Bekijk het origineel

46.000 lijken

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

46.000 lijken

4 minuten leestijd

Aarzelend volgden we de jonge vrouw omlaag de trappen af, naar een grote ruimte onder de kerk. Daar stonden, afgedekt door de Rwandese vlag, de lijkkisten van meer dan 46.000 gedode Rwandezen. Bijeen gebracht vanuit de regio. In 1994 was ze 18 jaar oud, vertelt de vrouw. Het was het jaar van de Rwandese genocide. Vijfduizend mensen waren naar de kerk gevlucht. Ze dachten er veilig te zijn, maar werden allen gedood. De Rwandese genocide heeft naar schatting tussen de 800.000 en een miljoen mensen het leven gekost. Ze werden in koelen bloede afgeslacht. De kerk is tot herdenkingsplaats gemaakt.

‘Christenen hebben gedood’
‘De volkerenmoord is een schande voor ons allen’, zei dominee Eliphaz Hakizimana van de Presbyteriaanse Kerk in Rwanda tien jaar na de slachting. ‘Onder de christenen zijn er die gedood hebben en anderen die dat niet gedaan hebben. Er zijn ook christenen die niet alleen gedood hebben, maar hebben geprobeerd anderen te verdedigen. Vraag me niet om percentages.’
Het gruwelijke verleden van het Afrikaanse land speelde een rol tijdens de vierdaagse herdenking van het 100-jarig bestaan van de Eglise Presbytérienne au Rwanda, afgelopen augustus. Hoogtepunt in de vieringen was in Amahoro, het grootste stadion van de Rwandese hoofdstad Kigali. Namens de generale synode van de Protestantse Kerk in Nederland was een delegatie aanwezig: de predikanten H. Makkinga en J. van Schaardenburgh, die vroeger als zendingswerkers in Rwanda actief waren, Sietske Renting namens Kerk in Actie en ondergetekende als preses van onze synode. Vanuit vele Afrikaanse, Amerikaanse, Canadese en Europese kerken waren vertegenwoordigers aanwezig.
Al bijna vijftig jaar waren er bijzonder goede contacten tussen Rwanda en de Gereformeerde Kerken in Nederland. Veel van het prachtige werk dat we in het Afrikaanse land aantroffen werd vanuit die bloedgroep in onze Protestantse Kerk gerealiseerd. Ook Kerk in Actie draagt op dit moment bij aan een aantal projecten in Rwanda.

Lichaam van Christus
Er is internationaal grote waardering voor de inzet die de Presbyteriaanse Kerk van Rwanda geeft voor de opbouw van het kerkenwerk en daarmee ook voor de opbouw van het land. In het Amahoro-stadion mocht ik spreken namens onze kerk. Daar heb ik benadrukt dat we als kerken wereldwijd samen ‘het lichaam van Christus’ vormen. En dat, naar het woord van de apostel Paulus, als één lid lijdt, alle anderen meelijden. Namens de generale synode van onze kerk hebben we een plaquette aangeboden met daarop het woord uit Psalm 36 vers 10: ‘Bij U is de fontein van het leven, in Uw licht zien wij licht’.

Iets van dat licht zagen we tijdens ons bezoek aan de diaconessen in het dorp Rubengera. Deze zustergemeenschap, verbonden met het Zendings-Diaconessenhuis in Amerongen, heeft in samenwerking met de Presbyteriaanse kerk de zorg voor wees- en straatkinderen op zich genomen. Na de genocide waren er 95.000 wezen. Momenteel leven in Rwanda meer dan 100.000 kinderen in kinderhuishoudens: de ouders zijn overleden, de oudste kinderen zorgen voor de kleinsten. De diaconessen in Rubengera hebben inmiddels zes wooneenheden gebouwd voor elk 12 kinderen. Onder inspirerende leiding van Anke Slagmolen krijgt wordt een adoptieplan voor 150 kinderen uit de omgeving uitgevoerd. Aan het landbouw-toerustingsproject van de zusters levert de Nederlander Wim Nijwening uit Dronten vanuit zijn vakgebied (Hogere Landbouwschool) een grote bijdrage.

In de diepte
Bij alle gerechtvaardigde vreugde over het 100-jarig bestaan van de Presbyteriaanse Kerk hebben we ook gedeeld in de vele zorgen die deze en de andere kerken meemaken, dertien jaar na de genocide. Er is veel onderling wantrouwen, er is latente haat, maar het is geweldig bemoedigend om te zien hoe in die gevoelens kracht wordt geput uit het Evangelie. Naast de grote last van het genocideverleden, kampt het land onder de grote nood van de hiv- en aidsproblematiek en van grote aantallen weesen straatkinderen. Wat een veerkracht voor dit zo zwaarbeproefde volk.
Opnieuw wordt geprobeerd ‘in de diepte met het Evangelie bezig te zijn’, zei de eerder genoemde dominee Elifaz. Dat is niet alleen nodig in Rwanda. We weten dat het er ook in ons zo geseculariseerde land voor de christelijke kerk op aan komt. Opnieuw heb ik veel geleerd van christenen in een totaal andere context dan de onze. En van de geschiedenis! Laten we vandaag ook ten aanzien van de nood in een ander Afrikaans gebied, Darfur, niet een andere kant uitkijken.

Gerrit de Fijter is preses van de generale synode.


Fotobijschrift
Meer dan 100.000 Rwandese kinderen wonen in een kinderhuishouden. (foto: ICCO/Carl Jansen)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 1 oktober 2007

Kerkinformatie | 32 Pagina's

46.000 lijken

Bekijk de hele uitgave van maandag 1 oktober 2007

Kerkinformatie | 32 Pagina's

PDF Bekijken