Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Sjamir stelt vrije verkiezingen voor

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Sjamir stelt vrije verkiezingen voor

Israëlische premier brengt cruciaal bezoek aan Washington

5 minuten leestijd

JERUZALEM - De Israëlische premier, Jitschak Sjamir, zal bij zijn bezoek aan de Verenigde Staten de Amerikaanse regering verzoeken mee te werken aan de totstandkoming van een Palestijns leiderschap in de omstreden gebieden.

Dit zei gisteren een regeringsbron in Jeruzalem. Met dit leiderschap kan Israël dan onderhandelen Dver een "interim-overeenkomst". Later moet deze overeenkomst gevolgd worden door een definitieve overeenkomst tussen Israël en de Palestijnen. Het leiderschap kan ontstaan door vrije verkiezingen op de Jordaanse Westoever en in de Gazastrook.

Vannacht vertrok premier Sjamir uit Israël voor wat door velen beschouwd wordt als het cruciaal5te bezoek van een Israëlisch leider aan Washington sinds jaren. De regering van George Bush heeft laten weten dat ze van Sjamir verwacht dat hij met nieuwe voorstellen komt die kunnen leiden tot een hervatting van het vredesproces. De Amerikaanse leiders zijn niet van plan genoegen te nemen met de voortduring van de status quo of met een plan dat geen kans van slagen heeft.

De Amerikaanse regering zelf is een dialoog met de Palestijnse bevrijdingsorganistatie PLO begonnen en zij betoont zich een voorstander van een internationale vredesconferentie voor het Midden-Oosten. Sjamir, de leider van de Likoed-partij in Israël, is tegen zo'n dialoog en tegen zo'n conferentie. De leiders in Washington en in Jeruzalem zijn het er wel over eens dat er in de omstreden gebieden geen onafhankelijke Palestijnse staat mag komen.

Uniek

Sjamirs voorstel van verkiezingen is uniek in die zin. dat het de steun heeft van de vier belangrijkste leiders van zijn land. Behalve hijzelf zijn dat zijn partijgenoot en minister van buitenlandse zaken Mosje Arens en de twee leiders van de Arbeiderspartij, minister van financiën Sjimon Peres en minister van defensie Jitschak Rabin. De ontwikkeling van het vredesproces werd tot nu toe belemmerd, onder meer doordat er uit de Arbeiderspartij en de Likoed verschillende geluiden klonken. De Arbeiderspartij zei in het verleden altijd voorstander te zijn van een vredesconferentie en van „territoriale concessies" in ruil voor vrede. Sjamirs Likoedpartij is tegen elk territoriaal compromis.

De zegsman zei dat Sjamir hoopt dat zijn plan voor verkiezingen de volle steun krijgt van de regering-Bush. De Amerikaanse regering zal het moeten bespreken met de leiders van Egypte en Jordanië en deze zullen positief op het plan moeten reageren. Tevens zullen de Amerikanen er in hun gesprek met de PLO voor moeten zorgen dat zij het plan niet torpedeert. Als het Sjamir lukt de steun van de Amerikanen te krijgen, is het bezoek van Sjamir geslaagd te noemen.

In de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook hebben in 1976 ook gemeenteraadsverkiezingen plaatsgevonden. In alle plaatsen, behalve in Bethlehem, werden toen burgemeesters gekozen die aanhangers waren van de PLO. Deze burgemeesters, verenigd in het Nationale Leidingscomité, vormden het officieuze leiderschap van de Palestijnen.

Fiasco

De Israëlische leiders beschouwden de verkiezingen later als een fiasco, omdat deze de status van de PLO verhoogden. In de loop van de tijd werden de meeste toen gekozen functionarissen door Israël afgezet.

Het idee van vrije verkiezingen werd pas ruim twaalf jaar later (in oktober vorig jaar) aan de vooravond van de verkiezingen opnieuw geopperd door Peres en Rabin. Nu heeft het idee ook de goedkeuring van Sjamir en Arens, hoewel deze er niet enthousiast over zijn.

Door de druk moeten ze echter wel met een concessie komen. De verkiezingen hebben de goedkeuring van de twee grote partijen. En een vredesplan dient de instemming te hebben van de Arbeiderspartij en de Likoed', wil zij een kans van slagen hebben.

De verkiezingen zullen "vrij" moeten zijn; dat wil zeggen dat er verschillende partijen mee zullen doen en de Palestijnen zullen niet door mede-Palestijnen bedreigd mogen worden, aldus de functionaris.

Van groot belang is dan ook de reactie van de PLO. Als de PLO mogelijke deelnemers aan de verkiezingen met de dood bedreigt, maken de verkiezingen geen kans. Ook kan de PLO, die haar hoofdkwartier in Tunis heeft, trachten leiders aan te wijzen. Dit zou voor Sjamir ook een belemmering kunnen vormen om met de Palestijnen te spreken.

Spanning

Hoeveel kans van slagen het plan van Sjamir heeft, is niet bekend. Mocht het plan van Sjamir op niets uitlopen, dan heeft Jeruzalem in elk geval nog het voordeel dat ze de wereld heeft laten zien dat ze met iets kwam. Momenteel lijkt vooral de PLO de publiciteitsslag te winnen.

Een functionaris in Washington heeft meegedeeld dat de Egyptische president Moebarak, die deze week ook al in de Amerikaanse hoodfstad was, het idee van de verkiezingen al heeft verworpen, omdat de Palestijnen nooit aan verkiezingen mee willen doen die onder de supervisie van Israël staan.

De Egypische leider is een voorstander van een internationale conferentie en hij wil dat er een eind gemaakt wordt aan de „Israëlische bezetting". Bij zijn bezoek aan de Verenigde Staten weigert Moebarak Sjamir te ontmoeten.

Er zullen ook andere aspecten die met de intifada (Palestijnse opstand) te maken hebben, ter sprake komen. Sjamir zal „vermindering van spanning" bespreken. Israël zou dan gevangenen vrij kunnen laten, mogelijk troepen uit bevolkingscentra terug kunnen trekken en de Arabische scholen kunnen heropenen. Van de Palestijnen wordt dan verwacht dat ze het geweld van hun zijde zullen verminderen.

De Amerikanen beschouwen het in hun belang dat er vrede wordt bereikt in het Midden-Oosten. Door een vredesregeling zouden ze namelijk in staat zijn de strategische en politieke samenwerking met diverse Arabische landen te vergroten. Het gebied is immers rijk aan olie. Door de warme relaties die Washington met Jeruzalem onderhoudt, zouden sommige Arabische landen deze samenwerking nu nog niet willen maximaliseren.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 4 april 1989

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

Sjamir stelt vrije verkiezingen voor

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 4 april 1989

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

PDF Bekijken