover ze het nog niet weten, van dit ontwikkelingsproces naar het heil toe, waarin ze allen zijn opgenomen. Daarbij is de gemeente dan te zien als de eersteling der nieuwe schepping, die als voorbeeld het heil moet zichtbaar maken.

Alle zendingsactiviteiten met het woord en met de daad zijn dus in dit ontwikkelingskader opgenomen en deze activiteiten zullen moeten worden ingepast in de inspanningen van welke zijde en van welke aard ook, die zich op ontwikkeling, humanisering, bevrijding, gerechtigheidsbevorde-ring richten.

Het is wel duidelijk dat in een dergelijke gedachtengang centrale elementen in de bijbelse verkondiging verdwenen en uitgeschakeld zijn.


Centrale elementen in bijbelse boodschap uitgeschakeld


Deelgenootschap in het heil staat in de bijbel in onverbrekelijke samenhang met gehoorzame aanvaarding door het geloof van het gepredikte evangelie. De taak van de zending is om de mensen op te roepen tot dit geloof en om zich om te keren: zich af te keren van de ondergang en zich te keren tot het heil: zich te bekeren tot God. Laat u met God verzoenen door Christus’ bloed: dat is de boodschap van de kerk aan de wereld. Er is in de bijbel nergens sprake van, dat de hele wereld en alle mensen „zo maar” in Gods heilshandelen begrepen zouden zijn. De bijbel spreekt altijd over heil in samenhang met geloof.


Bijbel spreekt over heil in samenhang met geloof


Intussen mogen we niet vergeten, dat God inderdaad in de wereld werkt en dat Christus’ opstanding de wereld niet onberoerd laat. Hij is de met luister gekroonde Heer der geschiedenis. Daarom heeft de vorige gereformeerde synode terecht gezegd, dat waar in de wereld iets zichtbaar wordt van het humanuni: de menselijkheid, er iets zichtbaar wordt van Christus’ werk.

Daarom is samenwerking in zeer wijde verbanden roeping. Maar altijd om daarbij op te roepen tot geloof en te wijzen op de enige bron van het heil: Jezus Christus.

In bijna alle wetenschappen en ook in alle ideologieën wordt tegenwoordig gesproken over ontwikkeling. Het is van het grootste belang goed te begrijpen, wat precies bedoeld wordt ook in verband met de zending, werelddiakonaat en ontwikkelingssamenwerking. Het evangelie geeft wel een geweldige troost te midden van menselijk falen en het verliezen van de moed.

Maar het is zaak te weten, wat de enige troost is.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 1 april 1974

Zendingsblad van de Gereformeerde Kerken in Nederland | 24 Pagina's

Zending en ontwikkeling

Bekijk de hele uitgave van maandag 1 april 1974

Zendingsblad van de Gereformeerde Kerken in Nederland | 24 Pagina's

PDF Bekijken