Bekijk het origineel

Vooral voor huwelijk geldt: „Bezint eer ge begint

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Vooral voor huwelijk geldt: „Bezint eer ge begint"

Ongehuwd verder leven kan soms een taak of een opdracht zijn ter wille van het koninkrijk van God

17 minuten leestijd

Intussen zijn al twee artikelen geplaatst over dit onderwerp. Het lijkt echter alsof je er nooit genoeg over spreken kunt. Geen wonder, want staat er niet in het huwelijksformulier dat we het huwelijk niet lichtvaardig of gedachteloos aangaan, maar in de vreze des HEEREN? Dat wil zeggen dat hier vooral geldt: „Bezint eer ge begint". Althans, wanneer je gaat trouwen. Maar als je niet gaat trouwen of niet wilt trouwen? Is dat dan een plus? Ben je dan vromer bezig? Of is het alleen een kwestie van 'overschieten', zoals men dat noemt? Mankeert er dan wat aan je?

Ieder voelt dat hier tal van vragen liggen, die om beantwoording roepen. Nu hebben voor mij al twee anderen in deze serie daarover geschreven. Ieder heeft kunnen lezen wat Benno Zuiddam naar voren bracht en hoe ds. H. J. Hegger daarop gereageerd heeft.
De redactie heeft mij gevraagd in te gaan op die vragen die zijn overgebleven. Ik wil dat proberen en doe het nog graag ook.
Allereerst wil ik even ingaan op de gewraakte advertentie. Wanneer twee 'meiden' zich aanbieden, dan zou ik me kunnen voorstellen dat een echte jongen reageert met deze opmerking: Wie wil nu een 'meid' hebben en vooral: Wie wil er nu twee 'meiden' hebben! Moet je dan samen als twee jongens schrijven en een aantal afspraken maken wie wie neemt? Want meiden worden genomen! Als deze meiden vragen om een 'knul', dan denk je; Wie wil nu een knul hebben. Ze begeren dan geen knulletje, maar een knul. Doch, als ik een meisje was, zou ik graag een man hebben. Ik praat niet over een kerel, maar over een man, zoals deze dient te zijn naar Gods Woord, als een hoofd voor zijn vrouw. En daarom geloof ik eerder dat zo'n advertentie niets anders is dan flauwekul, al ontkent men dat dan. Wie spreekt er in dat geval over lotto of toto? Ook al zeg je in een advertentie dat het daar niet om gaat, in de verste verte hoor ik niets van een biddend begeren. Daarom zou ik, als jongen, zeker weten dat ik daar niet op in moet gaan wanneer ik zo'n 'aanbod' krijg.

Een levenspartner
Wij zijn gewend om onder een levenspartner te verstaan iemand met wie je samen door het leven gaat. Zo heeft het de klank gekregen van een eigen man of vrouw. Het is goed dat we ook dit woord onderscheidenlijk gebruiken. Want het kan gebeuren dat een jongen samen met een andere jongen door het leven wil gaan en helemaal niet aan een huwelijk denkt. In dat geval gaan ze samenwonen. Wie zou daar een kwaad woord van willen zeggen? Gebeurde dat vroeger niet veel vaker? Zag je niet dat broers samen door het leven gingen of zusters? Vooral vriendinnen. Ook mannen kennen vriendschappen voor het leven. Men gaat dan samenwonen. Als je daar vandaag over praat, heeft dit een vreemde klank en kunnen we hen die op deze wijze samenwonen heel wat leed berokkenen door op een bepaalde manier over hen te denken en te spreken. We moeten niet achter alles wat zoeken. Ondanks veel afschuwelijke praktijken om ons heen, in steeds toenemende mate zelfs, moeten we een zindelijk woordgebruik voorstaan.
Iemand die alleen blijft of met iemand van hetzelfde geslacht samenwoont, behoeven we niet in te delen bij hen die 'overschieten', zoals men dit onjuist pleegt te noemen. Ongehuwd zijn is niet verkeerd! Het is geen zonde. Paulus zegt dat het goed kan zijn. Soms is het een taak, een opdracht, ter wille van het koninkrijk van God. Maar dan moeten we wel goed weten wat we zeggen en of we dit over een aantal jaren nog kunnen belijden. Ik denk dat we, ook in onze jonge jaren, voorzichtig moeten zijn in het afleggen van beloften om ongehuwd te blijven.

Maar, als iemand alleen wil of kan blijven of gewoonweg de mogelijkheid niet heeft gehad om te trouwen, althans, niet met iemand van wie men veel houdt, is het dan zo vreemd om een ander te zoeken met wie men samenwoont? Je kunt toch als twee goede vrienden of vriendinnen ook door het leven gaan en samen veel betekenen voor het koninkrijk van God ? Alleen moet je, denk ik, niet zeggen dat niet trouwen béter is. Zo lees ik het nergens in de Schrift. Ook niet bij Paulus, maar daarover straks meel'. Laten we voorzichtig zijn in ons woordgebruik. De vraag was of je een vrouw mag zoeken. Hetzelfde geldt uiteraard voor een man. Moet je het niet afwachten tot de Heere iemand op je weg plaatst? Moet je niet meer een vrouw (of een man) krijgen dan zo iemand zóéken?
Sommigen zoeken alleen maar 'een' man of 'een' vrouw, het hindert niet wie. Ze hebben een 'idee' van een huwelijkskandidaat en meer dan eens trouwt men ook met een 'idee'. Als het dan in de praktijk tegenvalt, moet men zich niet al te zeer verbazen. Een idee is geen werkelijkheid. Dan kan je zeggen: Ik heb hèt me zo anders voorgesteld!
Juist als we zo graag getrouwd zouden zijn, is het gevaar levensgroot tevreden te zijn met een bevrediging van onze ideeën, met een vervulling van onze (te algemene) wensen. Het gaat in een huwelijk niet om 'een' man of zo'n vrouw. Dan kun je wel met iedereen trouwen en doet het er niet toe. Nee, het gaat om iemand die bij je past, met wie je samen door het leven kunt gaan, levenslang. Daar is heel wat voor nodig. We moeten ons daar niet op verkijken. Geluk komt je niet zo maar aanwaaien! Vandaar dat een wat langere verkeringstijd hard nodig is. Met opzet zeg ik dit, omdat men in deze tijd doorgaans te snel trouwt en pas later tot bezinning komt: Passen we wel bij elkaar? Maar dan is het te laat om zo'n vraag te stellen.

Niet verkeerd
Het is niet verkeerd om een man of een vrouw te begeren. God heeft het bij de schepping in ons 'ingeschapen' zou je bijna zeggen. Het is een rechtmatig, een goed, een bijbels verlangen om te trouwen. Maar dan met iemand die de HEERE vreest, zodat je 'in de Heere' kunt trouwen èn getrouwd zijn. Je moet samen kunnen bidden, samen kunnen praten, samen kunnen luisteren, samen kunnen stil zijn en zo zou ik een hele rij huwelijksvoorwaarden op kunnen noemen. Je moet op alle momenten samen kunnen zijn! Samen niet alleen kinderen krijgen, maar ook samen staan voor de opvoeding.
Je mag niet begeren wat van je naaste is, zegt de Heere in Zijn wet, maar dat is iets totaal anders dan in de vreze des Heeren een man of een vrouw van God begeren. Het mag een dagelijkse gebedszaak zijn van ouders en kinderen! Om iemand die God vreest, bij de ander past en in liefde zorgt.
Een huwelijk is geen uitlaatklep voor seksuele verlangens. Op de walletjes is (een ongeoorloofde) ruimte voor dergelijke begeerten. Wanneer het huwelijk gedegradeerd wordt tot een elkaar of alleen de ander 'nemen', is dit ronduit goddeloos en heb je in wezen prostitution je huwelijk!

Eigen man of vrouw
Wat zou je met een huwelijk dan moeten beginnen, wanneer binnen de kortste tijd ziekte optreedt en er geen gemeenschap mogelijk is? Voor sommigen is dan het huwelijk ten einde en gaat men naar een ander om bevrediging te vinden. Maar zó spreekt de Schrift er niet over. Elke man heeft z'n eigen vrouw en elke vrouw haar eigen man, zo zegt Paulus. Maar hij zegt dat in een bepaald verband. We moeten dan de hele situatie in Korinthe erbij betrekken. Bijbels gezien is gemeenschap alleen verantwoord binnen het huwelijk. In deze door God geordende verhouding is het een vreugde elkaar toe te behoren en elkaar te dienen. Daarin ook niet in de eerste plaats aan jezelf te denken, maar aan de ander. Het huwelijk is niet alleen een geestelijke eenheid en tegelijk moet worden gezegd dat het veel meer is dan een lichamelijke eenheid. Trouwens, dit laatste alleen 'bevredigt' niet, zo blijkt keer op keer. Wat heb ik aan iets als ik iemand niet heb?

Niet afwachten
Wanneer we een man van de Heere begeren, dan moeten we bidden in onderworpenheid. Ook hierin moeten we leren: „Uw wil geschiede" en moeten we ook op Gods tijd kunnen wachten. Het gaat erom Zijn leiding te erkennen en te verlangen. Als Hij het wil, dan ontvangen we een man. Maar dat houdt niet in dat we dan maar moeten afwachten. De Heere is een God van orde, van de middellijke weg. Adam kreeg een vrouw van God. Hij wekte in hem het verlangen en gaf hem iemand die bij hem paste, als een hulp tegenover hem. In de Schrift zien we dat Abraham een vrouw laat zoeken voor zijn zoon en daar een hele reis voor nodig is. Het zit in een man om te zoeken en het is vrouwelijk om bepaald niet de aandacht te ontlopen. Dat zit er al jong in, als een scheppingsgegeven. Als een man alleen maar een charmeur is en als een vrouw zich verkoopt, is er sprake van een ontsporing van Gods scheppingsorde. De zonde is daarom ook op dit terrein niet uit te bannen en ook hier zullen we bidden: „Leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van de boze!"

Mooiste plaats
Maar dat betekent niet dat we geen man of vrouw mogen zoeken op die plaatsen waar we hem of haar vinden kunnen. Iedereen die een godvrezend iemand begeert, weet waar deze zowel niet als wel te vinden is. Waarom, al ga je om andere redenen naar bijeenkomsten van de kerk, zou je daar niet iemand van God krijgen? Het is de mooiste plaats, zou ik willen zeggen. Ik acht het niet beneden de waardigheid van jongens en meisjes om 'de ander' te zoeken op conferenties, op bondsdagen of waar dan ook. In onderworpenheid aan de Heere en lettend op Zijn leiding kunnen we onbekommerd uitkijken, zelfs zoeken. Wat rondkijken is nog iets anders dan zoeken.
In zoeken zit iets van activiteit. Moeten we er ons voor schamen als we een godvrezende man of vrouw zoeken? Er zijn wel andere dingen waarvoor we ons hebben te schamen! Een ander ontmoeten in gezelschap of bij een concert, thuis of op een vereniging is niet in strijd met Gods leiding, met Zijn voorzienigheid. Ook in dit opzicht kunnen we hardgrondig belijden wat in zondag 9 en 10 van de catechismus staat. God werkt middellijkerwijs. Er zijn levensmiddelen, genademiddelen, middelen ter genezing, maar ook middelen om verkering te krijgen. In Zeeland zei men: „Middels en wegen gaan samen!"

Gods orde
We moeten goed beseffen dat het huwelijk niet na de zondeval is ingesteld, zoals verscheidene andere 'dingen'. Het huwelijk was er al in het paradijs. Het is een van de gaven die we hebben meegekregen vanuit het paradijs. Wel geschonden, wel door de zonde bevuild, soms ontzettend, maar toch een gave van God. Dus niet om hoererij te voorkomen, maar om Adam een hulp te geven, die bij hem past. Het huwelijk is eerbaar, het is een goede zaak. Het is Gods bedoeling dat mensen gaan trouwen. Hij brengt nog heden ten dage man en vrouw (op een wonderlijke wijze) bij elkaar. Huwelijken worden in de hemel gesloten! Laten we dat vandaag eens hardop zeggen. We moeten niet de kant op gaan om het huwelijk als iets minderwaardigs te zien, alsof ongehuwd zijn beter is. Het huwelijk behaagt de Heere, zo lees ik, op grondvan de Bijbel, in het huwelijksformulier.
Het huwelijk is een instelling van God. Het behoort tot Gods goede orde. Hij zag wat Hij gemaakt had en zie, het was goed. Het is niet goed, zegt God, dat de mens alleen is. Als God dit zo uitdrukkelijk zegt, moeten wij dit met nadruk herhalen en vandaag sterk onderstrepen. Trouwen is een goede zaak, een hele goede zaak. En getrouwd zijn in de Heere kan het huwelijk een stukje hemel op aarde doen zijn. Het is intens verdrietig elkaar te moeten missen, als je zoveel van elkaar (als een gave van God) houdt! Men spreekt dan terecht van mijn wederhelft, zodat een man of vrouw die alleen achter blijft als het ware gehandicapt door het leven gaat. Trouwen is zeer goed. Wanneer we zo naar elkaar toegroeien dat het verantwoord is om te gaan trouwen, dan zijn we daartoe zelfs verplicht. God wil dit schone.

Dienen
Om elkaar toe te behoren, om elkaar te dienen. Paulus spreekt in Efeze 5 over die prachtige verhouding van man en vrouw als een afspiegeling van de verhouding Christus en de gemeente. Zó man zijn en als Christus zorgt voor Zijn gemeente zo zorgen voor je Vrouw en jezelf overgeven, hèt offer brengen, dat is het. En als vrouw zo'n hoofd te hebben en je man als Christus boven je te erkennen, is dat niet het geheim van een echt christelijk huwelijksleven? Als je als man op Christus lijkt en als vrouw op de gemeente, wat wil je dan meer?
Dan kun je niet zeggen dat je als ongehuwde een verstandiger tijdsindeling en tijdsbesteding hebt. Het is maar de vraag hoe je alles beleeft. Samen de Heere dienen en samen bidden om de komst van Gods koninkrijk, doet man en vrouw recht ontplooien! Dan ben je beiden dienstbaar, beslist niet minder dan de alleenstaande. Je hebt, wanneer kinderen komen, tijd en aandacht te besteden aan hen, maar niet minder aan elkaar. Maar is dat nu juist niet de bedoeling van God? Als wij bidden: Uw koninkrijk kome, en we zo een heel gezin voor de Heere en Zijn heerlijke dienst mogen grootbrengen (het is een wonder wanneer kinderen de Heere vrezen, zeg ik er maar meteen bij om misverstanden te voorkomen, alsof het vanzelf gaat!), zijn we dan niet op de beste wijze bezig voor dit koninkrijk? Besteden we dan onze gaven, onze talenten, onze energie en onze tijd niet erg goed? En kijk eens naar vaders van grote gezinnen. Hoe vaak hebben zij niet een grote plaats in kerk en maatschappij?
Al liggen er levensgrote vragen, dit hoeft beslist niet ten koste te gaan van het gezin. Zo worden kinderen vaak opgevoed in het kruisigen van eigen verlangens, in echte zelfverloochening ter wille van het koninkrijk van God. Het is voor de Heere en Zijn dienst. Leer mij, o God van zaligheden, mijn leven in Uw dienst besteden! Velen die in de dienst des Heeren staan, kunnen beamen dat ze dit werk alleen zó konden doen, dank zij hun voortreffelijke vrouw die de Heere hen gaf! Misschien wordt door hen nog veel meer samen gepraat (en gebeden) als in andere huwelijken waarin men geen raad weet met de tijd. Al mag je hier niet in een zwart-witschema spreken. Er zijn, Gode zij dank, zoveel goede huwelijken! Als gave van God en als opgave.

'Branden'
Wanneer het gaat om het'branden' wat Paulus noemt, raad ik ieder aan het mooie boekje van prof. Van Bruggen "Het huwelijk gewogen" maar eens te lezen. Daarin vinden we een fijnzinnige uitleg van 1 Korinthe 7. Tegelijk verwijs ik naar wat ik hierover schreef in mijn boekje "Ingeschakeld". In Korinthe vond men het niet zo erg naar een hoer te gaan, zelfs beter dan je aan een vrouw te verbinden in het huwelijk. Dan spreekt Paulus over het 'branden' van het gerichtsvuur, want wie zondigt, krijgt te maken met de eeuwige toorn van God! We moeten daarom de dingen in z'n verband lezen.
Zo is het ook van belang een andere opmerking van prof. Van Bruggen ter harte te nemen. Namelijk wanneer Paulus zegt: Dat zeg ik, niet de Heere. Dan hebben we te maken met het feit dat Paulus wel met goddelijk gezag spreekt, maar niet de beschikking heeft over een rechtstreeks woord van de Heere, dus geen citaat kan geven. Meer behoef ik er in dit verband niet over te zeggen, om toch voldoende op een vraag in te gaan.

Rol of taak?
Ten slotte, er zou nog veel meer te noemen zijn, is het van belang dat we zien dat ieder in het huwelijk een eigen taak van de Heere heeft ontvangen. Als man hoef ik niet zo nodig een vrouwenrol te spelen, maar getuigt het wel van rechte zorg voor mijn vrouw als ik haar niet overal alleen voor laat staan en als ik meehelp de vaat te wassen, om maar iets te noemen.
Bij ons trouwen hebben we beloofd elkaar bij te staan in alle dingen die tot het tijdelijke en eeuwige leven behoren. Bijstaan is nog wat anders dan er bij staan! Als man en vrouw beiden op de plaats verkeren, waar God hen gezet heeft, ieder met eigen mogelijkheden en opdrachten, gaat het goed, ook al zal dit inhouden dat je met elkaar wel eens moet spreken over de taakopvatting en taakvervulling van ieder en van samen. In een goed huwelijk moet het kunnen en kunnen we elkaar de ruimte geven om eigen gaven bijzonder te ontwikkelen. Het ieder een eigen taak hebben doet niets af van het samen zijn en samen zorg dragen. Er mag niets zonder de ander geschieden, al is krampachtigheid geen goed teken.
De man hoeft niet allerlei specifiek vrouwelijke werkzaamheden te verrichten. Hij mag niet eens de rol van vrouw spelen. Dan speel je met Gods opdracht. Eten koken en bedden opmaken is dan geen rollenspel, maar gewoon aanpakken in het elkaar tot hulp zijn, vooral in drukke en zieke dagen. Een vrouw hoeft niet voor hoofd te spelen, al komt in hoofdzaak veel op haar neer en hangt de opvoeding van de kinderen vooral van een godvrezende moeder af. De man, haar man, is haar hoofd, die leiding geeft, moet geven. Zij moet in dit opzicht tegen hem aan kunnen leunen, zoals elke vrouw dit in zich heeft. Als een man op zijn plaats is; is een vrouw niet zo vaak ontredderd. Wanneer een vrouw op haar plaats is, komen de muren niet op haar af en stimuleert zij haar man in zijn opdrachten. Een man hoeft niet voor vrouw te spelen en een vrouw niet voor man. Ieder heeft een eigen roeping van Godswege en die hebben we biddend te vervullen.

De zonde
De zonde stoort, de zonde ontwricht, de zonde zet de dingen op z'n kop. Daarom is er in het huwelijk de strijd tegen de zonde, tegen de zonde van de gemakzucht en van de heerszucht, de zonde van het egoïsme en het verzwijgen. De zonde van de meerderwaardigheids- èn minderwaardigheidsgevoelens. De duivel wil altijd wat tussen man en vrouw ingooien. Maar de Heilige Geest verbindt, heiligt, vernieuwt, verenigt en laat, ook in het huwelijk, de vrucht van de Geest groeien en rijpen. Waar liefde woont, gebiedt de Heere de zegen. Daar woont Hij Zelf.


Trouwen,... of niet?
Vandaag het laatste verhaal in de serie over Trouwen of niet trouwen, geschreven door ds. J. van Amstel, christelijk gereformeerd predikant te Ede.
Twee weken geleden poneerde Benno Zuiddam de stelling dat trouwen goed is, maar dat niet trouwen beter is. Vorige week reageerde ds. H. J. Hegger op het verhaal van Zuiddam. Hij schreef dat de stelling "niet trouwen is beter dan trouwen zeer gevaarlijk kan zijn.
Misschien heb je lang geduld moeten oefenen voor je lucht kon geven aan je gevoelens van instemming of verontwaardiging. Het moment om te reageren is nu aangebroken! Elke reactie is hartelijk welkom op Postbus 670, 7300 AR Apeldoorn.
Het zou ook kunnen zijn dat je vragen over dit onderwerp zijn toegenomen. Vertrouw die gerust aan het papier toe. Ds. Van Amstel is bereid om op jouw vragen in te gaan, zowel via de krant, als persoonlijk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 4 december 1987

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

Vooral voor huwelijk geldt: „Bezint eer ge begint

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 4 december 1987

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

PDF Bekijken