Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Doppers werken hard aan integratie van hun kerken

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Doppers werken hard aan integratie van hun kerken

Voile agenda voor januarisynode in Potchefstroom

6 minuten leestijd

PRETORIA — In de voorstellen aan de januarisynode van de Gereformeerde Kerk in Zuid-Afrika (GKSA), de zogenoemde Doppers, staat dat de kerk verder moet op de reeds lang,ingeslagen weg tot integratie van de tot nu toe —op grond van ras— gescheiden Dopperkerken. Reeds één niet-blanke classis is geheel geïntegreerd. Andere zullen -met inachtneming van de kerkelijke weg— volgen. Deze problematiek is het hoofdthema tijdens de synode die van 7 tot 21 januari bijeenkomt in Potchefstroom.

De opzet van de theologische opleidingen in Potchefstroom (Afrikaanstalig) en Hammanskraal (Engelstalig) -die beide al langer multiraciaal zijn- komt tijdens de synode ter sprake. Verder komt opnieuw de (verbroken) verhouding tot de Gereformeerde oecumenische Raad (GOR) aan de orde, evenals andere oecumenische contacten, terwijl ook de verhouding tot een aantal Nederlandse kerken besproken zal worden.

In de Dopperkerken is na onderzoek de toelating van vrouwen tot de ambten definitief afgewezen". Dat zegt prof. dr. J. M. Vorster, die als hoogleraar in Hammanskraal automatisch synodeadviseur is.

Klimaat / De Klerk

De positie van de Dopperkerken ten opzichte van apartheid is in zekere zin een andere dan die van de blanke Nederduitse gereformeerde Kerk (NG-Kerk). De blanke NG-Kerk gaf namelijk ooit een theologische onderbouwing van apartheid, maar trok die later op synodaal niveau in. De Dopperkerken kregen op hun synode in 1961 een voorstel ter behandeling waarin werd voorgesteld de toen officiële politiek van gescheiden ontwikkeling de beste voor het land te noemen. Sinds die tijd hebben de Doppers consequent afstand genomen van de „politiek van de dag". In 1985 bij voorbeeld trok men een besluit uit 1970 in dat de indruk zou kunnen wekken dat men de apartheid steunde.

Prof. Vorster merkt op dat men het klimaat ten opzichte van de beëindiging van de apartheid binnen de Dopperkerken moet kennen om de houding van staatspresident De Klerk —zelf een meelevend Dopperlid— te kunnen begrijpen. „De eerste mensen die hij uitnodigde na zijn benoeming tot president waren zijn predikant en zijn wijkouderling".

Kerkelijk / kerkrechtelijk

De hoogleraar van Hammanskraal benadrukt echter dat men binnen zijn kerken de kerkelijke en zeker ook de kerkrechtelijk correcte weg tot integratie wil bewandelen. Op het plaatselijk vlak gebeurt er in de ene gemeente uiteraard meer dan in de andere waar het gaat over integratie. Maar in de wijkgemeente in Pretoria die prof. Vorster tot zijn hoogleraarschap diende (nu vervult hij er nog preekbeurten en verricht hij er nog enig pastoraal werk), zijn onder de 350 kerkgangers zeker 70 niet-blanken.

Reeds eerder was de zwarte synode van Zimbabwe geïntegreerd in de van origine) blanke synode van Noord-Transvaal. Een groot deel van het budget wordt dan ook besteed in Zimbabwe.

Vervangen

Vanouds kent men in de Dopperkerken de verschillende streeksynoden, die tot stand kwamen op grond van onder andere de verschillende rassen. De synode Soutpansberg omvat bij voorbeeld onder andere Vendaland. Daar verricht de christelijke gereformeerde zending haar werk. De synode Middellande omvat de grote stedelijke gebieden zoals Soweto, Mamelodi en Durban. Die streeksynode bevindt zich nu midden in het proces van integratie. De synode Suidlande is nagenoeg geïntegreerd. De laatste formele handelingen moeten nog worden verricht en volgend jaar zal de integratie een feit zijn. Een en ander houdt in dat de (blanke) nationale synode te zijner tijd vervangen zal zijn door de algemene en multiraciale synode. Prof. Vorster was scriba van de laatst gehouden vierjaarlijkse algemene synode, terwijl ds. C. Rabali tweede scriba was.

SARC / ICRC

Ten aanzien van de oecumenische contacten ligt er een aantal voorstellen op tafel. In de eerste plaats geldt dat het lidmaatschap van de Zuidafrikaanse Raad van Kerken (SACC). De mogelijkheid is niet uitgesloten dat men een voorstel aanneemt om waarnemer te worden bij de SACC. Men heeft dan wel spreekrecht. Verder wil men niet gaan. Ook zullen tijdens de synode de resultaten van het kerkenberaad in Rustenburg besproken worden.

Internationale oecumenische contacten komen ook aan de orde in Potchefstroom. De mogelijke contacten met de International Council of Reformed Churches (ICRC) zijn onderzocht, maar in het voorstel aan de synode wordt geadviseerd geen lid te worden van deze (op vrijgemaakt gereformeerde leest geschoeide) internationale oecumenische organisatie.

Aanvaarding

Er ligt wel een voorstel om bij de GOR, waarvan men het lidmaatschap opschortte, de status van waarnemer te verkrijgen. Nog steeds spelen de contacten met de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt in Nederland een rol. De Doppers willen de contacten met de Nederlands Gereformeerden niet verbreken. Het hoofdmotief is dat onder verantwoordelijkheid van de Doppers veel zendingswerk vanuit Nederland plaatsvindt in Zuid-Afrika. Dat betreft onder andere de Gereformeerde Gemeenten (Bophuthatswana), de Christelijke Gereformeerde Kerken (Venda en Kwandebele) en de Nederlands Gereformeerde Kerken (Zoeloeland). De zendelingen van de drie genoemde kerken zijn predikant in volle rechten binnen de Dopperkerken. De voorstellen zijn duidelijk: „Wij aanvaarden ook de Nederlands gereformeerde zendelingen als predikant en daarmee hun kerkgenootschap ook".

Er is nu dus correspondentie met de Christelijke Gereformeerde Kerken, met de Nederlands Gereformeerde Kerken, maar ook met een van de Presbyterian Churches of Korea. De Gereformeerde Kerk van Japan heeft —na zorgvuldige bestudering van met name het rassenbeleid van de Doppers— correspondentie aangevraagd.

Hammanskraal

Een ander voorstel dat ter tafel komt gaat over de theologische opleidingen. Men speelde indertijd met de gedachte Hammanskraal te sluiten en alles onder te brengen in Potchefstroom, waar ook iedere student ongeacht ras terechtkan. Een commissie heeft een nu te bespreken rapport uitgebracht.

Praktische motieven zijn er de oorzaak van dat Hammanskraal, naar het zich laat aanzien, zeker niet gesloten zal worden. In de aanbevelingen staat dat Hammanskraal moet blijven. Afgelopen jaar werd prof. Vorster -hij promoveerde tweemaal, zowel in de dogmatiek als in de filosofie- in Hammanskraal benoemd. Hammanskraal is en blijft overigens onderdeel van Potchefstroom. Beide zijn multiraciaal.

Potchefstroom telt ongeveer zestig theologiestudenten en Hammanskraal, ten noorden van Pretoria, telt er ruim dertig. Opmerkelijk is dat Hammanskraal ook internationaal gezien een zekere naam heeft voor Afrikaanse studenten. Er zijn er uit zowel Zaïre en Kenya als uit Nigeria. Uit Brazilië kwam een aanvraag binnen voor plaatsing. Wat blijkt? Theologen uit behoudend gereformeerde kring verwijzen wereldwijd nogal eens naar Hammanskraal.

Principieel

Ook komen er steeds meer studenten uit de Nederduits Gereformeerde Sending Kerk (NGSK, die nu in staat van vereniging is met de zwarte NGKA) helemaal vanuit de Kaap naar Hammanskraal. Zij komen uitsluitend om principiële redenen, omdat ze de eigen opleiding niet voldoende gereformeerd vinden.

Het wordt mede vanwege deze redenen niet uitgesloten geacht dat kleurlingen zich zullen aansluiten bij de steeds meer multiraciale plaatselijke Dopperkerken.

Het belangrijkste thema voor deze Zuidafrikaanse kerkenfamilie blijft echter de kwestie van de integratie van de kerken — en daarmee het definitieve einde van het onderscheid op grond van ras, een probleem dat geheel Zuid-Afrika danig bezighoudt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 6 december 1990

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

Doppers werken hard aan integratie van hun kerken

Bekijk de hele uitgave van donderdag 6 december 1990

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

PDF Bekijken