Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

De Telegraaf en twee huilende vrouwen

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

De Telegraaf en twee huilende vrouwen

4 minuten leestijd

Het is ook voor een krant wel eens moeilijk objectief te blijven. Wat moet een redacteur doen wanneer de feiten niet passen bij zijn visie? Dan maar niets schrijven? Of de feiten verdraaien? Dat de pers in de Sowjet-Unie dat doet is alom bekend. Maar ook in Nederland komt het voor.

Het was het dagblad De Telegraaf dat onder de titlel "Massa-executies op geheim bevel in Nicaragua" een artikel publiceerde, waarin stond dat de sandinistische regering van Nicaragua politieke tegenstanders liet executeren. Bij het artikel was een foto geplaatst, waarop huilende vrouwen te zien waren. Onder de foto stond: De burgerbevolking is het slachtoffer van de strijd tussen de Sandinisten en hun tegenstanders. De sympathie van De Telegraaf lag niet bij de Sandinisten, maar bij het Somoza-regime.
Toch bleek er iets niet correct te zijn met het artikel. Het ging om de foto. Een zekere Koen Wessing schreef de Telegraaf een briefje, waarin stond te lezen dat hij de maker van de foto was en dat de prent al een jaar of zeven oud was. Hij schreef verder dat hij uit principe fotoreportages maakte in Nicaragua om de 'sandinistische vrijheidsstrijd' te steunen.

Huilen
De twee vrouwen op de foto stonden te huilen, omdat ze net hadden vernomen dat hun vader was vermoord door soldaten van het Somoza-regime. Wessing sommeerde de Telegraaf de volgende rectificatie te plaatsen: "In onze editie van 30 november plaatsten wij een artikel onder de kop 'Massa executies op geheim bevel in Nicaragua'. Daarbij plaatsten wij een foto waarop twee huilende vrouwen zichtbaar zijn. Deze foto is gemaakt door Koen Wessing, maar ten onrechte hebben wij dat niet vermeld. Wij hadden deze foto helemaal niet mogen plaatsen, omdat de maker ervan ons op geen enkele manier toestemming had gegeven. Wij hebben zijn auteursrecht overtreden. De foto is in 1978 gemaakt, zij toont twee dochters van een boer, die zojuist hebben vernomen dat hun vader door soldaten van Somoza is gedood. Wij bieden voor deze gang van zaken onze excuses aan". Naast deze publikatie werd ook nog een schadevergoeding van vijfduizend gulden geëist.
Meteen voelde de Telegraaf nattigheid. Op de schadevergoeding wilden ze niet ingaan. Wel zou er een rectificatie worden geplaatst. Maar deze was zodanig dat De Telegraaf nog buiten schot bleef. En dat nam Koen Wessing niet. Wessing redeneerde heel slim en zag in dat hij de mogelijkheid had een stunt uit te halen: De Telegraaf onderuit halen en meteen nog weer eens extra de aandacht vestigen op wat hij noemde de vrijheidsstrijd van de sandinisten.

Kwaad daglicht
Het is een beproefde methode: stel de rechtse pers in een kwaad daglicht door aan te tonen dat er slordig met de feiten wordt omgesprongen. Het goedgelovige publiek hobbelt er wel achter aan. Het is voor een krant natuurlijk niet alleen niet toegestaan, maar ook erg dom zo te handelen. Hoe dan ook. De Telegraaf werd in kort geding gedagvaard en de eisen werden door Koen Wessing herhaald.
Voor de president van de rechtbank te Amsterdam verweerde De Telegraaf zich met alleriei formele argumenten. De foto zou al eens een keer op een tentoonstelling hebben gestaan en uit dien hoofde vrijelijk gebruikt mogen worden door de pers. De maker had er geen enkel recht meer op. Dit verweer ging uiteraard niet op. De foto bleef, zolang deze niet was verkocht, eigendom van de maker. Alleen met toestemming van de maker mocht De Telegraaf de foto plaatsen.
Verder oordeelde de rechter dat „de Telegraaf ook onrechtmatig had gehandeld door de foto te gebruiken voor een doel dat juist strijdig was met de doelstelling van de fotograaf". En juist het feit dat de krant een foto misbruikt had voor een bepaalde politieke doelstelling, werd door de rechter bijzonder hoog opgenomen. „Daarnaast zien wij ons voor de vraag gesteld of in deze zaak ook ideële schade vergoedbaar is, nu de foto is gebruikt in een context die het daar getoonde beeld verkeerd weergeeft en die tevens vijandig is aan de bedoeling waarmee eiser de foto heeft gemaakt en heeft willen publiceren. Het antwoord op die vraag moet bevestigend luiden".

Immateriële schade
„Omdat de foto door de onderhavige plaatsing een met eisers strijdige betekenis heeft gekregen en daardoor uit het door hem bedoelde verband met de Sandinistische vrijheidsstrijd is gerukt, is er sprake van een aantasting van eisers werk die nadeel kan toebrengen aan zijn reputatie in de zin van de Auteurswet. Deze schending van het persoonlijkheidsrecht van eiser, ook al heeft die wellicht niet opzettelijk plaats gevonden, komt voor risico van De Telegraaf en rechtvaardigt de vergoeding van de daardoor geleden immateriële schade. Als voorschot daarop is thans een bedrag van vijfduizend gulden toewijsbaar".
Behalve die vijfduizend gulden werd het dagblad veroordeeld tot het binnen twee dagen plaatsen van een rectificatie, waarin de zaak geheel uit de doeken werd gedaan.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 5 september 1987

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

De Telegraaf en twee huilende vrouwen

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 5 september 1987

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

PDF Bekijken