Bekijk het origineel

Rondom zuid-afrika (II)

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Rondom zuid-afrika (II)

6 minuten leestijd

Als Zuidafrikaan moet ik heftig reageren op het artikel van de heer Dekkers. Ook ben ik teleurgesteld dat het mogelijk is dat Europeanen, die een bezoek hebben gebracht aan Zuid-Afrika, terugkomen met dergelijke ideeën. Of hebben ze die ideeën eigenlijk al vóórdat ze hier weggaan? Ik kan onmogelijk kalm reageren op zulke impressies; ik hoop dan ook dat de lezer er begrip voor zal hebben, als mijn antwoord hierop een beetje onbeleefd lijkt.

1. Het is hoog tijd dat men in Europa leert dat woorden als ‘bantu’ en ‘niet-blanke’ woorden zijn, die door de meeste zwarte mensen als een belediging ervaren worden. Het ene woord werd door blan-ken uitgevonden om diegenen aan te duiden, aan wie ze meestal nog ergere namen gaven, en het tweede is een negatieve beschrijving, die even onaanvaardbaar is. Woorden als ‘zwarte’ en Afrikaan’ zouden vandaag gebruikt moeten worden.

2. In het stuk van de heer Dekkers klinkt een voortdurend aanwezig paternalisme door jegens de zwarte persoon. Deze houding is precies één van de problemen, die we in ons land hebben. De meeste blanken zijn zich er niet van bewust dat ze een zeer paternalistische houding aannemen tegenover de zwarten, in alle contacten.

De heer Dekkers zegt dat de kerk (dat wil zeggen: de blanke kerk) zoveel heeft gedaan voor de ‘geestelijke en materiële positie van de niet-blanken’. Het ontbreekt er nog maar net aan dat de zwarten eigenlijk dankbaar zouden moeten zijn voor wat ze ontvangen.

Het hele concept van blanken, die voelen dat ze iets gedaan hebben ‘voor niet- blanken’, is fout en onderstreept juist nog eens de afhankelijkheidsverhouding tussen zwart en blank.

3. De blanke zou de zwarte hebben ‘bevrijd’ uit de greep van het heidendom en het immer aanwezige gevaar van stammenoorlogen. Zo’n opmerking verraadt een ernstig tekort aan begrip voor de gevoelens, die zwarten (en ook anderen) hebben over de geschiedenis van Zuid-Afrika.

Het is eenvoudig het toppunt van arrogantie om aan de zwarte niet de menselijke kwaliteit toe te willen kennen, waardoor hij zijn eigen belangen (of die van anderen) zelf kan behartigen.

De toekomst van Zuid-Afrika zal zeker geen gelukkige toekomst zijn, als de blanken niets anders kunnen doen dan de zwarten afhankelijk maken van de blanken, zowel in materieel als in geestelijk opzicht.

Elke relatie, of die nu ligt op materieel of sociaal terrein, die een situatie creëert waarin zwart van blank afhankelijk is of arm van rijk, is gevaarlijk, vooral wanneer die naar extreme situaties gedreven wordt. Apartheid probeert deze afhankelijkheid op te bouwen door het instellen van ‘thuislanden’ of ‘bantustans’.

Soweto

De opmerkingen van de heer Dekkers over de oorzaken van de onlusten in Soweto en in andere plaatsen brengen nog meer vooroordelen aan het licht:

a. Door veel blanken, ook door de heer Dekkers, wordt aangenomen dat de zwarten gelukkig en tevreden met hun lot zouden zijn, als ze niet voortdurend zouden worden beïnvloed door zogenaamde agitatoren uit het buitenland en door communisten en blanken van buitenaf’. Dit is arrogant, omdat daarmee verondersteld wordt dat de zwarten zelf hun grieven en ontevredenheid niet onder woorden zouden kunnen brengen.

Maar daarnaast daag ik de heer Dekkers uit om meer precies te zijn over deze ‘agitatoren’ en ‘communisten’. Als die er waren, zou de efficiënte Zuidafrikaanse politie ze allang gevangen genomen hebben en ze voor de rechtbank gebracht hebben, zodat de hele wereld ze kon zien.

Helaas is dit niet gelukt en er kan geen bewijs gevonden worden. Ze bestaan gewoonweg niet.

Wanneer zullen de mensen, die apartheid aanhangen, beseffen dat er een tijd komt dat een onderdrukt volk zich losbreekt uit het keurslijf van apartheid, waarin het geplaatst is?

b. De beschrijving van de rol, die de zgn. tsotsi’s gespeeld zouden hebben, toont een volkomen gebrek aan begrip voor de sociologie van ghetto’s in de steden, waar dan ook te wereld. Ik bespeur een soort leedvermaak, waarmee deze a sociale mensen aansprakelijk gesteld worden voor wat er is gebeurd, met het doel de politieke onrust en het verzet onder de zwarte bevolking af te zwakken. Het is belachelijk om te zeggen dat tsotsi’s zijn losgemaakt uit het stamverband en dáárom a-sociaal zijn.

De heer Dekkers heeft in Zuid-Afrika niets geleerd. Zijn ‘kritische’ benadering is oppervlakkig. Zijn manier om ‘de communisten buiten te houden’ is waarschijnlijk de beste manier om hen ‘binnen te krijgen’.

Stammenverhoudingen

Europese stammenverhoudingen (de heer Dekkers is erg bezorgd over de zwarte stammenverhoudingen in Zuid-Afrika, die op oorlogen uit zouden lopen als de welwillende blanke politie/leger/regering er niet was) hebben genoeg bloed doen vloeien. Dat is de reden dat wij, Zuidafrikanen, nogal moeite hebben met de waarschuwende vinger, die naar ons opgeheven wordt door Europeanen. Vooral wan neer de angst voor stammenverhoudingen gebruikt wordt om de gewelddadige overheersing, waaronder wij lijden en waarmee wij worstelen, te rechtvaardigen.

Ik kan me voorstellen dat de heer Dekkers het moeilijk heeft met president Amin van Oeganda. Hij is een uitzondering; maar er was een tijd dat wij het moeilijk hadden met de heer Hitler.

Europeanen zouden een beetje aarzelend moeten zijn om ons een prognose voor harmonieuze rassenverhoudingen aan te bieden. We willen gerechtigheid en wij willen gelijkheid. We hebben genoeg van de oplossingen, die blanken klaar hebben als ‘het beste voor hen’ (de zwarten). We willen geen oplossingen, die erop gericht zijn de hiërarchie van wit-boven en zwartonder in stand te houden; aalmoezen geven aan de verdrukten is nu precies de kwaal, waar een eind aan moet komen.

Als Zuidafrikaan voel ik me door dit soort benadering beledigd. Die helpt ons niet, integendeel, maar drukt ons met de neus op de enorme strijd, die we nog vóór ons hebben.

We zijn dankbaar te weten dat er in Nederland andere mensen zijn, die onze zaak voor vrede en vrijheid steunen en wier constructieve bijdragen ons helpen bij het oplossen van onze problemen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zondag 1 mei 1977

Diakonia | 36 Pagina's

Rondom zuid-afrika (II)

Bekijk de hele uitgave van zondag 1 mei 1977

Diakonia | 36 Pagina's

PDF Bekijken