Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Een lied voor onderweg

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Een lied voor onderweg

Zingen in de kerk en op catechisatie bewijst niet dat er thuis veel gezongen wordt

8 minuten leestijd

Iemand schrijft: „Het gemeenschappelijk zingen is een belangrijke bezigheid tijdens het catechisatie-uur". Zoals het zingen onmisbaar is voor de eredienst, omdat de gemeente daarin Gods reddend handelen afsmeekt en bezingt, zó mag het zingen ten tijde van de catechese niet ontbreken, omdat daar wordt voorbereid op het lidmaat- zijn van de gemeente. Zingen in de kerkdienst, zingen op de catechisatie, zingen op een avond die door de kerk is belegd. En thuis? Zit daar ook gewijde muziek in?

Zingen doe je in de kerk. Buiten twijfel. Een eredienst zonder een psalmvers is voor ieder uit den boze. Zingen tijdens het catechisatie- uurtje is gewoon, maar als het niet gebeurt, kijkt deze en gene er niet vreemd van op. Catechisanten mogen soms een gladde tong hebben, niet iedere catecheet maakt de tongen voor het zingen los. Een betreurenswaardige constatering.

Zingen thuis. De kleinste kring, de intiemste gemeenschap, het gezin thuis moet het lied nogal eens missen. Soms lijkt het of we in een bepaalde kerkelijke hoek moeten zitten om de mond open te krijgen. Voor de een is het de allergewoonste zaak van de wereld wanneer in de woonkamer rond bij voorbeeld het orgel gezongen wordt, voor de ander is het een vreemd en zonderling geluid wanneer een psalmvers wordt ingezet. De een vindt het gewoon, de ander keurt het overdreven vroom. Eigenaardig is dat! Is het lied, is zingen dan geen gemeengoed of gemeentegoed? Kan een kerk, een gemeente of een huisgezin ook lezen, léven en lieven met de lippen op elkaar? Hoort het lied er nu bij of niet? Zal het zingen dan maar beperkt worden of blijven tot de gemeentelijke samenkomsten? We zien ons geplaatst voor de vraag of er thuis nog gezongen wordt! We beperken de vraag tot de bijbelse liederen. Want gezongen wordt er doorgaans wel. Soms een vers uit de oude doos, ook wel eens een geluid van een of andere hitlijst. Maar het léven hier vraagt naar het lied dat onderweg naar de kerk en in de kerk in het hart zingt.

Tempelzangen

Onderweg naar de eredienst eredienst! Onderweg mèt de gemeente! Wie zingt mee? We zijn het een beetje kwijt. Een bouwvakker komt fluitend thuis en de buurt vindt het vanzelfsprekend, want het is naar zijn aard. Na een zware werkdag komt de buurman zingend van zijn kantoor naar huis. Het is gewoon, het past bij die man.

En nu: naar de kerk. Iemand verlaat zijn woning. Zijn hart verlangt. Hij zingt: „'k Heb mijn tranen onder het klagen tot mijn spijze dag en nacht, daar mij spotters durven vragen: Waar is God Dien gij verwacht?" Hij gaat naar Gods Huis, dat weet hij heel goed. De HEERE bewaart zijn voet als hij het huis Gods ingaat, Hij richt zijn schreden. Zijn hart is vervuld. Hij zet andermaal in: „Maar de HEER zal uitkomst geven!" Zó naar de kerk! Zingend! Vinden we dat niet vreemd? Zo gaan wij de straat niet op! Maar zó ging Israël het huis uit.

Een lied voor onderweg. Een feesthoudende menigte trok op. Ingaan in Zijn poorten met lof. Ingaan in Zijn heiligdom om daar Hem te loven vanwege Zijn mogendheden. Onderzoek het maar eens hoeveel teksten getuigen van Israels zingen, het klaaglied en de lofzang in het midden der gemeente. En dan van huis tot Huis gaandeweg: Uw Huis- en Tempelzangen!

Slotakkoord

Nu thuis. Want we zijn onderwèg al in het laatste voorstadium van de opgang in de tempel. Thúis moet toch de voorbereiding beginnen. Dat is heilig noodzakelijk om de HEERE te ontmoeten.

De wetgeving plaatst dat buiten de twijfel. De tempeldienst heeft zijn voorbereiding en zijn dóórwerking. Neem andermaal de tijd eens: dit keer om te lezen hoe over Israels God in het alledaagse leven groot en heerlijk gesproken wordt. Hij is bekend midden in het leven, midden in het dagelijkse bestaan met haar benauwdheden en verdrukkingen. De Rechterhand des HEEREN toonzet vele psalmen, want zij rekt en strekt Zich menig keer uit om uit de benauwdheid te helpen en de ongerechtigheden te verzoenen. De daden des HEEREN worden ingeroepen. Dáár wordt dan ook midden in het leven gewag van gemaakt.

Het huis van Aäron kan van de goedertierenheid des HEEREN roemend spreken. Zóveel is zeker: de tent van de rechtvaardige Israëliet stemt hoge tonen en toonzet volle akkoorden om de krachtige daden van de Rechterhand des HEEREN te laten weergalmen. Er is groot gejuich over het heil, er is verhoogde stem over Zijn verlossing. Het slotakkoord is: het heil is des HEEREN! Er móet gezongen worden, omdat de HEERE snaart. Hij legt de mond niet het zwijgen op, neen. Hij geeft een nieuw lied in de mond. Hij vervult het hart en maakt de tongen los!

Er wordt thuis gezongen! Klaag- en uitreddingsliederen. In het geloof gaan die beide uitzonderlijk goed samen: ik ben wel ellendig en nooddruftig; de HEERE denkt aan mij.

Feestgedruis

Er wordt thuis gezongen. Een goede kerkdienst vindt thuis voorbereiding èn wordt thuis voortgezet. "Meekomen in de prediking" betekent dat er thuis eens diepere en Andere banden worden gezocht en doorgetrokken. Vanuit Gods Huis begint de eeuwige sabbat. De Geest zoekt de eer des HEEREN, Hij legt het op de tong. Vervuld met de Heilige Geest. Waar het hart vol van is, loopt de mond...!

De tent van de rechtvaardige rechtvaardigt de HEERE. Er is de gevulde stilte, de aanroeping van de enige Naam, de hartgrondige en hartstochtelijke smeking, de hartverheffende en hartbrekende aanbidding, hartroerend gezang en snarenspel.

Eén bewijs van het laatste: de jongste zoon is weggegaan. Een warm en bewogen vaderhart vertrapt. De vader vergeet de jongen niet. In de ellende denkt de jongen aan zijn vader. Hij keert terug, vol zelfveroordeling. Een gebroken kinderhart. Alléén zijn vader, die is goed. Daar kan hij geen verkeerde en kwade gedachte over vormen. Terugkeren van de eigen dwaasheid. Wat een aankomst! Open vaderarmen. Wèl geschoeid, geringd en gekleed: wèl een wettig kind. Alleszeggend: Deze mijn zoon was dood en is weder levend geworden. Die zijn kind aanneemt, zorgt ook voor het feest! Het feestgedruis is naar vaderlijke maatstaf. De oudste zoon weet het gauw: hij hoort buitenshuis het feestgedruis. De muziek dreunt en schettert hem in de oren. De brave broer ergert zich, maar er kan geen stilte zijn, want een dode is opgestaan!

Geen doodse stilte

Nòg een keer: Kan een goede Woordbediening doodgezwegen worden? Is de stilte de doodse stilte? De kerkganger zal eerlijk moeten antwoorden. In de geschiedenis bewaren wij een voorbeeld van de zingende thuisgemeente. In november 1749 bediende Gerard Kuypers het Woord uit Psalm 72:16. De catechisatie voor volwassenen zette de volgende avond de dienst voort. Het was een ontroerende avond: veel geween. Vervolgens was de ontroering uit de huizen te horen: geklag en geween. De "Nijkerkse beroerten" -soms in handboeken sceptisch bekeken— werden bekend en op andere plaatsen zou spontaan hetzelfde zijn gewerkt of poogde men naar dit voorbeeld hetzelfde te bereiken. Dit voorbeeld bedoelt dit: een kerkdienst duurt langer dan anderhalf uur. Bewijs? Thuis!! Thuis zingen bij voorbeeld na de maaltijd aan tafel. Als gezin, met begeleiding van orgel, harp, fluit enzovoorts zingen. De HEERE woont op de lofzangen van Israël.

Onderwijs

Thuis zingen! Waarom? Het woord is aan de Schriften, het Woord is aan de Heilige Geest! Thuis zingen! Voor de praktijk van het leven. Voller: lévenspraktijk. De geschiedenis heeft ons óók wat te zeggen. In het begin van het leven van de protestantse kerken zongen voorzangers op een plechtige en proclamerende manier, opdat de gemeente daarin zou volgen. De mogelijkheid bestaat dat onderwijzers opdracht ontvingen om -naast het onderwijs in de Heidelberger— kinderen de psalmen goed te doen zingen om de gemeente bij het zingen goed te kunnen begeleiden. Dan mag het zingen thuis bijdragen tot de orde van de eredienst, tot de opbouw van de gemeente. Terzijde: hier, bij het zingen thuis, hebben wij een geschonken gelegenheid onze kinderen te onderwijzen dat zij óók hierin een aangewezen plaats hebben in de eredienst.

De waarschuwing komt uit de historie die de beschamende woorden neerschrijft hoe een periode zich kenmerkte door geschreeuw en vals zingen in de kerken, omdat men in de kerk zong zoals men thuis zong. Oók vandaag bewijst het zingen in de kerk en op de catechisaties niet dat er thuis veel gezongen wordt. Een behartigenswaardige opmerking: Laat ons thuis oefenen in het zingen, niet in het laatst als praktijk der Godzaligheid.

Versterking

De melding in de boeken van een wedstrijdelement tijdens het zingen zij ons ten voorbeeld hoe het niet moet en lere ons eerbied te betrachten in zingen en musiceren. Het zingen zal plechtig, eerbiedig en verstaanbaar zijn. Zéker waar het lied ontvangen is om te verkondigen en Hem te gedenken en het als middel geschonken is waarin Hij in Zijn genade het geloof versterkt. Het is ons gebed dat wij met hart en mond des HEEREN lof mogen verkondigen! Geloofd zij God met diepst ontzag! We bidden met David: Verwerp mij niet van Uw aangezicht en neem Uw Heilige Geest niet van mij. Heere! open mijn lippen, zo zal mijn mond Uw lof verkondigen! Ons huis zij van goeden Huize! Moge de HEERE bij ons huishouden!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 3 oktober 1989

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

Een lied voor onderweg

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 3 oktober 1989

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

PDF Bekijken