Bekijk het origineel

Toelichting niet blindelings opvolgen

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Toelichting niet blindelings opvolgen

Door fiscus verstrekte informatie kan strijden met wettelijke bepaling

4 minuten leestijd

Veel mensen in ons land staan elk jaar weer voor de moeilijke taak hun aangiftebiljet inkomstenbelasting volgens de regels in te vullen. De belastingdienst vfil daarbij op verschillende manieren behulpzaam zijn. Zo wordt steeds met het aangiftebiljet een toelichting meegestuurd. Maar mag je daar blindelings op afgaan?

In het algemeen kun je zeggen dat de belastingdienst zich -net als iedereen trouwens- moet houden aan hetgeen gezegd, beloofd of afgesproken is. Dit is tot op zekere hoogte niet altijd zo geweest. Het hangt ook nu nog af van de soort uitlating of de fiscus daar meer of minder strikt aan gebonden is. Er is een tijd geweest dat de belastingdienst niet gebonden was aan toezeggingen of afspraken die niet overeenkomstig de wet waren. Ook een belastinginspecteur ziet wel eens een wettelijke bepaling over het hoofd. Als hij op grond daarvan iets regelde dat eigenlijk volgens de wet niet mocht, werd hij daaraan door de rechter niet gehouden. De zuivere toepassing van de wet zelf ging voor.

Hetzelfde gold voor zogenaamde aanschrijvingen of resoluties van het ministerie van financiën. Ik herinner mij een geval waarin ik voor de belastingrechter een beroep heb gedaan op een resolutie die ging over administratieve boeten. Deze worden opgelegd als er geen belasting is voldaan, die wel betaald had moeten worden. Volgens de resolutie (de "Toelichting administratieve boeten") moet de inspecteur de boete in bepaalde gevallen kwijtschelden, ook al zegt de wet dat hij opgelegd moet worden. Mijn beroep op de resolutie werd afgewezen omdat de wet voor ging.

Gunstiger regeling

Nu is dat anders. De Hoge Raad heeft beslist dat de rechter bij geschillen met de fiscus niet, alleen op de wet zelf moet letten, maar ook op gepubliceerde resoluties, die voor bepaalde gevallen een gunstiger regeling hebben. De belastingplichtige moet hier wel zejf een beroep op doen en de rechter ook aanwijzen waar de regeling gepubliceerd is. Als voorbeeld noeni ik weer de Toelichting administratieve boeten.

Volgens de wet moet bij navordering van belasting een boete -ook wel verhoging genoemdworden opgelegd. Deze is in bepaalde gevallen 100 procent van de nagevordere belasting. In de Toelichting staat dat de inspecteur dit percentage moet verlagen als er geen sprake is van echte fraude. Als de inspecteur dit niet doet en de belastingplichtige vindt dat hij op vermindering recht heeft, kan hij de zaak voorleggen aan de rechter. De rechter zal dan onderzoeken of hij gelijk heeft ondanks het feit dat de wet uitgaat van een boete van 100 procent. Er is dus meer "recht" dan in de wet alleen.

Afspraken

Hetzelfde geldt in gevallen waarin iemand afspraken maakt met zijn belastinginspecteur. Als er een regeling wordt getroffen, die een beetje of helemaal in strijd is met een wettelijke bepaling, moet de inspecteur zich hieraan houden. Hij heeft immers als overheidsdienaar bij een burger het vertrouwen gewekt dat de regeling goed zat. Daaraan moet hij zich dan ook houden. Dat brengen de algemene regels van goed bestuur met zich mee. Het gaat natuurlijk alleen op wanneer er juiste en volledige gegevens zijn verstrekt en niet wanneer de inspecteur tot zijn toezegging is gekomen, doordat iets achter gehouden is of er een verkeerde voorstelling van zaken is gegeven. Bij het maken van afspraken zal de inspecteur daarom zorgvuldig en voorzichtig te werk gaan. Hij wil zoveel mogelijk binnen de wettelijke mogelijkheden blijven.

Minder strikt is de inspecteur gebonden aan gegeven inlichtingen. Dit zijn de gevallen waarin iemand die bezig is zijn aangiftebiljet in te vullen, komt vragen hoe hij in zijn geval nu precies te werk moet gaan. Dit kan telefonisch (de belastingtelefoon), schriftelijk of tijdens een gesprek. De Hoge Raad heeft in 1979 gezegd dat het risico van een onjuiste inlichting, die door een belastingambtenaar gegeven wordt, in de regel voor rekening van de belastingplichtige is. Als de ambtenaar aan de telefoon dus zegt dat u een bepaalde vraag op het aangiftebiljet zus of zo kunt invullen, terwijl dat eigenlijk fout is, mag de inspecteur dat naderhand toch corrigeren. Natuurlijk zijn hierop uitzonderingen. Hierop kan ik misschien later nog eens terugkomen.

Officiële toelichting

Onlangs heeft de Hoge Raad beslist dat bovenstaande ook geldt voor de inlichtingen, die voorkomen in de officiële toelichting die bij het aangiftebiljet wordt toegezonden. Deze toelichting vormt slechts een onderdeel van de algemene voorlichting van de zijde van de belastingdienst. Als daar foutjes in voorkomen, mag de belastingplichtige daar niet op af gaan, behalve wanneer hij zich er echt niet van bewust kon zijn geweest dat de informatie verkeerd was. iAUAÜJt.±JïilLt4,>ïi«

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 7 juni 1988

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

Toelichting niet blindelings opvolgen

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 7 juni 1988

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

PDF Bekijken