Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

„Ik ben mijn leven lang bang voor vliegtuigen

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

„Ik ben mijn leven lang bang voor vliegtuigen"

Herdenkingsboek over HBS-ramp in Apeldoorn

4 minuten leestijd

APELDOORN - Piet Bakker (56) is zijn leven lang bang voor vliegtuigen. „Op school kroop ik instinctmatig onder de bank als er een toestel overkwam. Thuis liep ik naar buiten, ook al zaten we te eten. Ook nu word ik opgeschrikt door overkomende machines en sinds de herdenking van vorig jaar, voel ik dan angst".

Piet Bakker is nooit los geraakt van een dramatische gebeurtenis die hij als jongen van vijftien meemaakte. Op maandag 7 oktober 1946 stortte op het gymnastieklokaal van de christelijke HBS aan de Jachtlaan in Apeldoorn een vliegtuig neer. Bij deze ramp kwamen 22 jongens om het leven, evenals de piloot en zijn moeder. Van de klas overleefden vijf jongens en hun leraar de ramp.

Vorig jaar herdacht de school dat de ramp veertig jaar geleden plaatsvond. Na deze herdenking besloten verschillende oud-leerlingen alle gebeurtenissen die met de ramp te maken hadden, te verzamelen en een gedenkboek samen te stellen. Het gedenkboek is onlangs aan burgemeester Hubers aangeboden.

Op de bewuste maandag had sergeant-vlieger Max Christern gehoord dat hij door de militaire keuring was en naar Nederlands-Indië mocht. Mogelijk is Max door dit bericht in een opgewonden stemming geraakt. Met zijn miUtair vliegtuig begon hij een solo-vlucht richting Apeldoorn. Daar aangekomen liet hij het vliegtuig enkele malen boven het marktplein cirkelen, terwijl de mensen verschrikt omhoogkeken toen hij de motor liet brullen

Gymnastieklokaal

Na een paar rondjes boven het Marktplein zette hij koers naar de Jachtlaan. Rond 11.20 uur verloor het vliegtuig snel hoogte. Max moet geprobeerd hebben een botsing met de schooltoren te voorkomen door de machine recht te trekken. Door deze manoeuvre raakte de rechtervleugel het dak van het gymnastieklokaal waar les werd gegeven aan 27 jongens. Het vliegtuig ramde nog enkele bomen en sloeg vlak bij de school te pletter.

Door de botsing scheurde de tank en de brandstof stortte op de leerlingen van klas 2c. Enkele leerlingen stierven onmiddellijk, anderen zagen kans in de vijver bij de school te springen. De blote huid van armen en benen werd tot onder het zenuwstelsel beschadigd en longen verbrandden bij het inademen. Sommige leerlingen raakten ook nog gewond door vallende balken en ander houtwerk dat vlam had gevat.

Een van de leerlingen die de ramp overleefden, Karel Rijsdorp, weet het zich nog te herinneren: „Op een gegeven moment hoorde ik aanzwellend lawaai, vervolgens een enorme klap en toen was het gebeurd". In het gedenkboek staat verder over hem: „Instinctmatig bukte hij zich, viel op zijn knieën en sloeg de handen rond zijn gezicht. Hij kreeg een straal brandende vloeistof o\:er de blote armen, benen en rug; voelde nauwelijks pijn, dacht niet, maar handelde automatisch door, over balken springend, zich een uitweg te banen via de deur die toegang geeft tot de lange gang waar 'de klaslokalen aan lagen. Hij hoorde dat iemand riep: spring in de vijver, rolde over de vloer om het vuur te doven, rende verder en dook ten slotte de vijver in''.

Soldaten

De achter de school gelegerde soldaten boden direct hulp door leerlingen in dekens te wikkelen en hen met slaolie in te smeren. Ook konden zij het toegestroomde publiek op een afstand houden

De gewonden werden naar het Juliana- en het St. Liduïna-ziekenhuis gebracht, waar direct maatregelen werden getroffen voor de opvang van de jongens. In de loop van maandagavond kwamen er lege plekken op de overvolle ziekenzalen. Voor middernacht waren al elf jongens overleden. In de nacht van dinsdag op woensdag waren 22 Apeldoomse gezinnen in zware rouw. Voor de zwaargewonde Piet Bakker, Piet Oostlander, Karel Rijsdorp en Wim Vastenhout .en gymnastiekieraar Dobbenga was hoop. De enige leerling die niet gewond raakte, was Jan Visser; hij ging een week later weer naar school.

Emoties

Door de interviews met de overlevenden en andere betrokkenen bij de ramp is het een aangrijpend verhaal geworden. Opvallend is dat de jongens die de ramp overleefden op sehool en thuis hun emoties niet kwijtkonden. Kranten met verhalen over de ramp werden angstvallig verborgen en over overleden klasgenoten werd niet meer gepraat.

Het gedenkboek "7-10-1946, Waarom!?" heeft 149 bladzijden en bevat veel historisch materiaal. Het is bij het christelijk lyceum aan de Jachtlaan in Apeldoorn te koop voor 10 gulden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van woensdag 7 oktober 1987

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

„Ik ben mijn leven lang bang voor vliegtuigen

Bekijk de hele uitgave van woensdag 7 oktober 1987

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

PDF Bekijken