Bekijk het origineel

Zuid-Amerika geregeerd door militaire elite

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Zuid-Amerika geregeerd door militaire elite

Kansen voor democratie blijven klein

4 minuten leestijd

Door het omverwerpen van de macht van president Juan Bordaberry in Uruguay op 12 juni worden nu acht van de twaalf Zuidamerikaanse landen geleid door militaire, dictatoriale regeringen.<br />

Van deze acht militaire dictaturen wordt er slechts één geleid door een echte „caudillo" (aanvoerder) met zo'n groot aanzien dat hij kan worden vergeleken met dictators na de oorlog als een Peron, Odria, Rojas en Vargas. Dit is Paraguay, dat sinds 1954 geregeerd wordt door generaal Alft- edo Stroessner, sinds 1967 schijnt er een tekort aan leiders met deze „ster"-kwaliteit te bestaan.

Het Jaar 1959, waarin de marxistische revolutie in Cuba plaatshad, gaf Latijns Amerika een nieuw politiek model, verbonden met Russische imperialisme, dat de militaire regimes in Zuid-Amerlka als een serieuze bedreiging zagen. Fidel Castro benadrukte niet alleen het onverbiddelUke van de Latijns-Amerikaanse revolutie, maar hij accepteerde ook dat de Sovjet-Unie lange-afstandgeschut in Cuba installeerde. Destijds — in 1962 — veroorzaakte dit voornemen een ultimatum van president John Kennedy aan de Sovjet-Ieider van die dagen, Chroesjtsjov.

De crisis rond het lange-afstand-geschut in Cuba en de ontwikkeling van guerrilla activiteiten in Zuid-Amerika bracht allerwege een anti-Castro-reactie teweeg. En Ecuador wierp het leger de regering van president Carlos Arosemena, die met Cuba sympathiseerde, in juli 1963 omver.

Brazilië

Daarna was het de beurt van het Braziliaanse leger om zich in 1964 te ontdoen van president Goulart, die van zwakte en corruptie werd beschuldigd en van wie bovendien werd verondersteld, dat hij linkse sympathieën had. Brazilië, het land dat net zo groot is als Europa en dat wat inwoneraantal betreft het vijfde land ter wereld is, heeft één van de hoogste levensstandaarden in Zuid-Amerika en speelt een leidende rol in het werelddeel. Het leger van dit land is het grootste en best bewapende in Latijns Amerika en is bovendien zeer goed getraind. Door haar militaire macht zag Brazilië zichzelf als de vertegenwoordiger van het Westen in Zuid-Amerika. Haar militaire leiders waren niet alleen militaire technici, maar ook eersteklas administrateurs. De eerste voorzitter van de Nationale Staalondememing, generaal Macedo Soares, stichtte de staalfabriek Volta Redonda, waar de zware industrie van het land werd geïnstalleerd.

Peru

De officieren in Peru, die in oktober 1968 de macht overnamen — een jaar na het gevangennemen en de executie van Che Guevara in Bolivia — werden op de militaire hogeschool getraind. Hier kregen zij een intensieve economische opleiding. Zij aarzelden niet om de belangrijkste oliemaatschappij van het land, die in handen was van Amerika, te naasten. Tegelijkertijd brachten deze officieren een groots opgezet wijzigingsprogramma op het gebied van de landbouw ten uitvoer, terwijl zij bovendien een handelsovereenkomst met Moskou afsloten.

Eén van de kleine groep militaire leiders omschreef het Peruaanse leger aan een Amerikaanse journalist als de „avant-garde van de revolutie". In augustus 1976 echter nam de rechtse generaal Francisco Morales Bermudez de leiding over van Juan Velasco Alvarado, die links was georiënteerd.

Bolivia

Eenzelfde patroon werd gevolgd in Bolivia, waar het hoofd van het leger, generaal Alfredo Candla, president Siles Salinas omverwierp en de Boliviaanse zustermaatschappij van Gulf Oil nationaliseerde. Toch was het de rechtse generaal Hugo Banzar Suarez, die in augustus 1971 de macht overnam.

De staatsgreep in Chili in september 1973 en die in Argentinië in maart 1976 brachten eveneens rechtse regeringen aan de macht.

Deze conservatieve, anti-communistische ontwikkeling binnen de Latijns-Amerikaanse staten kwam ook duidelijk openbaar tijdens de jongste in Santiago gehouden conferentie van de Organisatie van Amerikaanse staten in juni dit jaar. Onder het goedkeurend oog van Kissinger bracht generaal Pinochet duidelijk zijn mening naar voren aangaande de Zuidamerikaanse steun ter verdediging van de Westerse beschaving.

Geen democratie

Omdat de burgerij niet in staat is vanwege alle bestaande moeilijkheden opnieuw de volledige macht in handen te nemen, lijdt het geen twijfel dat alleen het leger bekwaam is om een politiek op lange termijn te voeren, die aangepast is aan de behoeften van het land. Hoewel de Zuidamerikaanse politieke partijen de indruk geven dat zij groepen zijn gevormd rondom één persoonlijkheid, vertegenwoordigen de militaire regimes een elite van alle partijen van het land en van alle klassen van de maatschappij.

Hun training In Amerikaanse anti-guerrilla scholen (circa 20.000 van hen ondergingen een dergelijke training) geeft hen een "inter-Amerikaans" uiterlijke, wat gezien vanuit economisch standpunt steeds belangrijker wordt. Het is heel goed mogelijk dat op lange termyn door de Zuidamerikaanse militaire regimes een nieuwe sociale klasse wordt ontwikkeld, die speciale privileges en voorrechten bevoordeelt. De toenemende macht die de militairen in het politiewerk naar zich toe trekken en de strijd om de macht die binnen het leger bestaat, zijn zorgelijk in een tijd waarin sociale en economische ontwikkelingen op de eerste plaats dienen te komen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 24 juli 1976

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

Zuid-Amerika geregeerd door militaire elite

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 24 juli 1976

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

PDF Bekijken