Bekijk het origineel

Optreden koning behoedde Spanje voor dictatuur

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Optreden koning behoedde Spanje voor dictatuur

Tweede man generale staf brein poging tot staatsgreep

4 minuten leestijd

MADRID — Koning Juan Carlos heeft Spanje persoonlijk behoed voor een terugkeer naar de militaire dictatuur, door de legergeneraals die hem vroegen zich bij hen aan te sluiten woedend af te wijzen. Tijdens een dramatische confrontatie in het koninklijk paleis aan het begin van de mislukte coup vertelde Juan Carlos de generaals: „Over mijn lijk zal uw coup slagen", aldus heeft een gezaghebbende bron in de nabije omgeving van de Koning woensdag onthuld.

De zegsman, die verzocht anoniem te mogen blijven, verklaarde dat de 43-jarige vorst vervolgens snel ingreep om andere bevelhebbers van het 240.000 man sterke leger te ontmoedigen zich bij de opstand aan te sluiten. Door zijn optreden hielden de bevelhebbers — op een na — hun troepen in de kazernes en bleven de 200 leden van de Guardia Civil die het voltallige parlement en de ministers van de regering in gijzeling hielden geïsoleerd, zodat zij gedwongen waren hun actie op te geven.

Grote onbekende

De tweede man van de Spaanse generale staf, generaal Alfonso Armada Comin, zou het brein zijn geweest achter de mislukte poging tot een staatsgreep van maandag. Dit schrijft het gezaghebbende Madrileense blad „El Pais". Volgens het blad was generaal Armada de „grote onbekende" wiens aankomst kort na de bestorming van de Cortes en de gijzeling van de parlementariërs was aangekondigd door luitenant-kolonel Tejero Molina.

Alfonso Armada Comin, markies van Santa Cruz de Rivadulla, is een van Juan Carlos oudste en meest vertrouwde adviseurs. Armada Comin was door wijlen generaal Francisco Franco persoonlijk uitverkoren om toe te zien op de militaire opleiding van Juan Carlos en hij diende later als secretaris van de hofhouding.

De inmiddels van zijn post ontheven generaal, die tijdens de dramatische gebeurtenissen van maandag aanvankelijk nog als gevolmachtigde van de loyale strijdkrachten gegolden had, zou zich tot leider van een militaire junta hebben willen uitroepen. Zijn plan was volgens El Pais dat de junta in de eerste plaats uit alle macht het terrorisme zou gaan bestrijden en ook enige grondwetswijzigingen zou invoeren, om daarna de macht weer in handen te leggen van burgers.

Vierfasen

EI Pais schrijft dat de samenzweerders van plan waren de coup in vier fasen uit te voeren. Ten eerste zou Tejero het parlement bestormen en bezetten. Vervolgens zou deze generaal Jaime Milans del Bosch, de militaire gouverneur van het district Valencia, van de vervulling van zijn opdracht op de hoogte stellen. Telefonisch zou Tejero de generaal moeten melden: „generaal, doel bereikt, geen bijzondere voorvallen". Ten derde moest dan de pantserdivisie „Brunete" naar Madrid oprukken. En als de situatie in de hoofdstad geheel onder controle zou zijn, dan moesten ter voltooiing van de staatsgreep de militaire gouverneurs in de provincies hun steun aan de nieuwe machthebbers geven.

Deze opzet heeft, aldus El Pais, gefaald omdat de pantserdivisie „Brunete" in haar opmars naar Madrid werd gehinderd. Tegen 05.00 uur dinsdagmorgen had de generale staf de divisie weer onder controle. Dat was van cruciaal belang aangezien een aantal weifelende militaire gouverneurs slechts wachtte op een succesvol optreden van de tankdivisie om zich aan te sluiten bij de rebellen.

Onopgehelderd

Onopgehelderd is nog de tijdelijke bezetting van belangrijke afdelingen van de Spaanse televisie en radio in Madrid door twee pantservoertuigen en zes jeeps met soldaten van de pantserdivisie Brunete. Deze media hadden de poging tot een staatsgreep ongeveer drie uur lang verzwegen en het normale programma moeten voortzetten of militaire muziek moeten uitzenden.

Het heette dat de media door de bezetting „beschermd" werden maar militaire deskundigen vragen zich af of een dergelijke taak niet door de in de omgeving gestationeerde genietroepen moest worden uitgevoerd in plaats van door de verder gelegen pantserdivisie Brunete.

De niet-militaire autobussen waarmee de aanhangers van Tejero naar het parlement reden, werden door mevrouw Tejero op 30 december al zogenaamd voor een busonderneming aangeschaft. De gardisten, meest van de verkeerspolitie, kregen om 14.00 uur kort voor het aflopen van hun dienst, het bevel voor een speciale opdracht op hun post te blijven. Enkelen van hen hadden tijdens de poging tot coup geprobeerd Tejero aan te houden, anderen hadden willen vluchten. Weer anderen wisten wat er gebeuren ging en hadden zich consequent achter Tejero geschaard.

Militairen die de studio's bezet hadden, trokken zich terug toen loyale militairen toesnelden.

Als de studio's bezet zouden zijn gebleven, had de oproep van de Koning tot het volk niet kunnen worden uitgezonden. Televisie-kringen zeiden dat een videoband van de oproep van de Koning via zijstraten onder de grootste veiligheidsraaatregelen naar de studio's was gebracht. MOSJE DA YAN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 26 februari 1981

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

Optreden koning behoedde Spanje voor dictatuur

Bekijk de hele uitgave van donderdag 26 februari 1981

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

PDF Bekijken