Bekijk het origineel

Schielandshuis in Rotterdam weer open

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Schielandshuis in Rotterdam weer open

Restauratie duurde tien jaar

5 minuten leestijd

ROTTERDAM — Na een ruim tien jaar durende restauratie opent premier Lubbers morgen weer de deuren van het Rotterdams historisch museum het Schielandshuis. De Laurenskerk en het Schielandshuis zijn de oudste bouwwerken van de binnenstad. Het Schielandshuis werd in 1665 gebouwd naar een ontwerp van waarschijnlijk architect Pieter Post. De eerste drie dagen na de officiële opening houdt het museum „open huis".

Het Schielandshuis is een historisch gebouw op historische grond. De Rotterdamse vroedschap verstrekte het Hoogheemraadschap Schieland in 1662 een lap grond aan het begin van de Schiedamsedijk voor de bouw van een „Gemeenelandshuis". De creatie die op deze plaats onder de hand van koopman/amateur-architect Jacob Lois gebouwd werd, ging men al spoedig het stadspaleis noemen. Het was de ontvangst-, vergader- en logeerruimte van de dijkgraaf en de hoogheemraden van Schieland. In 1811 ovemachtte keizer Napoleon Bonaparte er. Toen de bevoegdheden van het Hoogheemraadschap in de negentiende eeuw afnamen bleek het Schielandshuis niet langer te bekostigen.
Het vertrek van het eerbiedwaardige gezelschap zorgde voor een zeker verval van het gebouw.

Opgelapt
In 1840 kocht de stad Rotterdam het leegstaande pand voor het bedrag van een halve ton. Het werd bestemd als bewaarplaats voor de kunstverzameling van de Utrechtse jurist mr. frans Jacob Otto Boymans, die zijn collectie als legaat aan de stad had geschonken.
De vreugde duurde slechts kort, want in 1864 werd de gehele bovenetage van het gebouw door brand verwoest. Ten aanzien van de architectonische waarde golden in die tijd andere maatstaven dan tegenwoordig. Het Schielandshuis werd opgelapt. Muren werden bepleisterd, vensters werden gedicht en een grote glazen koepel werd over het dak getrokken. Dat was goed voor de belichting van de kunstcollectie.

Er werd snel gewerkt, want in 1867 ging het museum al weer open. In even snel tempo bleef het verval het historische gebouw bedreigen. In 1937, toen de nieuwe behuizing van het Boymans-museum klaar was, nam de stad het besluit het Schielandshuis te laten restaureren. De oorlogsjaren waren spelbreker en de eerste jaren na de oorlog had men de handen vol aan de wederopbouw van de stad.

In 1975 ging de deur van het Schielandshuis op slot en werd met de restauratie begonnen. Bij de restauratie kwamen verschillende dingen aan het licht. Onder het Schielandshuis heeft zich een kelder bevonden. In de negentiende eeuw moet die gewoon zijn dichtgemaakt. De kelder fungeerde vroeger als eetzaal voor de leden van het Hoogheemraadschap. Tijdens graafwerkzaamheden stuitte men tevens op een zeventiende-eeuwse tuinmuur. Deze muur is nu gereconstrueerd. Verdere verrassingen: een straatje van ijsselsteentjes en een gemetselde waterput.

Metamorfose

Vooral dank zij de politiek is de achttien miljoen gulden voor de metamorfose van het stadspaleis er gekomen; aan de zijlijn van de restauratie de actieve Stichting Vrienden van het Schielandshuis. Donateurs droegen geld aan voor de verfijningen. Op deze wijze is het er allemaal gekomen. Het dak is weer precies zoals het er in 1665 uitzag, met leien bedekt, gelegd op een Rijnlandse manier.

Nieuw is de tussenverdieping, bestemd voor de kantoren en de museumstaf en voor de wetenschappelijke bibliotheek. Onder de stadsher-' berg De Pappegay is de kelder voor de Atlas van Stolk: de 150 jaar oude collectie van historische prenten die de Rotterdamse houthandelaar Abraham van Stolk vanaf 1835 ig gaan verzamelen en die sinds 1967 bij het Historisch Museum in bezit is. De laatste tien jaar was de Atlas van Stolk ondergebracht in het voormalige raadhuis van Delfshaven, dat nu een andere bestemming krijgt.

De museumwinkel van het Schielandshuis is vanaf de straat toegankelijk door een uit 1650 stammend zandstenen poortje, vermoedelijk afkomstig uit een Rotterdams hofje, en de afgelopen decennia heeft gepronkt in de tuin van een Rotterdamse familie in Wassenaar.

De museumcollectie is in drieën opgezet: cultuuriiistorie, stadshistorie en kunsthistorie. Een spUtsing die in deze vorm in Nederland nog niet is vertoond, aldus de museumdirecteur. Op de zolderverdieping is een cultuurhistorische expositie ingericht, bestaande uit de geschiedenis van het dagelijks leven van de gewone mensen: speelgoed, een kruidenierswinkeltje uit het begin van deze eeuw, huisraad, kleding rond geboorte en dood enzovoort.

Op de eerste verdieping heeft de stadshistorie een plaats gekregen. Voorwerpen en beelden die de afspiegeling zijn van Rotterdam als een echte Hollandse stad. Veel aandacht voor het bombardement van mei '40, dat het historische centrum van de stad wegvaagde. Slechts een gehavende Laurenskerk met toren bleven staan en het Schielandshuis. Verder worden er een aantal facetten belicht over stadsbestuur, kerkelijk leven, haven en handel. De eerste tijd ligt de nadruk op de zeventien en achttiende eeuw. Er hangen 40 regenten-portretten die vroeger in het Oostindische Huis aan de Boompjes hebben gehangen; portretten van de bewindhebbers van de Rotterdamse Kamer van de Vereenigde Oostindische Compagnie.

Kunsthistorisch

De bel-etage bergt de kunsthistorie: tal van fameuze schilderijen uit eigen bezit en in bruikleen; thuisgezichten, stillevens en portretten. Verder een drietal stijlkamers uit evenzovele periodert, waarin bladgoud, fraai stucwerk en zijde als wandbekleding domineren. Deze kamers zijn na de laatste oorlog gebouwd en behoren dus niet tot het oorspronkelijke interieur. Het zijn de regentenkamer van het Heilige-Geesthuis (Louis XVlestijl), een rococo kamer uit een woning die aan de Leuvehaven heeft gestaan, met een fabuleus mooi plafond, en een interieur dat Eli van Rijckevorssel eind vorige eeuw in een tuinhuis bij zijn monumentale pand aan de Parklaan had laten aanbrengen.

Het Schielandshuis is weer een architectonisch monument van groot formaat. De grauwe steenklomp van weleer is weer tot een stralend stadspaleis geworden. Bakstenen muren met zeventiende-eeuwse ramen en luiken, een zandstenen gevel, een met dakkapellen getooid en een door vier schoorstenen bekroond leien dak, een omheinde tuin, een interieur vol schoonheid en een museumcollectie van een weergaloze dimensie.

Eén bedreiging, hoewel voorlopig op de bekende lange baan geschoven maar nog niet afgewend, vormt het plan om op de hoek van het Churchillplein, tussen dit Historisch Museum en het volgende maand te openen Maritiem Museum, een 75 meter hoge kantorenkolos neer te poten. Als dat doorgaat, wordt het fraaie zicht op het Schielandshuis ontnomen. Dat zou een regelrechte aantasting zijn van dit stadspaleis.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 16 oktober 1986

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

Schielandshuis in Rotterdam weer open

Bekijk de hele uitgave van donderdag 16 oktober 1986

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

PDF Bekijken