Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Lubbers als strateeg

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Lubbers als strateeg

Commentaar

4 minuten leestijd

Een bijna perfecte strategie had ministerpresident Lubbers gisteren ontwikkeld om via het paspoortdebat in de Tweede Kamer een aantal zaken drastisch recht te zetten. Tegelijk benutte de premier het debat om oud zeer uit het verleden op te ruimen.

 Daarnaast greep Lubbers het debat aan om tegemoet te komen aan het verlangen van de Kamer om de eigen verantwoordelijkheden van kabinet en Kamer eens vast te leggen. Weliswaar poogde de Kamer in die vastlegging haar beleidsruimte te vergroten,ten koste van die van het kabinet. Maar de premier zette de piketpaaltjes op de door hem bedachte plaats.

 In een vlekkeloze samenwerking met zijn minister van buitenlandse zaken, H. van den Broek, eiste en kreeg de minister-president de ruimte voor bewindslieden om er een eigen mening op na te houden, ook al strookt die mening niet met die van de Kamer.

Voluit toonde de premier de Kamer dat hij de voorzitter was van „ zijn " kabinet. De maat was wat hem betrof meer dan vol. De Kamer moest maar eens ophouden om „staatsrechtelijke vertogen over zuiverheid" te combineren met uitlatingen over bewindslieden, „die te veel aan het pluche gehecht zouden zijn".

 Het heeft er alles van weg dat ook de regeringsfracties niet op de hoogte waren van het voornemen van Lubbers om het debat over de paspoortenquête zo'n ontknoping te geven. Er ommentaar Lubbers als strateeg was dus sprake van een complete overrompelingsstrategie. En de strategie heeft gewerkt. Binnen enkele uren was de Kamer weer op haar plaats gezet

Voor het "machtswoord" van de premier moesten de CDA- en vooral de VVD-fractie volstrekt en in het openbaar bakzeil halen. Daarvoor dacht men nog minister Van den Broek op de knieën te krijgen door hem het door hem ge- ' vraagde vertrouwen niet openlijk te geven. Neen, Van den Broek moest en zou toegeven.

De minister moest en zou de door de enquêtecommissie gesignaleerde tekortkomingen erkennen, daarover schuldbelijdenis doen en beterschap voor de toekomst beloven. De bewindsman ging evenwel niet verder dan de erkenning en de belofte. De schuldbelijdenis wilde niet over zijn lippen komen.

In een zeer bekwaam betoog gaf Van de Broek de Kamer ook de argumenten waarom hij voncf dat hij geen schuldbelijdenis behoefde te doen. Daarbij vroeg hij de Kamer om het vertrouwen voor de toekomst in combinatie met de erkenning van het feit dat hij en de Kamer van mening verschilden over de conclusies van de enquêtecommissie. Maar de Kamer bleek voor geen reden vatbaar. Wel, die standvastigheid kreeg uiteindelijk het effect van een boemerang. Het spreekwoord zegt het al: Wie het onderste uit de kan wil hebben krijgt het deksel op z'n neus.

Want door de ontknoping van dit debat is tegelijk het enquêtewapen, een van de voornaamste controlemiddelen van de Kamer, van zijn angel ontdaan.

Het ontslag van minister Van Eekelen en staatssecretaris Van der Linden was niet zozeer gevolg van het enquêterapport als wel van signalen van hun „politieke vrienden" in de Tweede Kamer dat ze geen vertrouwen meer genoten. In een harmonieuze samenwerking hebben Lubbers en Van den Broek het "tot hiertoe en niet verder" uitgesproken. Het feit dat de Kamer daarvoor boog, heeft als consequentie dat de betekenis van het rapport, en dus ook van de commissie, is ontkracht.

In feite ontsteeg het debat gisteren het belang van de ontwikkeling van een fraudebestendig paspoort. De .verhouding tussen regering en parlement was in het geding. Door het regeerakkoord heeft de regering onevenredig veel zeggingskracht in het werk van de Staten-Generaal. Om deze machteloosheid te compenseren nam de Kamer wel erg snel het enquêtewapen ter hand.

Het kabinet is, dank zij de strategie van Lubbers, als winnaar uit het debat gekomen. Vanaf gisteren weten in elk geval de coalitiefracties hun plaats weer. Als nu ook de waarde van het regeerakkoord op dezelfde manier wordt afgevlakt, zullen de eigen verantwoordelijkheden van kabinet en Kamer nog beter tot hun recht komen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 23 september 1988

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

Lubbers als strateeg

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 23 september 1988

Reformatorisch Dagblad | 30 Pagina's

PDF Bekijken