Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Haagse beroepsbrandweer viert eeuwfeest met boek en optocht

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Haagse beroepsbrandweer viert eeuwfeest met boek en optocht

5 minuten leestijd

DEN HAAG - De Haagse beroepsspuitgasten bestaan honderd jaar. Een eeuw waarin men voor vele hete vuren heeft gestaan. Directe aanleiding tot het oprichten van een beroepskorps was een brand in het Scheveningse Kurhaus in september 1886. In onbegrijpelijk korte tijd stond het gebouw in lichterlaaie en moest de toegesnelde vrijwillige brandweer toezien hoe de koepel onder het luide gejuich van het talrijke publiek ineen zeeg. Het Kurhaus, dat met veel glorie op 11 juli 1885 was geopend, Was niet meer. Herinneringen aan een warm verleden die in het heden aanleiding zijn tot een boek en, zaterdag, een historische optocht.

De Haagse brandweer bestaat via een samenwerkingsverband in feite al vanaf 1688, dus ruim 300 jaar. Het was Jan van der Heiden, de uitvinder van de eerste brandweerspuit, die de bestuurders van Den Haag in dat jaar adviseerde om zijn spuiten aan te schaffen en een organisatie op te richten. 
Acht nieuwe spuiten ter waarde van 925 gulden per stuk werden aangeschaft en geplaatst in de spuithuisjes. Vanaf het moment in 1851 waarin Thorbeckes Gemeentewet in werking trad werd de Haagse brandweer bemand met vrijwilligers. In 1871 kreeg men, de beschikking over een revolutionair modern stuk gereedschap, een stoombrandspuit die getrokken werd door een span paarden. 
Vijf jaar later bestond het korps uit 448 personen. Er vonden in dat jaar twaalf branden plaats.

Na de grote brand in 1886 in het Scheveningse Kurhaus kwam het college van B en W tot de conclusie dat de leiding van de brandweer in andere handen moest worden gelegd. In datzelfde jaar besloot de gemeenteraad dienovereenkomstig. Het vaste beroepskorps zou uit 22 mart bestaan. De vrijwillige brandweer zou voor de bezetting van de slangenwagens gehandhaafd blijven. De jaarlijkse kosten werden geraamd op 36.500 gulden. De hoofdwacht werd gebouwd in de Prinsestraat.

Materieel

De beroepsbrandweer ving zijn dienst aan op 5 oktober 1889. In die tijd waren er niet meer dan acht handbrandspuiten, aangevuld met drie stoombrandspuiten. De brandweerlieden deden vijf dagen achtereen dienst (5 x 24 uur) waarna men één etmaal vrij was. Tijdens de diensturen 's nachts verbleef men in de kazernes. In het eerste jaar rukte men voor 278 branden uit. Het aantal inwoners van Den Haag bedroeg toen 156.497 en het korps had 23 man in

Thans telt het korps 319 personeelsleden en heeft men de beschikking over 56 voertuigen en 16 aanhangwagens.. Vorig jaar bedroeg het aantal inwoners van Den Haag 443.850 en rukte de brandweer 4277 maal uit voor brand en hulpverlening. De uitrukdienst, in totaal 236 personen, is in drie ploegen ingedeeld, waarbij 24 uur aaneengesloten dienst wordt gedaan. Daarna is men 48 uur vrij. De Haagse brandweer beschikt over vijf bureaus.

Slachtoffers

Een trieste gebeurtenis in de geschiedenis van de Haagse brandweer is de brand geweest op 11 december 1898. Door onbekende oorzaak was brand uitgebroken va de Haagse Meel- en Broodfabriek. Door een instortende muur kwamen vier brandwachten om.

In 1901 werd er voor het eerst aan adembescherming gedacht. Er werd een masker met een stofzuigslang aan een blaasbalg in gebruik genomen. Het zou overigens nog vele jaren duren voordat er sprake was van veilige apparatuur. Op 28 augustus 1909 kwam er een geheel nieuw brandweervehikel in dienst, een zogenaamde auto-stoomspuit. Deze werd op eigen kracht voortbewogen door de stoommachine die ook de pomp kon bedienen. In 1918 werd er een voor heel Nederland uniek voertuig in dienst genomen, namelijk een mechanische autoladder met een maximale hoogte van 22 meter.

Door de Haagse gemeenteraad werd in 1921 besloten de diensten van politie en brandweer samen te voegen. Het Haagse korps stond in Nederland model voor éen goedkope voorbeeld werd spoedig gevolgd door andere gemeenten. De Duitse bezetters hadden echter een andere gedachte over de Haagse organisatie. In februari 1941 werd volgens de bezetters een brand niet goed aangepakt. Veel kritiek was er over het optreden van het politie-brandweerkorps. Door ondeskundig ingrijpen van de bezetters werd echter wel een brandweerman gewond.

Oorlog

Het politie-brandweerkorps werd desalniettemin op 3 maart 1941 opgeheven. De brandweer werd weer een zelfstandige dienst met 180 personeelsleden en 129 brandwachten in opleiding. Door de Duitse bezetters, werd eind 1944 in de grote steden een staatsbrandweerpolitie ingevoerd. Met de politie had de brandweer niets te doen. Er was wel een groetplicht. Eind 1944 werden er voor de arbeidsinzet in Duitsland razzia's gehouden voor mannen tot 40 jaar. Ten gevolge hiervan bleef eenderde van het personeel over. Qok werden brandweervoertuigen naar Duitsland meegenomen.

De grootste brand in Den Haag was op 3 maart 1945 als gevolg van het bombardement op de wijk Bezuidenhout. Binnen enkele ogenblikken vielen er 511 doden en 344 zwaar gewonden. Er brandden 1839 percelen brandden uit; tienduizenden mensen werden dakloos. Na het bombardement hervatten de Duitsers- het lanceren van V2-raketten. Een lancering mislukte met als fataal gevolg dat 10 brandweermannen, die blussingswerkzaamheden verrichtten, om het leven kwamen. weer een gemeentedienst. De korpssterkte werd van 364 man teruggebracht tot 237.

Optocht

Een grote jubileum-optocht van historische en moderne brandweervoertuigen zal aanstaande zaterdag het eeuwfeest luister bijzetten. De optocht gaat om 13.00 uur van start vanaf het Burgemeester de Monchyplein.- Via het Nassauplein, Java^ straat, Frederikstraat, Denneweg gaat de stoet richting centrum. Vanaf circa 15.00 tot 18.00 uur zullen alle deelne^ mende voertuigen vervolgens worden tentoongesteld -op het Malieveld, waar tussendoor ook nog eens een poging zal worden gedaan het wereld-t record waterverplaatsen te vestigen met materieel van 20 jaar en ouder (aanvang om 16.30 uur).

Op de officiële herdenkingsdatum, donderdag 5 oktober, vindt in het Museon de uitreiking plaats van het eerste exemplaar van een in dit verband geschreven gedenkboek. Au^ teurs zijn oud-commandant A. Gi Broeshart en plaatsvervangend commandant H. de Haas. In het Museon zal tot en met de eerste week in 1990 een tentoonstelling te zien zijn over de geschiedenis van de Haagse Brandweer.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 25 september 1989

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

Haagse beroepsbrandweer viert eeuwfeest met boek en optocht

Bekijk de hele uitgave van maandag 25 september 1989

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

PDF Bekijken