Bekijk het origineel

Slechts weinig mensen beheersen Esperanto

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Slechts weinig mensen beheersen Esperanto

Meningen over wereldtaal zijn verdeeld

6 minuten leestijd

„Cu Esperanto estas lingvo?". Een overbodige vraag voor degenen die Esperanto onder de knie hebben. Dat zijn er echter niet zoveel. De meningen over Esperanto zijn verdeeld en ondanks dappere pogingen van Esperantisten zijn er nog maar weinig mensen die het beheersen. „Zij die hopen'' pleiten voor erkenning van Esperanto als internationale taal, maar het is de vraag of het ooit zover zal komen.

_________________________________________________________________________

alta antaü arbo avmo ave bela blua bona bovine branco capelo de dika domo en fidela förta gazeto gardeno herbo homo hundo infano juna furnalo kaj kato knabino knabo la leono limo

— hoog — voor — boom — grootmoeder — grootvader — mooi — blauw — goed — koe — tak — hoed — van — dik — huis — m — trouw — bloem — sterk - krant — tuin — gras — mens — hond — kind — jong — dagblad — en — kat — meisje — jongen — de, het — leeuw — grens

longa lumo luno malbela malbona mal juna hepo nordo obea okcidento onklo oriento patro plumo poluso rapida robo ruga sego skatolo standardo stelo sudo suno safe sranko tabic turo vento verda virino viro vojo

- lang - licht - maan - lelijk - slecht oud - kleinzoon - (het) noorden - gehoorzaam - (het) westen - oom - (het) oosten - vader - pen - veder - pool - vlug - jurk - stoel - doos - vaandel - ster - (het) zuiden - zon - schaap - kast - tafel - toren - wind - groen - vrouw - man - weg

__________________________________________________________________________

„Cu Esperanto estas lingvo?". Het antwoord van de heer P. Ereno, secretaris van de Nederlandse Esperantisten Vereniging, laat niet lang op zich wachten. „Jazeker", zegt hij beslist, „Esperanto is een taal. Het is een volwaardige taal, die nergens anders mee te vergelijken is. Sommige mensen noemen Esperanto geringschattend, een kunsttaal, maar dat is verkeerd. Dat is niet wetenschappelijk. Esperanto is gepland, maar het is niets kunstmatiger dan andere talen. Alle talen zijn menselijk. Geen enkele taal groeit in het bos. Esperanto is alleen gemaakt met een ander doel. Het dient als communicatiemiddel voor mensen die verschillende talen spreken. De nationale talen zijn voor mensen van dezelfde nationaliteit. Wij zijn van mening dat het goed is dat er een taal bestaat die gedachtenwisseling mogelijk maakt voor mensen van alle nationaliteiten".

Geen verplichting

„Wij vinden dat niemand verplicht moet zijn om de taal van een ander te leren. Als een Duitser Nederlands wil leren of een Fransman Japans, dan moet hij dat zelf weten. Als iedereen het Esperanto beheerste zou het niet per se noodzakelijk zijn andere talen naast de moedertaal te leren. Esperanto is ook minder moeilijk. Het bestaat uit stamwoorden met honderden verschillende voor- en achtervoegsels. De constructie is gemakkelijk".

Volgens de heer Ereno komt iemand die Esperanto beheerst, overal. Hij heeft dat zelf ervaren. Acht jaar geleden is hij uit Brazilië naar ons land gekomen om te gaan werken voor de Nederlandse Esperantisten Vereniging in Den Haag. Na een jaar was daar echter geen volledige dagtaak meer voor hem zodat hij ander werk moest zoeken. „Ik besloot te proberen om ergens in een magazijn te komen, zodat ik goed Nederlands kon leren. Ik ging naar de chef van een groot warenhuis in Rotterdam maar kon hem niet goed uitleggen wat de bedoeling was. Mijn Nederlands was te gebrekkig. Hij vroeg om mijn papieren en zag dat ik leraar Esperanto was. „Ha", zei hij, „dan gaan we in Esperanto verder, want die taal spreek ik ook". Het probleem was opgelost".

Internationaal

Met nadruk wijst Ereno erop dat Esperanto er niet is voor materieel voordeel. „Het is niet om geld te verdienen of carrière te maken en het materiële leven van een enkeling te verbeteren, maar het dient uitsluitend tot internationale communicatie. Natuurlijk kan Esperanto ook veel persoonlijk nut hebben. Dat heb ik immers zelf meegemaakt. Ik ben ermee in heel Europa geweest. Het maakt het leven van het individu nuttig en boeiend maar het belangrijkste is toch de verspreiding op grotere schaal.

Zo is er geen enkele dienst die zo'n nut heeft voor het toerisme als het Esperanto. Lang niet alle mensen spreken Engels. Dat lijkt hier wel zo, maar als je naar de totale wereldbevolking kijkt beheerst slechts een klein gedeelte de Engelse taal. Bovendien is Engels voor mensen buiten Europa erg moeilijk te leren. Veel Nederlanders hebben daar geen erg in, omdat hun taal nog wel iets op het Engels lijkt. De Europese talen hebben veel gemeenschappelijke elementen. Maar mensen uit andere werelddelen hebben er grote moeite mee. Zij leren veel gemakkelijker Esperanto dan Engels of Duits of Nederlands".

Rommelig

„Ook Nederlands is voor iemand met een andere moedertaal erg moeilijk. Het is de meest rommelige taal die er is. Dat zeg ik niet om negatief te zijn, maar het is een feit. De Nederlandse bevolking is zich daar onvoldoende van bewust. De Hollanders kennen hun eigen taal te goed om dat objectief te beoordelen. Ik zeg dit uit eigen ondervinding". Ereno noemt Esperanto ook van groot belang voor de wetenschap, de handel en de wereldliteratuur. Talloze werken zijn al in het Esperanto vertaald, terwijl er zelfs boeken in Esperanto geschreven zijn (waarvan sommige ook weer vertaald in onder andere Engels, Zweeds en Duits). De bijbel was een van de eerste werken die in Esperanto werden overgezet.

Esperanto werd toen het pas ontworpen was alleen door een zekere elite gebruikt. Dat is van lieverlee veranderd. Het heeft in de Tweede Wereldoorlog echter wel een teruggang gehad. Toch groeit de beweging nog steeds, aldus Ereno. Steeds meer mensen gaan de taal leren.

Keuzevak

In ons land is Esperanto op veel scholen een keuzevak. Daarnaast worden in bijna iedere plaats cursussen in de taal gegeven. „Het is niet moeilijk te leren", zegt Ereno. „Esperanto is een logische taal. Het heeft een eigen constructie en een eigen grammatica die beide simpel zijn. Toch staat geen enkele taal op het niveau van Esperanto.

Zeventig procent van de woorden is ontleend aan het Latijn. ^Daarnaast zijn er woorden van Germaanse en Slavische afkomst. Natuurlijk kan Esperanto het beste aan zijn doel beantwoorden als zoveel mogelijk mensen het spreken".

Nu is dat echter nog lang niet het geval. Esperanto lijkt in een impasse te verkeren. Ereno blijft echter met alle andere esperantisten over de gehele wereld propaganda maken voor de taal. Ereno: „Persoonlijk heeft Esperanto voor mij z'n nut al bewezen. Ik heb er erg veel aan te danken. Veel meer mensen zouden de taal moeten leren. We proberen de wereld zover te brengen dat het Esperanto als internationale taal wordt aangenomen en dat het op alle scholen naast de moedertaal geleerd wordt. Dat is ons' doel. Het is nog niet verwezenlijkt, maar ' we blijven optimistisch".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 2 februari 1979

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

Slechts weinig mensen beheersen Esperanto

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 2 februari 1979

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

PDF Bekijken