Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Bagdad zet strijd tegen Koerden voort

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Bagdad zet strijd tegen Koerden voort

Massale deportaties moeten verzet van bergvolk breken

6 minuten leestijd

BAGDAD — Sinds het bestaan van Irak wordt het land geplaagd door Koerdische opstandelingen die voor autonomie vechten. Nu vorig jaar aan de oorlog met Iran een einde is gekomen, lijkt president Saddam Hoessein van Irak vastbesloten om eens en voor altijd met het Koerdische verzet af te rekenen.

Hierbij schuwde hij vorig jaar niet het gebruik van chemische wapens, waarbij duizenden onschuldige burgers de dood vonden. Ook werden de afgelopen jaren Koerdische gezinnen op grote schaal gedeporteerd en werden Arabieren naar het noordelijke Koerdistan overgebracht. Naar schatting 200.000 Koerden vluchtten, het afgelopen jaar naar Turkije en Iran.
Het is echter de vraag of Hoessein met deze volksverhuizingen erin zal slagen het onafhankelijkheidsstreven van het bergvolk te smoren. In de jaren zestig werden Koerdische boeren al van hun land verdreven en overgebracht naar Arabische woongebieden.
Dit heeft er juist toe geleid dat zij zich bij het Koerdische verzet aansloten. Daarnaast lijken etnische spanningen tussen de Arabische en Koerdische bevolkingsgroepen niet uitgesloten. De Koerden hebben daar zo hun spreekwoord voor: „De kameel is geen dier en de Arabier is geen mens".

Belofte

Ondanks deze volkswijsheid heeft het Koerdisch verzet echter altijd geprobeerd te voorkomen dat er een rassenconflict zou ontstaan tussen ' de Arabieren en de Koerden. „Er mag geen antiarabisme groeien. Dat zou desastreus zijn voor de toekomst. Want als Koerdistan volledige autonomie krijgt, moeten wij met de Arabieren in Irak samen verder leven", zo zei Koerdenleider Mahmoed Osman vijftien jaar geleden al.
Al in de 17e eeuw streden de Koerden voor hun onafhankelijkheid tegen de Osmanen en Perzen. Hun woongebied werd toen verdeeld tussen het Osmaanse en het Perzische rijk. Na de Eerste Wereldoorlog werd de Koerden met het Verdrag van Sèvres (1920) een onafhankelijke staat beloofd.
Maar hier kwam niets van terecht. Toen drie jaar later het Osmaanse rijk werd opgedeeld in nieuwe staten was er voor een onafhankelijk Koerdistan geen plaats meer. Het berggebied werd verdeeld tussen Turkije, Syrië, Iran en Irak. Sindsdien streven Koerden naar een eigen staat. In genoemde landen en in de Sowjet-Unie leven nu in totaal ruim 20 miljoen Koerden. Irak telt een Koerdische bevolking van 4 miljoen.
De recente gedwongen deportaties, waarbij tienduizenden mensen betrokken waren, deden internationaal veel stof opwaaien. Een reden voor Bagdad om zijn imago in het buitenland wat op te vijzelen. Het nodigde begin september de internationale pers uit om de parlementsverkiezingen in de autonome Koerdische gebieden bij te wonen.
De verkiezingen vonden plaats in het kader van het vredesverdrag uit 1970 tussen Bagdad en wijlen Koerden-leider Moella Moestafa Barzani. Om aan het verlangen naar onafhankelijkheid tegemoet te komen, had Bagdad indertijd de Koerden een beperkte mate van zelfbestuur toegezegd.

Verdeeldheid

Barzani, die in 1961 de Koerdische Democratische Partij (KDP) had opgericht, wilde echter meer. Opnieuw woedde de oorlog in het berggebied. De Koerden werden spoedig vernietigend verslagen door de Iraakse troepen. Barzani en zijn aanhangers zochten een veilig heenkomen in Iran.
Na de nederlaag van de Barzani's viel de KDP uiteen in verschillende organisaties. Een daarvan was de Patriottische Unie van Koerdistan (PUK) onder leiding van Jalal Talabani. Deze groep bestaat voornamelijk uit linkse intellectuelen uit de steden, terwijl de overige Koerdische groeperingen nog veelal in stamverband opereren.
Na de dood van Barzani in 1979 traden zijn zonen Masoed en Idris in diens voetsporen en bliezen de KDP nieuwe leven in.

De oorlog tussen Irak en Iran die in 1980 was begonnen, gaf een nieuwe impuls aan het Koerdische onafhankelijkheidsstreven. Opnieuw kregen de Koerden in hun strijd tegen Bagdad alle steun van Teheran. En opnieuw kregen zij de kous op de kop. Toei^ vorig jaar augustus in de Golfoorlog een bestand van kracht werd, besloten beide landen ook eikaars Koerdische verzetsgroepen niet langer te steunen.

President Saddam Hoessein maakte van de rust aan het front gebruik om korte metten te maken met de Koerden in het noorden. Bagdad beschouwt de Koerdische guerrillagroepen als „verraders" en sloeg daarom genadeloos toe. Veelvuldig werd gebruik gemaakt.van verschroeide-aarde tactieken. Landbouwgewassen op het land en huizen gingen in vlammen op. De bevolking van het stadje Halabja, dat korte tijd door de Iraniërs was bezet, werd in maart vorig jaar met gifgas bestookt. Volgens de Koerdische ballingen zijn alleen hierbij al 4000 slachtoffers gevallen. In totaal zijn het afgelopen jaar zeker 9000 mensen gedood door gifgas, zei Masoed Barzani onlangs in Genève.

De recente deportaties van de Koerdische bevolking waren volgens Bagdad bedoeld om langs de grenzen een veiligheidszone te creëren van ongeveer 30 kilometer. Koerdische ballingen zeiden dat zeker 170.000 mensen onder dwang zijn overgeplaatst en dat minstens 4000 dorpen met de grond gelijk zijn gemaakt.

Prikkeldraad

Bagdad wil met de deportaties voorkomen dat Teheran opnieuw de Koerden kan opstoken er van wapens kan voorzien. Daarnaast wil Irak de Koerdische guerrillero's isoleren van de bevolking. Een Iraakse regeringsfunctionaris zei dat de Koerden in de grensstrook werden overgeplaatst, om dat ze door het buitenland werden opgestookt.
Bagdad wil de bevolking „beschermen tegen de terreur van huurlingen die zich aan de vijand heb ben verkocht", heet het in een officiële verklaring. Volgens Irak is ook tot „hervestiging" beslöter omdat de dorpen toch al grotendeels waren verwoest door bombardementen. De bergbewoners worden volgens de Iraakse functionaris in de gelegenheid gesteld in de dorpen, in de vlakten eer nieuw bestaan op te bouwen en een hogere levensstandaard te bereiken.
Elk gezin krijgt eer compensatie in de vorm een lapje grond en eer bedrag van minstens 3000 Dinar (volgens de officiële koers 9000 dollar, maar op de zwarte markl slechts 1000 dollar).
De uit de grond gestampte betonnen dorpjes in de zanderige vlakte, veelal omheind met prikkeldraad, bieden een troosteloze aanblik. Hoewel de regering zegt de zaak in het noorden onder controle te hebben worden de vestigingen nauwlettend in de gaten gehouden. Op geregelde afstand langs de hoofdwegen zijn tanks en militaire versterkingen zichtbaar.
Of het Saddam Hoessein lukt het Koerdisch verzet definitief te smoren is de vraag. De verzetsleiders Jalal Talabani en Masoed Barzani verklaarden onlangs dat de gewapende strijd voortduurt en dat ze zullen overgaan op nieuwe gevechtstactieken. Ook Koerden in de vluchtelingenkampen in Turkije zeiden van plan te zijn terug te keren naar hun land om de wapens weer op te nemen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 19 september 1989

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

Bagdad zet strijd tegen Koerden voort

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 19 september 1989

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

PDF Bekijken