Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Veel verslagwerk, weinig schokkende zaken

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Veel verslagwerk, weinig schokkende zaken

LUTHERSE SYNODE IN DEN HAAG BIJEEN

8 minuten leestijd

Gisteren en vandaag is de 172e synode van de Evangelisch-Lutherse Kerk in het Koninkrijk der Nederlanden bijeen in het Luthers Tehuis voor Ouderen „Swaenesteijn" in Den Haag, nadat op 3 mei jl. in de Amsterdamse Maarten Lutherkerk de generale kerkelijke vergadering werd gehouden. Een van de eerste daden der uit 36 leden bestaande synodale vergadering (tien predikanten en 26 „leken", onder wie drie dames; geen dominocratie) was de verkiezing van een nieuwe president omdat de huidige voorzitter, drs. P. H. G. C. Kok uit Weesp, de wens te kennen had gegeven, die functie na zeven jaren neer te leggen. Hoewel er reglementair geen sprake was van een verplicht aftreden werd — zoals wij gisteren nog juist konden berichten — ds. W. Bleij (38) uit Amstelveen in zijn plaats gekozen.

Ds. A. Burghoorn (Apeldoorn) en mevr. E. de Mooij-Wallien (Amsterdam) werden de beide vice-presidenten. De ochtendvergadering stond trouwens gisteren bijna geheel in het teken der verkiezingen (en der benoemingen, maar de nieuwbakken president vergat deze, zodat ze 's middags nog moesten worden ingelast).

Nadat ds. Bleij de hamer van drs. Kok had overgenomen hield hij een korte toespraak n.a.v. het door hem gelezen Habakuk 3. Er is verlegenheid en het kan donker worden in de kerk, aldus ds. Bleij. „De profeten wezen daar vroeger ook op. Maar Habakuk weet, dat ondanks alles („de vijgeboom bloeit niet, de Wijnstok treurt"...) hij toch nog zal juichen in de Heer.

Na deze speech werd een plaatsvervanger gekozen van drs. Kok, die wel lid der synode blijft, maar niet terugkeert in het moderamen, dat bij de Lutherse Kerk synodale commissie heet. „U kunt vrij stemmen", aldus president ds. Bleij, „maar niet ds. C. Pel kiezen, omdat ik sinds ruim twaalf en een half jaar zijn schoonzoon ben". Het werd dan ook ds. A. Johannes uit Amsterdam.

NOTULEN

Daarna vingen de gebruikelijke werkzaamheden aan. Voorlopig zijn er weinig hete hangijzers, die men trouwens op deze in een buitengewoon vrolijke en ontspannen sfeer begonnen synode ook nauwelijks verwacht. De besprekingen, ook als ze kritische geluiden laten horen, worden toch in een gemoedelijke sfeer gehouden.

Er was eerst een tamelijk onbeduidend debat over het meer nauwkeurig notuleren der synodevergaderingen. De algemene ordening zal volgens voorstellen der synodale commissie op enkele onderdelen worden gewijzigd, waarbij ds. Bleij er op wijst, dat de synode een steeds belangrijker lichaam gaat worden. Daarom moeten besluitenlijst en preambule zo feilloos mogelijk zijn.

De discussie wordt vooral gevoerd door de heer C. Schelling (Amsterdam), die een aantal voorstellen heeft gedaan aan. de synodale commissie, door mr. T. R. Seinstra uit Purmerend en de president („nee, een bandrecorder is onvoldoende, want die registreert niet, dat ik ja zeg, maar nee schud. Een video-recorder, is dat misschien iets?").

Na de besluitvorming slaakte een synodelid niet helemaal onbegrijpelijk de verzuchting: wat hebben we nu precies aangenomen? En de nieuwe voorzitter schroomt niet, te laten merken dat hij het ook nog niet zo precies weet. De ochtendvergadering werd besloten met een debat over het wel belangrijke verslag van de werkzaamheden der synodale commissie Een belangrijk gedeelte hiervan komt echter pas vanmiddag in besloten zitting aan de orde. Enkele punten uit het debat van gisteren noemen wij:

Het gaat slecht met het Lutherse zondagschoolwerk. Een oplossing moet mede gezocht worden in nauw contact tussen dit werk en de Ned. Lutherse Jeugdbond (NLJB). Pre-adviseur prof. dr. J. P. Boendermaker van het Luthers Seminarium aan de Universiteit van Amsterdam meende, dat de synodale commissie er wel iets aan mag doen, hetgeen ook de mening is van mevr. P. K. A. Akerboom-Roelofs (Amsterdam) die sinds kort bij dit werk betrokken is en de wat moeilijke verhouding tot de Ned. Zondagsschoolvereniging (NZV) aansnijdt.

Ook ds. Bleij vindt het niet erg behoorlijk, dat deze NZV zich met passeren van de hogere kerkelijke organen rechtstreeks tot de betrokkenen wendt.

Nadat in de middagvergadering alsnog de benoemingen zijn geschied komen opnieuw onderdelen van het synodale commissieverslag ter tafel.

ZUID-AFRIKA

De arts C. Maschhaupt (De Rijp) vindt het vreemd, dat er druk gesproken wordt over Zuid-Afrika en Chili, maar dat gebeurtenissen in Oost-Europa welbewust worden verzwegen. Vice-president ds. A. Burghoorn (Apeldoorn) lichtte dit toe: de belanghebbenden in bijv. de Sovjet-Unie e.d. zouden teveel schade ondervinden, zo meende men.

Hij voegde er echter meteen aan toe, dat deze taktiek van bewust zwijgen waarschijnlijk wel gaat verdwijnen. Publiciteit kan, zoals het geval-Sacharof bewijst, soms wel heilzaam zijn en men zal deze experimenten ook wel gaan doorvoeren. Ds. Burghoorn wilde trouwens wel kwijt, dat de anti-Zuid-Afrika en anti-Chili-mensen, naar hij wist, zich ook krachtig uitspraken tegen de verkeerde praktijken in Oost-Europa.

Mr. Seinstra vond het vreemd, dat er op het Gereformeerde „eenparig geloofsgetuigenis" zo uiterst karig was gereageerd; men had het voor kennisgeving aangenomen. Is dat ook met instemming?, zo wilde hij weten.

ISRAËL

Drs. K. B. A. Bodlaender uit Bennekom zorgde voor enig vuurwerk door zich scherp uit te spreken tegen de verklaring van de synodale commissie jegens Israël. De commissie had zich in december jl. geschaard achter de adhesiebetuiging van 86 bekende Nederlanders, die zich onomwonden uitspraken voor de Joodse staat en tegen de Palestijnse agressie. De synode was volgens Bodlaender zo veel te eenzijdig en politiek bezig. De kerk mag niet alleen pro-Israël zijn en spreken over „Arabisch extremisme", want dat is er aan Israëlische zijde evengoed. Bovendien kan een kerk zich, zo meende hij, nooit uitspreken ten gunste van een staat, want ze beweegt zich dan op politiek terrein, wat haar taak niet is. Ze kan zich hooguit scharen achter mensen, vond Bodlaender, die door ds. Burghoorn werd bestreden.

Deze meende, als lid van de sectie internationale zaken, dat de kerk hier en op dat moment zeer duidelijk en onomwonden in termen van zwart en wit moest en kon spreken. Hij was blij, dat dit toen zo gebeurd is. Ds. J. A. Roskam heeft veel (enkele duizenden) Lutherse handtekeningen van bijval kunnen overhandigen aan staatssecretaris dr. P. H. Kooijmans.

PALESTIJNEN

Roskam: Israels positie was toen zeer benard; Frankrijk was bijv. bereid die staat eventueel te laten verdwijnen. Ons tegenwicht tegen andere geluiden was toen echt nodig. Bodlaender vond het nu nog veel erger worden: „Waarom deed de kerk dan in de laatste 25 jaar geen moer voor de Palestijnen?" zo riep bij uit. Dat bestreed ds. Roskam. De Lutherse Wereldfederatie is juist wel eens verweten dat de Luthersen teveel anti-Israel en pro-Palestijnen zouden zijn. Maar in augustus a.s. is er een consultatie van de LWF in Noorwegen, die vooral over Israël zal gaan.

Nog enkele onderwerpen uit de discussies. Drs. P. H. G. C. Kok bleef volhouden, dat er in het „Onze Vader" moet worden vertaald: Vergeef ons onze schulden... gelijk wij... vergeven hebben; een voltooide tijd dus. Het Grieks laat geen andere vertaling toe: afhèkamen. Dat heeft wel theologische consequenties, meende prof. Boendermaker.

Daarna wilde drs. Th. A. Fafié (Haarlem) het een en ander weten over de contacten met de Transvaalse Lutherse Kerk in Zuid-Afrika. Vice-presidente mevr. De Mooij is privé naar Zuid-Afrika geweest, maar heeft daar toch ook met een zekere volmacht gesprekken gevoerd, zo erkende de president. In Zuid-West-Afrika (Namibië) is de zaak zeer gespannen en daarover zouden we, aldus een stem uit de synode, veel meer informatie moeten hebben.

ABORTUS

Nadat dokter Maschhaupt nog een pleidooi had gehouden voor een liberalere houding ten opzichte van abortus provocatus en er op aandrong, dat deze materie uit de sfeer van het strafrecht zou worden gehaald ,zich daarbij o.a. beroepend op de kwalijke praktijken van mishandeling der ongewenste kinderen, gaf. drs. A. .K van der Meij (Haarlem) als zijn mening te kennen, dat zijn kerk en synode steeds meer dingen zo maar accepteerden, die voorheen volstrekt niet aanvaardbaar waren.

Hij noemde o.a. de abortus en de vrijere sexuele moraal. Een evangelische benadering van deze problemen en een duidelijk kerkelijk spreken ertegen zou nodig zijn, meende ds. Van der Meij. De kerk moet het anders kunnen en durven zeggen dan een regering of de landswetten zeggen, vond deze predikant die zijn verontrusting over diverse zaken nog eens duidelijk wilde uitspreken.

Wij moeten, zo repliceerde, president Bleij hem, als kerk niet een bepaalde claim op de Schrift willen hebtoen. De ethiek wijzigt zich steeds en de Lutherse kerk moet ook mee; zo niet, dan laadt zij die schijn op zich van onfeilbaarheid en eenzijdigheid. U hanteert het Evangelie tegen de abortus; de voorstanders gebruiken het ervoor.

Maar, zo wierp Van der Meij tegen, waarom weet de kerk het dan wel zo beslist als het over Zuid-Afrika en Chili gaat? Dan spreekt ze opeens zeer onomwonden! Ds. Bleij: we moeten inderdaad als kerk er voor waken, dat we niet al te zeer onze eigen mijlpalen oprichten.

Daarmee werd dit agendapunt besloten. Op „de staat der Kerk" en de bespreking van de beleidsbesluiten der Raad van kerken (Lunteren 1974) komen wij nog terug evenals op enkele rapporten (o.a. verbetering der communicatie en de verkiezing van synodeleden).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 13 mei 1975

Reformatorisch Dagblad | 8 Pagina's

Veel verslagwerk, weinig schokkende zaken

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 13 mei 1975

Reformatorisch Dagblad | 8 Pagina's

PDF Bekijken