Bekijk het origineel

Expressie door woord en gebaar

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Expressie door woord en gebaar

Nóg een academie in Kampen

5 minuten leestijd

Onder de titel "om de kunstenaar van morgen" is in het vorige nummer uiteengezet hoe de christelijke academie voor beeldend kunstonderwijs, die in augustus 1978 in Kampen start, aan de studenten een oriëntatie wil geven vanuit de protestants-christelijke levensbeschouwing, opdat het hen later als kunstenaar gemakkelijker kan vallen hun artistieke levenstaak te vervullen vanuit de bijbelse roeping. Aan het slot van dat artikel deed ik een beroep op uw belangstelling en voorbede. Naar mijn gevoel is het niet overbodig daarop thans nog wat nadruk te leggen. Kunstnaars nemen immers binnen de protestants-christelijke leefgemeenschappen maar een bescheiden plaats in. Dat is jammer. Want de kunstenaar is iemand, die begaafd is met het vermogen tot het scheppen van schoonheid. Hij kreeg van God het artistieke talent, vaak nog gepaard aan een oorspronkelijke kijk, een visie, op het menselijk gebeuren.

Deze gaven onderscheiden de beoefenaar der schone kunsten vaak zo van anderen, dat hij wat naast de gemeenschap dreigt te komen staan — als buitenbeentje — en soms uiteindelijk ook komt te staan. Men begrijpt de artiest(e) niet. Ook kerkmensen zijn dikwijls zo bezig met het "nodige", dat zij geen oog over hebben voor het schone. Daardoor genieten zij minder in hun leven dan mogelijk zou zijn.
Tot hun eigen schade. Onnodig overigens.
En de kunstenaar raakt wat geïsoleerd: hij voelt de communicatie enigszins verflauwen — naar hem luistert men niet — en ervaart voorts de vaststaande meningen om zich heen als beklemmingen, die zijn mogelijkheden tot ontplooiing begrenzen.
Daaruit zoekt hij naar bevrijding en vindt zijn weg, desnoods alleen.
Ik meen dat het goed zou zijn, als wij christenen ons meer open zouden opstellen en onze opmerkzaamheid konden aanscherpen, zodat wij een meer positieve waardering gaan opbrengen voor de artistieke eigenschappen van onze medemensen, zeker als zij "huisgenoten in het geloof" zijn.
Dat geldt niet alleen voor hen, die kunstzinnig gestalte weten te geven aan tastbaar materiaal, maar evenzeer voor personen, die zich kunnen uitdrukken in de abstracte kunsten.

"Taal" in uitgebreide zin
Voor ons, mensen, is de taal bij uitstek geschikt om zich uit te drukken. Daarbij kan men de "taal" dan in de uitgebreide zin van het woord opvatten, en wel als elk middel waarmede men gedachten en gevoelens aan anderen kan kenbaar maken.
Dus zowel de klanken, die gezongen of gesproken worden, als de tekens, welke gedrukt of geschreven zijn, of ook de stille taal van een houding of een blik. Maar taal is meer dan alleen een communicatiemiddel. Het is ook een middel tot beïnvloeding. Een woord kan treffen of ontroeren.
Een woord kan dus een mens veranderen. Woorden dragen ideeën en wekken weer nieuwe gedachten. Woord en gebaar hebben grote betekenis.
De laatste tientallen jaren heeft de taal ook in het onderwijs meer aandacht en plaats gekregen. Men denke aan de mogelijkheden bij het middelbaar en voorbereidend hoger onderwijs en bij bepaalde vormen van beroepsonderwijs en vormingsinstituten om op het rooster het vak "expressie door woord en gebaar" te plaatsen, al geschiedt dit vaak onder een andere naam, zoals dramatische vorming of toneelkunst.
Met het doel studenten op te leiden voor beroepen, zowel binnen het onderwijs als daarbuiten, waarin het gericht gebruiken van woord en gebaar centraal staat, zal hopelijk in augustus 1979, en eveneens in Kampen, de Christelijke academie voor expressie door woord en gebaar zijn vierjarig programma beginnen. Het verkrijgen van de wettelijke bevoegdheid als docent voor het vak "expressie door woord en gebaar" zal een belangrijk einddoel van de opleiding zijn. Met het oog op de bovenaangegeven mogelijkheden bij het onderwijs en de vormingsinstituten een zaak van grote betekenis. Maar de doelstelling van de academie is breder: zij tracht met haar studie-aanbod de studenten een begeleiding te geven, die hen in staat zal stellen met woord en gebaar dienstbaar te zijn binnen het cultuurgebeuren.
Vanuit de grondslag van de academie gezien is cultuur meer dan de levensstijl van een samenleving. Het omvat de vaak moeizame en vernederende geschiedenis van mensen, die het bekende verlaten en het onbekende, dat beloofd is en verwezenlijkt moet worden, tegemoet treden.
Het is niet alleen nadoen van wat was en is, maar evenzeer handelen, vooruitlopen op wat beloofd is, en er voor zorgdragen dat de geschiedenis, ook in de toekomst, menselijk zal blijven. Op weg gaan, telkens orde brengend in de chaos.
Vier studiejaren wil de academie ontmoetingsplaats zijn, waar mensen onderweg bezig zijn met "woord en gebaar", opdat de mens, ondanks alles, vormen mag vinden en aangeven om zijn eigen geschiedenis bespreekbaar en zichtbaar te houden.

Studieprogramma
Het studieprogram voor het eerste jaar wordt gekenmerkt door persoonlijke vorming, die voor een groot deel zal bestaan uit het aanleren van technische vaardigheid. Het accent in het tweede jaar ligt op de wijze van overdragen binnen de groep. In het derde jaar, waarin ook een begin wordt gemaakt met de stage, kiest men de definitieve studierichting, terwijl in het vierde jaar de afronding van de gekozen studierichting plaatsvindt.
Voor het eerste studiejaar gaan de gedachten uit naar een vakkenpakket, waarin plaats is voor: geestelijke en maatschappelijke oriëntatie, psychologie, (paed)agogie, didactiek, Nederlands, en expressie door woord en gebaar.
Dit laatstgenoemde, minst bekende vak zal tweederde van de lestijd in beslag nemen. Het beoogt het verkrijgen van vaardigheid in het zich uitdrukken in de taal, maar evenzeer het leren beheersen van het lichaam alsook het tot uitdrukking brengen van gedachten, bedoelingen en gevoelens door de combinatie van woord en gebaar.

Ver gevorderd
Al is aan het start laten gaan van de academie voor beeldend kunstonderwijs voorrang gegeven, toch zijn ook de voorbereidingen voor de academie voor expressie door woord en gebaar in een ver gevorderd stadium, door de inbreng van een aantal enthousiaste deskundigen en de begeleiding vanuit onze theologische hogeschool. Aan dat adres kunnen schooldecanen, studenten en belangstellenden inlichtingen inwinnen: Bureau C.C.S., Koornmarkt 1, Kampen.


De heer Ros is waarnemend voorzitter van het stichtingsbestuur christelijk cultureel studiecentrum.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 maart 1978

Kerkinformatie | 32 Pagina's

Expressie door woord en gebaar

Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 maart 1978

Kerkinformatie | 32 Pagina's

PDF Bekijken