Bekijk het origineel

Diepzeemijnbouw begint vaste vorm aan te nemen

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Diepzeemijnbouw begint vaste vorm aan te nemen

Schip zoekt in Stille Zuidzee naar bodemschatten

6 minuten leestijd

DEN HAAG — Zeeën en oceanen vormen twee derde deel van de aardoppervlakte. Opvallend is dat de mens over het algemeen dit grootste deel van het wereldoppervlak niet in haar beschouwing opneemt. Terwijl wij met elkaar miljarden uitgaven voor onderzoek van de ruimte, moesten de onderzoekers naar de vermoede schatten op de bodem van de wereldzeeën het met zeer geringe middelen doen.

i Van onze binnenlandredactie)

Onder dreiging van energie- en voedseltekorten mag de zeebodem zich 4;hans in een grote belangstelling verheugen. In toenemende mate wordt geld en menselijk vernuft besteed aan onderzoek, en soms zelfs exploitatie, van de zeebodem. Van alle mineralen bevinden zich bepaalde hoeveelheden in de wateren der wereldzeeën. Sommige hiervan, zoals goud, zijn slechts in zeer kleine hoeveelheden aanwezig. Andere, zoals chloor en natrium, komen betrekkelijk veelvuldig voor. Vanwege de hoge kosten die tot nu toe met winning gemoeid zijn worden slechts enkele stoffen, zoals magnesium en keukenzout in aanzienlijke hoeveelheden gewonnen. Al deze soffen bevindeii zich in een oplossing in het zeewater en moeten een behandeling ondergaan voor deze elementen kunnen worden teruggewonnen. Dit geldt echter niet voor alle stoffen. In de loop der eeuwen zijn sommige elementen, zoals mangaan, koper, nikkel en kobalt neergeslagen, op de zeebodem en hebben knollen gevormd, die een groot deel van de bodem bedekken.

Diepzeeaardappels

Deze knollen worden mangaanknollen genoemd. Mangaanknollen werden voor het eerst ontdekt tijdens een oceaanexpeditïp zo'n honderd jaar geleden, door onderzoekers aan boord van H. M. S. Challenger. Bij het nemen van bodemmonsters vond men herhaaldelijk kleine zwarte, poreuze knollen,, die voor een kwart uit mangaan bestonden. Verder bleken deze knollen ruim een procent koper, nikkel en kobalt te bevatten. Dit gehalte steekt gunstig af bij delfstoffen die op land worden gevonden. Latere expedites toonden aan dat de mangaanknollen, ook wel „diepzeeaardappels" genoemd, in bijna alle grote oceanen voorkomen. De rijkste velden liggen in de Stille Zuidzee, ten zuidoosten van Hawai, even boven de evenaar, op een diepte van ongeveer 4500 meter. Mangaanknollen, die er uitzien als aardappels, worden overal aangetroffen waar de diepte van de zee varieert van 3000 tot 6000 meter. Naar schatting bevat alleen de Stille Oceaan al zo'n 1500 miljard ton. Dit is zeker geen peuleschil als we bedenken, dat gemeten naar het huidig gebruik, deze voorraad ruim honderd jqar kan voorzien in de wereldbehoefte aan nikkel, koper en kobalt.

Tot voor kort was het zowel technisch als financieel vrijwel uitgesloten deze „diepzeeaardappels" te oogsten. De laatste tijd komt hier verandering In de Stille Oceaan, ten zuid-oosten van de Hawaï-eilanden liggen de rijkste velden met mangaanknollen. In dit gebied is de Governor Ray bezig met haar onderzoek. in. Alles wordt duurder. Ook de kosten van winning op het vasteland en het gehalte van de gevonden ertsen wordt steeds kleiner. Hierdoor is diepzeemijnbouw de laatste tijd een stuk aantrekkelijker geworden. Hierbij gaat het niet om mangaan, dat nog vrij goedkoop en eenvoudig op het land te winnen is. De belangstelling gaat vooral uit naar nikkel en koper.

Samenwerking

Al enige tijd zijn, al dan niet in samenwerking, Japanners, Canadezen, Belgen, Fransen, Amerikanen en Nederlanders, aan de gang met diepzeemijnbouw. Een belangrijke rol wordt hierin gespeeld door de Amerikanen, die gebruik maken van hun ervaringen op het gebied van de ruimtevaart. Zo is nu ook een gezamenlijke onderneming, een zogenaamde joint venture, opgericht.

Ueze gezamenlijke onderneming, „Ocean Minerals Co." heeft haar hoofdkantoor in Mount View in Californië. De vier maatschappijen willen niet alleen meer te weten komen over de „oceaanaardappels", maar vooral over de mogelijkheid de mangaanknollen van de oceaanbodem te winnem. Voor het onderzoek is in eerste aanleg honderd miljoen gulden ter beschikking gesteld. Hiervan nemen Amoco en Billiton ieder 25 procent voor hun rekening. Bos en Kalis draagt 10 procent, terwijl het restant door Lockheed wordt gedragen. Aan personeel zal de komende jaren zeker 140 man nodig zijn, het overgrote deel zal in Amerika worden gerekruteerd. Diep, heel diep, op wel 5000 meter onder de golven, waar zonnestralen al lang niet meer doordringen, liggen miljarden knollen, vredig op de bodem van de oceaan.

Mangaanknollen heten ze, maar behalve mangaan bevatten ze een hoog gehalte aan nikkel, koper en kobalt. Jammer dat al die kostbare materialen daar zomaar liggen. Een aantal maatschappijen, waaronder het Nederlandse Billiton, vinden dat hier wat aan gedaan moet worden. Daarom hebben ze een onderzoekschip gehuurd, „de Governor Ray," dat op het ogenblik de Stille Oceaan afspeurt naar deze kostbare „oceaanaardappels'\

Ocean Minerals Co, heeft inmiddels een volgende stap gezet op de weg die winning van mangaanknollen mogelijk moet maken. Ze heeft de R.V. (research vessel-onderzoekschip) Governor Ray gehuurd. Met dit onderzoekschip zullen uitgestrekte gebieden op de bodem van bepaalde delen van de Stille Zuidzee worden i'erkend. De werkzaamheden zijn onlangs aangevangen en zullen zich vooral richten op breukzones tussen Californië en de Hawaï eilanden, in water dat ongeveer 4500 tot 5500 meter diep is. Gedurende het komende jaar zullen verschillende onderzoektochten worden ondernomen. De Governor Ray is uitgerust met speciale apparaten die zonder verbinding met het moederschip monsters en knollen verzamelen. Zodra de apparaten, die snel zinken, de bodera raken, treedt een mechanisme in werking, waarbij twee klauwtjes zich sluiten en daardoor gelijktijdig het monster oppakken. Op hetzelfde moment wordt ballast afgeworpen. Hierdoor keert het drijfvermogen terug en komt het apparaat rechtstandig terug aan de oppervlakte, daarnaast is het schip voorzien van apparatuur voor het nemen van „ongestoorde bodemmonsters", dat wil zeggen monsters waarin de oorspronkelijke samenstelling van de zeebodem bewaard is gebleven.

Concessieterreinen

De gegevens verkregen uit de waarnemingen van de Governor Ray zullen gebruikt worden om mogelijke concessieterreinen vast te stellen. Tevens wordt naar geschikte kleine gebieden gezocht, waar in een later stadium het mijnsysteem getest zal worden. Dit zal gebeuren met een speciaal hiervoor uitgerust schip, de Glomar Explorer genaamd. Vanuit dit vaartuig zal een speciaal voor mangaanknollen ontworpen machine op de zeebodem worden neergelaten om „oceaanaardappelen" te verzamelen. De knollen worden naar de oppervlakte gebracht door een ruim vijf kilometer lange pijpleiding. Eenmaal aan de oppervlakte wordt de ,,oogst" opgeslagen aan boord van de Glomar Explorer en een ertsschip. Een deel van de knollen zal worden gebruikt voor nog steeds voortdurende studies over de winning van metalen uit ertsen.

Bij Billiton hoopt men halverwege de jaren tachtig met de winning van mangaanknollen te beginnen. Dan gaat de joint venture van de vier serieus „diep" met elkaar in zee. Vereist is wel, dat de verschillende landen het eeris worden over internationale gedragsregels, die ontginning van mineralen in van oudsher internationale wateren mogelijk maken. De Governor Ray, een schip voor oceanografische onderzoekingen. Met dit schip worden uitgebreide gebieden van de Stille Zuidzee afgezocht naar mangaanknollen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 12 augustus 1978

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

Diepzeemijnbouw begint vaste vorm aan te nemen

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 12 augustus 1978

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

PDF Bekijken