Bekijk het origineel

Miljoen mensen uit regio Den Haag nu Maaswater

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Miljoen mensen uit regio Den Haag nu Maaswater

Oplossing gevonden in Andelse bekken

7 minuten leestijd

'S-GRAVENHAGE — Al ruim 100 jaar haalt de Duinwaterleiding via putten en buizen het voor 900.000 mensen uit Den Haag en omgeving onmisbare drinkwater uit de duinen tussen Scheveningen en Wassenaar, al wordt de natuur sedert 1955 een handje geholpen... Want sindsdien wordt rivierwater in de duinen gebracht. Aanvankelijk water uit de Rijn, sinds kort Maaswater.

Na de tweede Wereldoorlog gaf de behoefte aan goed drinkwater in Nederland een ongekend grote toename te zien. Het gevolg daarvan was waterschaarste, vooral in Zuid- en Noord-Holland". Het grondwater in de duinen bleek niet meer toereikend om aan de vraag te voldoen. Men heeft toen de weg naar de Rijn afgelegd om aan water te komen. Dit luidde voor het Haagse Waterleidingsbedrijf een nieuwe fase in. Na ruim 800 jaren uitsluitend als duinwaterwinningsbedrijf te hebben gefungeerd, werd het toen een rivier-duinbedrijf.

Reeds bij de officiële opening van de nieuwe installaties (de Lek-duinwerken) op 29 november 1955 door Koningin Juliana, merkte de toenmalige minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid op, dat de nieuwe bron ons voor twee problemen stelt. Enerzijds de toenemende verontreiniging door de industriën en anderzijds de sterke wisseling in kwaliteit en kwantiteit van het Rijnwater, die voorraadvorming van drinkwater noodzakelijk maakte. Het Lek-duinplan gaf toen een doeltreffende oplossing voor beide problemen.

Ontwikkeling

Sedert 1955 vond een dramatische ontwikkeling plaats. De kwaliteit van het Rijnwater werd vooral na het begin van de jaren zestig, veel en veel slechter dan destijds kon worden voorzien. Bovendien nam het waterverbruik per hoofd van de bevolking aanmerkelijk sneller toe dan in 1955 kon worden voorspeld en breidde zich het verzorgingsgebied, waaraan water moest worden geleverd, aanzienlijk uit. Dat ondanks deze verzwarende omstandigheden nog een bevredigend en. betrouwbaar produkt - ook ten tijde van bijvoorbeeld de endosulfan-vergiftiging van de Rijn - kon worden geleverd is in de eerste plaats te danken aan de onvoorstelbaar goede werking van de duinen, zowel in bufferend als in zuiverend opzicht. Daarbij werden proefondervindelijk de grenzen van de veilige produktiemogelijkheden van de duinen duidelijker dan voorheen onderkend en werd vastgesteld dat het in 1955 in bedrijf genomen Lek-duinplan, hoe goed en verantwoord dit ook was opgezet, niet het verwachte totaal soelaas zou kunnen bieden.

Het alternatief

Het alternatief: ander schoner water aanvoeren. Dit werd gevonden in het Andelse bekken, een 12 km lange dode' zijarm van de Maas, een rivier met minder industrie erlangs en waarin minder riolen uitmonden. Er moesten weer nieuwe kunstwerken worden aangelegd. Een pompstation, een verlenging van de buisleiding en een nog ingewikkelder procédé.

De Maas-duinwerken, die afgelopen donderdag officieel door prins Betnhard zijn geopend, sluiten harmonisch aan bij de bestaande werken, zodat het pompstation en het filterbedrijf te Bergambacht en de transportleiding naar Scheveningen hun functie behouden. Als het inlaatpunt voor het Maaswater heeft de Duinwaterleiding gekozen voor het Andelse Bekken (een in 1904 afgedamde Maasarm tussen Heusden en Loevestein). Deze slapende rivierarm is als het ware geschapen om te dienen als zuiveringsbekken voor het toekomstige drinkwater.

Het Andelse Bekken heeft een inhoud van ruim 9 miljoen kubieke meter water. Dat is ongeveer eenvijfde van het huidige jaarverbruik van Den Haag en omgeving. Het in verhouding tot het Rijnwater toch al gunstige Maaswater krijgt door de stilstand in het Andelse Bekken de gelegenheid nog aanmerkelijk in kwaliteit vooruit te gaan, alvorens het.wordt ingenomen.

'De hoeveelheid water die dit bekken kan leveren is zeker voldoende voor het geen Haag Haaf en omgeving tot in het begin van de volgende eeuw nodig zullen hebben. Het Maas-duinplan, waarvoor op 27 maart 1972 de eerste spade in de grond werd gestoken, omvat de volgende werken:

Werken

• een rond 30 kilometer lange transportleiding van voorgespannen beton met een inwendige middellijn van anderhalve meter van het Andelse bekken naar de bezinkbekkens te Bergambacht;

• enige bijkomende installaties (een chloordoserings- en een ijzerdoseringsinstallatie) ter bestrijding van een te grote planktonbelasting en van eventuele nagroei in de transportleiding.

Tot de meest in het oog springende werkzaamheden van het plan behoren wel de grote kruisingen van de transportleidingen met de Waal en de Lek, die per stuk rond 10 miljoen gulden kosten.

Dankzij de inschakeling van de dode arm van de Maas is de watervoorziening van Den Haag voorlopig veilig gesteld. Voor hoelang dit zal zijn weet niemand, maar de verwachting is dat dit tot na het jaar 2000 zal zijn. Inmiddels worden de voorzieningen in het duin uitgebreid om die grotere stromen te verwerken en onder de grond te doen verblijven.

Bewerkingen

Deze biologische zuivering in en door dit duin is echter niet voldoende. Ook langs kunstmatige weg zijn voorzieningen nodig om het water geheel betrouwbaar yoor het gebruik te maken. Als het water uit de duinen wordt opgezogen is hét nog „ruw". Dit produkt wordt in voorfilters van zwevende delen ont-/ daan. Ook worden er in het water opgeloste stoffen, zoals ijzer en mangaan, door toevoeging van zuurstof in vaste stoffen omgezet, welke eveneens in het filterbed worden vastgehouden. Dan volgt een bewerking in de nafilters, die het water langs biologische weg kiemvrij en dus veilig maakt. Het is dan voor consumptie geschikt en wordt al of niet met tussenschakeling van reinwaterkelders, naar de afnemers gepompt.

De watertoren, die uit het begin van het bedrijf dateert, doet bij het transport geen dienst meer. De toren vervult nu nog de overigens ook belangrijke rol van „veiligheidsklep".

De smaak van het water en de chemische en bakteriologische zuiverheid tot zelfs de radioaktiviteit toe, worden dag in dag uit in het laboratorium onderTheelepel zenden aan: Naam: Adres: Woonplaats: Bon in open enveloppe zenden aan Antwoordnummer 92 - Apeldoorn. zocht. Regelmatig worden in het duinterrein monsters genomen, die zorgvuldig worden geanalyseerd.,Daarenboven houden de deskundigen de roestvorming in het in hoofdzaak nog uit ijzeren buizen bestaande transportnet in het

Met de inbedrijfstelling van het . Maas-duinplan hoopt men de toekomst veilig te hebben gesteld van de Haagse Duin waterleiding; een bedrijf dat water opvangt en verzamelt, zuivert en bij een' kleine miljoen mensen thuis brengt en daartoe gebruik maakt van een duingebied.

Het werk werd uitgevoerd door het aannemingsbedrijf Visser en Smit BV te Papendrecht; de voorgespannen betonnen buizen van de transportleiding werden geleverd door Beton-Arkel BV en verder verleenden de Grontmij, de Heidemaatschappij, het electronisch installatiebedrijf van Swaay en vele onderaannemers hun medewerking aan het project, met een totale investering van rond 112 miljoen gulden.

De moeilijkheden zijn thans overwonnen. Het Maaswater stroomt ongehinderd en bijna onzichtbaar naar de waterleidingduinen. Het gemeentebestuur van Den Haag en de Duinwaterleiding hebben met deze stap de levering van goed drinkwater voor vele jaren veilig gesteld.

 De Griekse wijsgeer Aristoteles zei het reeds „Men kan een gemeentebestuur het best oordelen naar de wijze waarop het voor de watervoorziening zorg draagt".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 25 mei 1976

Reformatorisch Dagblad | 10 Pagina's

Miljoen mensen uit regio Den Haag nu Maaswater

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 25 mei 1976

Reformatorisch Dagblad | 10 Pagina's

PDF Bekijken